Liber. i.
¶ De orthogonio Rubrica.Uarto nimirum loco trigonus orthogoniusq ab Euclide inſeritur: ⁊ vnum rectum hn̄s angulū conſignatur inequalia continens latera:quem nos ipſo auditu difficiliorem ceteris obſcurioremqꝫ eſſe arbitramur Et ideo prolixiorem in eiusexplanatione moram faciemus. Eſto modo trigonusorthogonius: cuius cathetus pari numero inſignitꝰvel. 8. pedibus menſuratus protenditur. Cuius ſi latera ignorantur. hoc modo inueſtigari ab archita p̄cipiuntur. Sumatur ergo ſupradicti catheti medietas. i. 4. ⁊ per ſe multiplicet̉. Et. 16. excreſcent. Quibus ſi vnitas ſubtrahatur. 15. apparent. Tot pedumhuius trigoni baſis eſſe cognoſcitur. Predicte autēper medietatē cathetis ſumme adaucte. ſi vnum addatur: erunt pedes ypotemiſe. 17. Per eandem iteꝫſummam ideſt per. 16. embadum eſt inueniendum.ducatur ergo huius ſumme medius per cathetum. ⁊64. conſurgent: qui aree complent ſupputationem.quod patenter in ſubiecta forma declaratur.
8¶ Inſtituamus ergo huius trigonii orthogonii ꝑ īparem numerum probabilem explanationem. Annotet̉Cathetꝰ impari numero ideſt z. queꝫ ſi nixe duxerꝭ9. explicabis. quibꝰ vnitate ſubducta octo ſuperſuntquorum medium ſi ſummatur: baſis orthogonii huius pedatura fore comprobatur.
¶ De eodem rubrica.Onemur itaqꝫ huius orthogoni apertam⁊ ratam ⁊ per parꝭ ⁊ imparis numeri quātitatem inſtituere deſcriptionem aſcribatur ergo in primis par numerus catheto.j. 6. cuius medietate in ſe augumentata9. proueniunt. Cui ſi ẜm noſtri precepti normulam ſuperius deſignatam vnum auferatur. octonarius eritbaſis huius trigoni cuius medietas .ſ. quaternariusper caretum multiplicata. ẜm ꝙ ſupradictū eſt. areācomplet. per cathetum ⁊ baſis eſt hypate miſe pedaturam ſine vllius reclamatione inquiſitꝰ dicere facillimum ⁊ apertum noſtre auctoritatis exemplum dabimus. multiplicetur ⁊ enim per ſuam quantitatemmedietas huius trigoni catheti. ⁊ ſumme que ex hacmutiplicatione prouenerit: vnitas aggregetur eritypothemiſſe pedatura: eidem autem ſi auferaturvnum: erit baſis ſitqꝫ huius rei hec facta deſcriptio-
¶ Huic v̓o baſi vel medietati vel 4. ſi vnū aggregaueris ypotemiſam trigoni comprobabis. embadumvt ſupra dictum eſt. reper̄iatur .i. cathetus per medietatem huius baſis excreſcat: vt infra cernitur pictura¶ Ne autem huius diſcipline curioſum indagatoremaliqua fallat obſcuritas: de hoc eodem orthogonioiterato diſputare non piget. Eſt enim alia inueniendicathetum ⁊ baſim ⁊ ypotemiſā ratio. Ponatur ergo cathetus. 5. pedibus protenſus quem ſi multiplices. per ſui quantitatem. 25. notabis. baſis autem. 12habeas pedes inſcribatur. que ſi ſicut cathetus in ſeconcreuerit. 100. 44. naſcentur.¶ Ille ſumme .i. 25. ⁊. 144. copulate. 169. reſtituent.Horum latus. 13. eſſe manifeſtum .i. ypotemiſam ſupradicti trigoni. Deniqꝫ ſi hypatemiſam per ſe augēdo duxeris: par ſupra copulate quātitati. i. 169. reddes. De quibus ſi cathetum in ſe ductum ſubduxeris144: reſidui ſunt. quorum latus. i. 12. baſim reſtituitEx ypotemiſa v̓o per ſe multiplicata. Si quis baſimin ſe ductam hoc eſt ex. 169. 144 ſubtraxerit: Nonpluſqͣꝫ. 25. Remanent. Horum latus. i. 5. cathetumconſtituit: aream autem baſis medietas ⁊ cathetuscōmultiplicati metiuntur.¶ Item per cathetū baſis edicere pedaturam in hoctrigono condecet. Sit modo ſupra cathetus. 5. hic vero in ſe ductus. 25. cōſtituit. Huic ſi aſſeꝫ abſtulero24. progredientur. quorū mediū baſim efficit. Rurſum autem ſi baſis qͣꝫtitati eandem adiecero vnitatēypotemiſam explicabo. ſi autem per cathetum baſismultiplicetur. 60. progreditur ſumma. Horum medietas embadon complet.