cordi in ſpiritibꝰ ſit ſpirituū in corꝑe reſtaurato ⁊ nutrimenti membroꝝ fit competens adminiſtratio ⁊ ſic ꝑ conſequēscorpꝰ regit̉ ⁊ viuificatur. Recollige itaqꝫ ex predictis ꝙ caliditas ē elementaris ꝓprietas ſumme actiua penetratiuaſumme mobilis ⁊ motiua generata exmotu radioꝝ ſuiip̄iuſ multiplicatīa ſiuecōmunicatiua illorū in quorū ſuſtantiam agit in ſuā ſpēm trāſformatiua illorum qͥ frigiditate mortua ſunt ⁊ deſtructa viuificatiua ⁊ renouatiua. vt patetin radicibꝰ ⁊ in plantis que hyemali frigore mortificati vernali calore reuiuiſcunt. inferioꝝ ad ſuꝑiora reductiua. attractiua. ſuꝑfluoꝝ ꝯſumptiua ⁊ ſordiuꝫpurgatiua. in materijs diuerſis diuerſoꝝ immo oppoſitoꝝ eſt effectuū ꝓductiua. et ideo nūc inuenit̉ rarefactiua et remollificatiua liquefactiua ⁊ aꝑitiua etecōuerſo. nūc condēſatiua ⁊ induratiuaꝯſtrictiua et opilatiua. nūc etiā ſaluatiua nunc corruptiua. Eſt etiā ꝟtue ꝓpriaſaporū immutatiua. nā acetoſa et agreſtia cōuertit in dulcia vt ē videre in fructibꝰ ⁊ in vuis. ꝑ nimiā aūt intēſionemet exceſſum dulcia cōuertit in amara etin ſalſa. Nam ex calore intēſo exurenteſanguinem ſanguis in coleram cōuertitur. et per eundē aqua ꝑ fortē ebulitionem ſubtiliores ꝑtes aereas ꝯſumenteꝫterreſtribꝰ manētibꝰ in ſalis ſubſtātiaꝫtranſmutatur Eſt aūt caliditas crudoꝝet indigeſtoꝝ maturatiua ⁊ maturitatꝭin fructibꝰ celeriꝰ ꝑfectiua. vn̄ in regionibꝰ calidis fructus citiuſ matureſcūt qͣꝫin frigidis ⁊ plus dulceſcūt. et etiā formarū ⁊ ſpēꝝ potētia in materia latenterexiſtentiū ad actū deductiua vt patꝫ inmineraribꝰ. nā ꝑ caloris actiōeꝫ aurūes argētū ⁊ cetere metallice ſpecies de lapidibꝰ educunt̉ ⁊ forma nobiliori veſtiunt̉. per calorē etiā diſſoluētē ſubſtantiam cinerū ⁊ depurātē cineres in vitruꝫcōuertunt̉. vnde pꝫ ꝙ calor aeris ⁊ nature eſt mīſter qꝛ mediāte calore nobiliſſime ſpēs ⁊ forme tā naturales qͣꝫ artificiales de potētia ad actu ꝓducūt̉. Eſt inſuꝑ caliditas imp̄ſſa ī aere plurimaruꝫpaſſionū vtputā nubiū corruſcationuꝫfulgurū ymbriū ⁊ hmōi generatiua Nāvt ſua actiua attractiua vapores variosſiccos ⁊ hūidos ad diuerſa aeris interſticia eleuat qͥbus aggregatis ⁊ ꝯdenſatisin nubes calor incluſus eas alterat ī varias ſpēs ⁊ trāſmutat; qͣs diuerſimodetandē diſſoluit ⁊ diſſolutas nūc in ſpēꝫniuis vel gradīs nūc in ſpēm pluuie ſeuimbris ad t̓ras vndiqꝫ circūſꝑgit. Eſt p̄terea hec caliditas ſuoꝝ obiectoꝝ a centio ad circūferētiā eleuatiua vt pꝫ ī elemētis in qͥbꝰ dn̄at̉ .ſ. in aere ⁊ ī igne queſumma diſtātia a cētro terre elogatur.Hoc etiā pꝫ ī oleo qd̓ ſuꝑenatat ⁊ in aliis oībꝰ in qͥbꝰ naturalit̓ calor vicit. Eſtinſuꝑ diſpoſitiōnū ſiue qualitatū ſui obiecti on̄ſiua. vtꝫ in corꝑe vbi dn̄at̉ calorNā vt dic̄ Cōſtan. li. i. ca. xvi. Corpꝰ ſifuerit calidū erit caro multa. pinguēdopauca. color rubeꝰ. pili ml̓ti. nigri vl̓ ſubrubei tactꝰ calidꝰ. intellectꝰ bonꝰ. hō facūdus multū mobilis. audax. iracūdus. amans libidinoſus ⁊ multū appetēs ⁊ cito digerēs. aſꝑe vocis ⁊ verecūdꝰ. fortiset velocis pulſus. Hec ⁊ multa alia ponit Cōſtan. ſigna q̄ calidi corꝑis ſunt īdiciā. Hec de calore dicta ſufficiāt¶ Cęapitulum ſecundum De frigiditate.Rigiditas eſt elementaris qualitas quedam actiua ꝓprietasdebilior ī actiōe qͣꝫ caliditas. ipſius .n. ē moueri a circūferētia ad centꝝ⁊ iō ꝑtes ſubiectī ī qd̓ agit facit ſibi vicimꝰ adherere ⁊ iō tardiꝰ ⁊ difficiliꝰ ꝑficitin ip̄o effectū ſuū. Quāuis et̓ naturaliter hēat infrigidare tn̄ accidētaliter calefacit. videmꝰ enī in hyeme ꝙ ex frigiditate ꝯſtringēte poros corꝑis calide fumoſitates īteriora petut ⁊ n̄ hn̄tes libeꝝexitu qꝛ intꝰ ſunt retēte ſe occultāt ⁊ calefaciūt. vn̄ exterior frigiditas intꝰ accidentaliter calefacit. Itē frigiditas ē cōuenſatiuā qꝛ frigiditate motu faciēte adcētrū; ꝑs ꝑti viciniꝰ coheret ꝑtes eī priꝰerāt ꝑ interpoſitiōeꝫ. hūiditatis ſeꝑatea cētro ⁊ ſeucte ſꝫ ꝯdēſata humiditatead cētrū ꝯſtrigūtur. Itē qͣꝫuis reducēdoꝑtes ad centrū ſit naturaliter ꝯiunctia.
Einzelbild herunterladen
verfügbare Breiten