In euāgeliū ſcd̓m IohāiExpoſitio diui Auguſtini

Tot dies in galilea fecit: ⁊ nō in eum crediderūt galilei. Retexite vel recolite memoria: heſterni diei ⁊ lectionē ⁊ ſermonem. Uenit in ſamaria vbi primo eū mulier illa predicauerat cum qua ad puteum iacob locutus eſt magna myſteria:eo viſo ſamaritani ⁊ audito crediderunt in eum propter verbum mulieris: ⁊ firmius crediderunt ꝓpter verbum eius: ⁊plures crediderunt ſicut ſcriptū eſt ibi factobiduo. Quo numero dierū myſtice cōmēdatꝰ eſt duorū numerꝰ preceptoꝝ:in quibꝰ duobꝰ preceptis tota lex pendet ⁊ ꝓphete ſicut he. p̄⁊ ſterno die cōmendaſſe meminiſtisPergit in galileā ⁊ vecte­ nit in ciuitatē chana galilee: vbi de aqua vinū fecit. Ibi aūtum: qn̄ aquā in vinū cōuertit/ ſicut ſcribit iohānes ipſe: credideeniſ runt in eū diſcipuli eius ⁊ vtiqꝫ plena erat domꝰ turbis convbi uiuantiū. Factū eſt tam magnū miraculū: ⁊ nō in eum crediquā derūt niſi diſcipuli eiꝰ. Hanc ciuitatē galilee mō repetiuit.Sen ¶ Ecce quidā regulus cuiꝰ filius infirmabat̉ venit ad eū: ⁊n̄ illi rogare cepit vt deſcenderet) ad illam ciuitateꝫ vel domum.lit. et ſanaret filiū eius. Incipiebat em̄ inquit mori Quī rogaB bat nō credebat. Quid a me expectas audire? Dn̄m interro7. ab ga: quid de illo ſenſerit. Rogatꝰ em̄ talia reſpondit. ¶Niſi ſivſqꝫ gn̓a ⁊ ꝓdigia videritis nō creditis. Arguit homineꝫ in fideē huc tepidum/ aut frigidū: aut omnino nulliꝰ fidei: ſed tētare cunon pientē de ſanitate filij ſui qualis eſſet xp̄s: ⁊ quis eſſet: qͣꝫtuꝫlat ī poſſet. Uerba em̄ rogantis audiuimꝰ: cor diffidentis nō vin for dimꝰ. Sed ille pronunciauit qui ⁊ verba audiuit ⁊ cor inſpeborū xit. Deniqꝫ ipſe euāgeliſta teſtimonio narrationis ſue oſtenSed dit qꝛ nondū crediderat: qui venire ad domū ſuā dn̄m cupieterit bat: adſanandū filium eiꝰ. Nam poſtea qͣꝫ ei nunciatū eſt ſaariat num eſſe filiū eius ⁊ inuenit ea hora ſanatū: Qua hora dn̄sdixerat vade filius tuuꝰ viuit: ⁊ credidit inquit ipſe ⁊ domꝰeius tota.Si ergo ꝓpterea credidit ipſe et domꝰ eius totaqꝛ nunciatū eſt ei qꝛ filius eius ſanus eſſet: ⁊ comparauit horamnunciantiū hore prenunciantis: qn̄ rogabat nondū credebat. Samaritani nullū ſignū expectauerant: verbo eiꝰ tātūmodo crediderāt. Ciues aūt eius meruerūt audire: niſi ſigna ⁊ prodigia videritis nō creditis. Et ibi tn̄ facto tātomiraculo: nō credidit niſi ipſe ⁊ domꝰ eius. Ad ſolū ſermonemcrediderūt plures ſamaritani: ad illud miraculū ſola illa domus credidit vbi factū eſt. Quid igit̉ fratres: quid nobis cōmendat dn̄s? Tūc galilea iudee patria erat dn̄i/ qꝛ ibi nutritus eſt. Nunc vero qꝛ portēdit aliqͥd res illa/ nō em̄ ſine cauſa dicta ſunt ꝓdigia/ niſi qꝛ aliqͥd portendūt. Prodigiū em̄appellatū eſt quaſi porro dictū qd̓ porro dicat/ porroſigni ficet ⁊ aliquid futurū eſſe portēdat. Ꝙꝛ ergo aliquid illa omīaportendebāt: aliqͥd illa oīa predicebāt: Faciamꝰ nos mō patriā dn̄i noſtri ieſu xp̄i ẜm carnē. Non em̄ patriam habuit interra: niſi ẜm carnē quā accepit in terra. Faciamus ergo patriā dn̄o ppl̓m iudeorū. Ecce in patria ſua honorē nō habetModo attende iudeorū turbas: attēde iam gentē illam diſperſam toto orbe terrarū ⁊ euulſam radicibꝰ ſuis: attēderaa. xj. mos fractos: cōciſſos: diſperſos: aridos: Quibus fractis inſeri meruit oleaſter. Uide turbaꝫ iudeoꝝ: quid dicit modo.Quem colitis quē adoratis frater noſter erat. Et nos reſpōdeamꝰ: ꝓpheta in patria ſua honorem nō habet. Deniqꝫ illiambulantē dn̄m ieſum interra/ facientē miracula / cecos illuminantē/ ſurdis aures aperientē/ mutoꝝ ora ſoluentē: paralyticorū mēbra reſtringentē: ſupra mare ambulantē: ventis ⁊ fluctibus imꝑantē: mortuos ſuſcitantem: tanta ſigna viderunt facientem: ⁊ vix inde pauci crediderūt. Populo deiloquor. Tā multi credidimꝰ: que ſigna vidimꝰ? Illud ergoquod factū eſt tunc: hoc qd̓ nūc agit̉ portendebat. Iudei fuerunt vel ſunt ſimiles galileis: non ſimiles illis ſamaritanis.Euangelium audiuimꝰ: euangeliuꝫ credidimꝰ: euāgilio cōſenſimꝰ: per euangeliū in chriſtum credidimus: nulla ſignavidimus: nulla exigimus. Ꝙͣuis em̄ vnus de duodecim electis ⁊ ſanctis tamē iſraelita fuit degente .ſ. dn̄i Thomas illequi inloca vulnerū digitos mittere cupiebat: ſic eum arguitdn̄s quomō iſtum regulū. Huic dixit: niſi ſigna et prodigiavideritis nō creditis. Illi autem dixit qꝛ vidiſti credidiſti.Et ad galileos venerat poſt ſamaritanos qui ſermoni eiuscrediderāt: apud quos nulla miracula fecerat: quos firmosin fideſecurus cito dimiſerat: qꝛ diuinitatis preſentia nō dimiſerat. Ergo quādo dicebat dn̄s thome. veni mitte manūtuā ⁊ noli eſſe incredulus ſed fidelis: ⁊ cū ille exclamaret ta-

