Tractatus. lxxvij.Capitiiſu. xiiii. F0. 5
Tractatus. lxxvij.ſionem: intus vtiqꝫ tanqͣꝫ deus in templo ſuo. Deus trinitaspater et filius et ſpirituſſanctus veniunt ad nos dum venimus ad eos. Ueniunt ſubueniendo: venimꝰ obediendo. Ueniunt illuminando: venimus intuendo. Ueniunt implēdo:venimus capiendo: vt ſit nobis eoꝝ non externa viſio ſed interna: et in nobis eorum non tranſitoria manſio ſed eterna.Sic mūdo non ſe filius manifeſtat. ¶ Mūdus enim dictuseſt hoc loco: de quibus continuo ſubiunxit atqꝫ ait. Qui nōdiligit me: ſermones meos nō ſeruat. PHi ſunt qui patremet filium et ſpiritūſanctum nunqͣꝫ vident. Filium autem nonvt beatificent̉ ſꝫ vt iudicentur ad modicum vident. Nec ipſum in forma dei vbi eſt cum patre ⁊ ſpirituſancto pariter inuiſibilis: ſed in forma hominis vbi eſſe volunt mūdo patiendo contemptibilis/ iudicando terribilis. Qd̓ vero adiunxit ſet ſermo quem audiſtis non eſt meus: ſed eius qui miſitme patris) non miremur: non paueamus: non eſt minor patre: ſed non eſt niſi a patre: non eſt impar ipſo: ſed non eſt aſeipſo. Neqꝫ enim mentitus eſt dicendo. Qui nō diligit meſermones meos non ſeruat. Ecce ſuos dixit eſſe ſermones.Nunquid ſibiipſe eſt cōtrarius: vbi rurſus dixit. Et ſermoquem audiſtis non eſt meus; Aut quia ẜm hominem nō eſtſuus: Et fortaſſe propter aliquā diſtinctionem vbi ſuos dixit pluraliter dixit: hoc eſt ſermones: vbi autem ſermonem:hoc eſt verbum/ non ſuum dixit eſſe ſed patris: ſeipſum intelligi voluit. In principio enī erat verbū: et verbū erat apuddeum: et deus erat verbum. Non itaqꝫ ſuū ſed patris eſt verbum quomodo nec ſua imago ſed patris eſt: nec ſuus filiusidem ipſe ſed patris. Recte igitur tribuit auctori quicquidfecitequalis a quo habet hocipſum quod illi eſt indifferenter equalis.Tractatus. lxxvij.¶ Hec locutus ſum vobis apud vos manensparaclitus autem ſpiritus ſanctus quem mittetpater in nomine meo ille vos docebit omnia: etſuggeret vobis om̄ia quecūqꝫ dixero vobis: pacem relinquo vobis: pacem meaꝫ do vobis: nōquomodo mundus dat ego do vobis.N precedenti lectione ſancti euangelij quā ſequi1Atur iſta que modo recitata eſt: dn̄s ieſus dixeratſe et patrem ad dilectores ſuos eſſe venturos: etM. apud eos manſionem eſſe facturos. Iam vero etſuperius dixerat de ſpirituſancto. Uos autem cognoſcetiseum: quia apud vos manebit / et in vobis erit. Unde intelleximus in ſanctis tanqͣꝫ in templo ſuo ſimul manere trinitatem deum. Nunc aūt dicit. Hec locutus ſum vobis: apudvos manens. Illa itaqꝫ manſio alia eſt quā promiſit futuram: hec vero alia quā preſentem eſſe teſtatur. Illa ſpiritualis eſt atqꝫ intrinſecus mētibus redditur: hec corporalis forinſecus oculis atqꝫ auribus exhibetur. Illa in eternū beatificat liberatos: hec in tempore viſitat liberandos. Scd̓millam dominus a ſuis dilectoribus non recedit: ſcd̓m hancit etredit. Hec (inqͥt) locutus ſum vobis apud vos manēsvtiqꝫ preſentia corporali qua cuꝫ illis viſibilis loquebatur¶ Paraclitus autem (inquit) ſpirituſſanctus quem mittetpater in nomine meo: ille vos docebit omnia et Fcōmemo-rabit vobis om̄ia quecunqꝫ dixero vobis. Nunquid namdicit filius et docet ſpirituſſanctus: vt dicente filio verba capiamus: docente autem ſpirituſancto eadem verba intelligamus. Quaſi dicat filiꝰ ſine ſpirituſancto/ aut ſpirituſſanctus doceat ſine filio: aut vero non et filius doceat: et ſpirituſſanctus dicat. Et cum deus aliquid dicit et docet: trinitas ipſa dicat et doceat? Sed quoniam trinitas eſt: oportebat eius ſingulas inſinuare perſonas: eāqꝫ nos diſtincte audire inſeparabiliter intelligere. Audi patrem dicentem vbi.ij. legis. Dominus dixit ad me filius meus es tu. Audi et do-centem vbi legis. Omnis qͥ audiuit a patre et didicit: venitad me. Filium vero dicentem modo audiſti. De ſe quippeait. Quecunqꝫ dixero vobis. Quem et ſi docentem vis noſſeliij magiſtrum recole. Unus eſt (inquit) magiſter veſter chriſtus. Spiritum porro ſanctum quem modo audiſti docentem vbi dictum eſt. Ipſe vos docebit om̄ia: audi etiam dicentem: vbi legis in actibus apoſtolorū beato petro dixiſſe
Capitulū. xiiij. cxiſpiritūſanctum: vade cū illis: quia ego miſi eos. Omnis igitur et dicit et docet trinitas. Sed niſi etiam ſigillatim commendaretur: eam nullo modo humana capere vtcūqꝫ poſſitinfirmitas. Cum ergo om̄ino ſit inſeparabilis: nūqͣꝫ trinitaseſſe ſciretur: ſi ſemper inſeparabiliter diceretur. Nam et cūdicimus patrem et filium et ſpiritūſanctum: non eos vtiqꝫdicimus ſimul: cum ipſi non poſſint eſſe niſi ſimul. Quodvero addidit cōmemorabit vobis: intelligere debemꝰ etiāqd̓ iubemur non obliuiſci ſaluberrimos monitus ad gratiāpertinere: quā nobis cōmemorat ſpiritus. ¶ Pacem (inqͥtrelinquo vobis: pacem meam do vobis. Hoc autem eſt qd̓legimus apud prophetam: pacem ſuper pacem. Pacem nobis relinquit iturus: pacem ſuam nobis dabit in fine venturus. Pacem nobis relinquit in hoc ſeculo: pacem ſuam nobis dabit in futuro ſeculo. Pacē nobis relinquit: in qua manentes hoſtem vincimus: pacem ſuam nobis dabit quandoſine hoſte regnabimus. Pacem relīquit nobis vt etiam hicinuicem diligamus: pacem ſuam nobis dabit vbi nunqͣꝫ diſſentire poſſimus. Pacem relinquit nobis ne de ocultis noſtris inuicem iudicemus cum in hoc ſumus mundo: pacemſuam dabit nobis cum manifeſtabit cogitationes cordis: etj. ¶tunc laus erit vnicuiqꝫ a deo. In illo tamen atqꝫ ab illo nobis eſt pax: ſiue quā nobis relinquit iturus ad patrem: ſiuequā nobis dabitnos perducturus ad patrem. Quid autemnobis relinquit aſcendens a nobis: niſi ſeipſum dum non recedit a nobis? Ipſe eſt enim pax noſtra: qui fecit vtraqꝫ vnū EPax ergo ipſe nobis eſt: et cum credimus quia eſt: et cū vi Idemus eum ſicuti eſt. Si enim qͣꝫdiu ſumus in corpore cor ij.ruptibili qd̓ aggrauat animā: cum per fidem ambulamꝰ nō Eper ſpeciem / non deſerit peregrinātes a ſe: quāto magis cuꝫad ipſam ſpeciem venerimus nos implebit ex ſe. ¶ Sed qͥdeſt qd̓ vbi ait/ pacem relinquo vobis: nō addidit meam: vbivero ait: pacem do vobis: ibi dixit meam? Utrum ſubaudiendū eſt meam et vbi dictum nō eſt: quia poſtea dictum eſt:poteſt referri ad vtrūqꝫ etiam qd̓ ſemel dictum eſt? An forteethic aliquid latet qd̓ petendū eſt et querenduꝫ: et ad quodpulſantibus aperiendū? Quid ſi enim pacem ſuam eam voluit intelligi: qualē habet ipſe? Pax vero iſta quā nobis relinquit in hoc ſeculo/ noſtra eſt potiꝰ dicendaqꝫ ipſius. Illiquippe nihil repugnat in ſeipſo: qui nullum habet oīno peccatum. Nos autem talem pacem nunc habemus: in qua adhuc dicamus: dimitte nobis debita noſtra. Eſt ergo nobis Apax aliqua: quoniā condelectamur legi dei ſcd̓m interioreꝫ Rhominē ſed non eſt plena: quia videmus aliam legē in membris nr̄is repugnantē legimentis noſtre. Itemqꝫ inter noſipſos eſt pax nobis: qua inuicem nobis credimus qd̓ inuicēdiligamꝰ. Sed nec ipſa plena eſt: quia cogitationes cordisnoſtri inuicemnon videmus: et quedam de nobis que nonſunt in nobis: vel in melius inuicem: vel in deterius opinamur. Itaqꝫ iſta etiam ſi ab illo nobis relicta eſt: pax noſtraeſt. Niſi enim ab illo: non haberemus et talem: ſed ipſe nonhabet talem. Si tenuerimus vſqꝫ in finem qualem accepimus: qualem habet habebimus: vbi nihil nobis repugnetex nobis: et nihil nos inuicem lateat in cordibus noſtris.Nec ignoro iſta domini verba etiam ſic accipi poſſe: vt eiuſdem domini ſententie repetitio videatur. Pacem relinquovobis: pacem meam do vobis: vt quod dixerat pacem: hocrepetiuit dicens: do vobis. Ut volet quiſqꝫ accipiat: me tamen delectat. Credo et vos fratres mei dilectiſſimi ſic tenere iſtam pacem vbi aduerſarium concorditer vincimus: vtdeſideremus pacem vbi aduerſarium non habebimus. Qd̓vero dominus adiunxit atqꝫ ait. ¶Non quomodo mundusdat ego do vobis. PQuid eſt aliud niſi non quomodo homines dant qui diligunt mundum ita do vobis. Qui propterea dant ſibi pacem vt ſine moleſtia litium atqꝫ bellorū nondeo ſed amico ſuo mundo perfruantur: et quādo iuſtis dātpacem: vt non eos perſequantur: pax non poteſt eſſe vera:vbi non eſt vera concordia: quia diſiuncta ſunt corda. Quomodo enim conſors dicitur qui ſortē iungit: ita ille concorsdicendus eſt qui corda iungit. Nos ergo chariſſimi quibuschriſtus pacem relinquit et pacem ſuam nobis dat nō ſicutmundus ſed ſicut ille per quem factus eſt mundus: vt concordes ſimus: iungamus inuicem corda: et cor vnū ſurſumhabeamus: ne corrumpatur in terra.D iiij
D iiij
Ioh̓. j.
Mat. xxiii
Al̓. ſucgeret.
Act̉. x.
Pſalm̄. ij.Ioh̓. vj.
Pſalm̄. ij.Ioh̓. vj.
C
L
Mat. vj.Rom̄. vij.
j. Cor. iiij.
Ephe. ij.Ioh̓. iij.ij. Cor. v.Sap̄. ix.
P
C