In euāgeliū ſcd̓m Iohārctis vulnerum locis ⁊ diceret: dn̄s meus ⁊ deus meus: increpatur ⁊ dicit̉ ei. Qꝛ vidiſti me credidiſti. Quare? Niſi qꝛ ppheta in patria ſua honorē nō habet. Qꝛ vero alienigenas ꝓpheta iſte honorem habet quid ſequit̉? Beati qui non viderunt ⁊ crediderunt. Predicti ſumꝰ nos: ⁊ quod dn̄s ante laudauit ⁊ in nobis implere dignatus eſt. Uiderūt qui crucifixerunt: palpauerūt: ⁊ ſic pauci crediderunt. Nos nō vidimꝰnō cōtrectauimꝰ: audiuimꝰ credimꝰ: fiat in nobis: perficiat̉in nobis beatitudo quā promiſit: ⁊ hic: qꝛ patrie ipſiꝰ prela­ inti ſumꝰ: ⁊ in futuro ſeculo: qꝛ proramis fractis iyſerti ſumꝰ.Hos em̄ ramos ſe fracturus eſſe monſtrabat ⁊ huc oleaſtruꝫinſerturū qn̄ cōmotus centurionis fide qui ei dixit: nō ſuꝫ dignus vt ſub tectū meū intres: ſed tm̄ dic verbo ⁊ ſanabit̉ puer 4meꝰ. nam ⁊ ego homo ſum ſub poteſtate cōſtitutꝰ habēs ſubme milites ⁊ dico huic vade ⁊ vadit: ⁊ alio veni ⁊ venit: ⁊ ſeruo meo fac hoc ⁊ facit: Conuerſus ad eos qui ſequebant̉ dixit. Amen dico vobis: non inueni tantā fidem in iſrael. Quare non inuenit tantaꝫ fidem in iſrael? Oꝛ propheta in patriaſua honorē nō habet. Nunqͥd nō ⁊ illi centurioni poterat dicere dn̄s quod dixit huic regulo: vade puer tuus viuit? Uidete diſtinctionē. Regulus iſte dn̄m ad domū ſuam deſcendere cupiebat: ille centurio indignū ſe eſſe dicebat. Illi dicebatur: ego venio ⁊ curabo eum: Huic dictuꝫ eſt: vade filiustuus viuit. Illi preſentiā ſuam promittebat: hunc verbo ſanabat. Iſte tamē preſentiā ſuā extorquebat: ille ſe preſentiaeius indignū eſſe dicebat. Huic ſucceſſuꝫ eſt elationi: illi cōſenſum eſt humilitati: tanqͣꝫ huic diceret. Uade filius tuꝰ viuit: noli mihi tediū facere: niſi ſigna ⁊ ꝓdigia videritis nōcreditis. Preſentiā meā vis in domo tua: poſſum ⁊ verbo iubere. Noli tu de ſignis credere: cēturio alienigena crediditme verbo poſſe facere: ⁊ anteqͣꝫ facerem credidit: vos niſi ſigna ⁊ prodigia videritis nō creditis. Ergo ſi ita eſt: frangātur ſuperbi rami: humilis inſerat̉ oleaſter. Maneat tn̄ radixillis p̄ciſis: iſtis receptꝭ: Ubi manet radix? In patriarchis.Etenī patria chriſti populꝰ iſrael: qꝛ ex eis venit ẜm carneꝫ.Sed huiꝰ arboris radix abraaꝫ yſaac ⁊ iacob patriarche ſancti. Et vbi ſunt iſti? In requie apud deuꝫ in honore magno:vt in abrae ſinu/ iuſtus ille pauper poſt corporis exitū leuaretur: ⁊ in abrae ſinu de longinquo a ſuperbo diuite videret̉.Ergoradix manet: radix laudat̉: ſed rami ſuꝑbi: ⁊ precidi ⁊areſcere meruerūt. Oleaſter aūt humilis illorū preciſione īuenit locuꝫ. Audi ergo quēadmodū precidant̉ rami naturales: quēadmodū inſeratur oleaſter ex ipſo centurione: quempropter cōparationē huiꝰ reguli cōmemorādū putaui. Amēinquit dico vobis nō inueni tantā fidem in iſrael. Propterea dico vobis: qꝛ multi ab oriēte ⁊ occidente venient. Ꝙͣ lataꝫ terrā occupauerat oleaſter. Amara ſilua: mundꝰ hic fuitSed propter humilitatē: nō ſum dignꝰ vt intres ſub tectummeū: multi ab oriente ⁊ occidente veniēt. Et puto qꝛ veniētquid de illis fiet? Si em̄ venientiam p̄ciſi ſunt de ſilua: vbiinſerendi ſunt ne areſcant? Et recumbent inqͥt cum abraam⁊ yſaac ⁊ iacob. In quo cōuiuio: ne forte nō inuites ad ſemꝑviuendū ſed ad multū bibendum: recumbēt cum abraam etyſaac ⁊ iacob: Ubi? In regno inqͥt celorum. Et quid erit deillis qui venerunt de ſtirpe abrae? Quid ſit de ramis: quibꝰarbor plena erat? Quidniſi quia precident̉ vt iſti inſeranturDoce quia precidentur. Audi. Filij aūt inquit regni ibuntin tenebras exteriores. Habeat ergo apud nos honorē propheta: qꝛ nō habuit in patria ſua. Non habuit honorē in patria in qua conditꝰ eſt: habeat honorem in patria quā condidit. In illa em̄ conditꝰ eſt conditor omniū: conditꝰ in illa eſtẜm formā ſerui. Nā ipſam ciuitatē in qua conditꝰ eſt: ipſamſyon: ipſam iudeorū gentē: ip̄am hieruſalē: ipſe condidit cūeſſet apud patrē verbum dei. Omnia em̄ per ip̄m facta ſunt⁊ ſine ip̄o factū eſt nihil. De illo ergo homine de quo ⁊ hodieaudiuimꝰ: vnus mediator dei ⁊ hominū homo chriſtꝰ ieſusetiam pſalmꝰ prelocutus eſt dicens. Mater ſyō dicet homo ꝑsQuidaꝫ homo mediator dei ⁊ hominū: homo mater ſyon dicet. Quare mater ſyon dicet? Quia inde accepit carneꝫ. Inde virgo maria de cuiꝰ vtero forma ſerui ſuſcepta eſt in quadignatus eſt apparere humilimꝰ. Mater ſyon dicet homo.Et homo iſte qui dicit mater ſyon: factus eſt in ea: homo factus eſt in ea. Nam deꝰ erat ante eaꝫ ⁊ homo factus eſt in eaQui homo factus eſt in ea: ipſe fundauit eam altiſſimus non

Roma. xj.

Roma. xj.

Mor Aij.

Mai. vj

psͣ. lxxxvj.