¶ Capitulū.II.

eſt. cū ſe ⁊ ſua amico dat. Sic cū ꝑ paupertatē offeratqͥs bona exteriora deo. ꝑ caſtitatē corpus. qꝛ maximasdelectationes eius .ſ. venereas ſibi aufert. ⁊ voluntateꝫppriā qͦ nil maius. dat p̄lato cuiꝰ voluntati ſe ſubijcitloco dei. ⁊ ideo ꝑ iſta ſignat̉ ꝑfecta amicitia eiꝰ ad deū.Quia igit̉ p̄dicta tria. diſpoſitōes. effectꝰ ⁊ ſigna ſuntad ꝑfectionē cōueniēter qͥ p̄dicta deuouēt deo. dicunt̉eſſe in ſtatu ꝑfectionis. ꝑfectio autē ad quā p̄dicta diſponūt. in vacatione mētis ad deū cōſiſtit. Unde predictoꝝ ꝓfeſſores religioſi dicunt̉. qͣſi ſe ⁊ ſua ꝑ modumſacrificij deo dedicātes. Religio enim in cultu diuinocōſiſtit. vt in oblationibꝰ ⁊ ſacrificijs ⁊ hmōi. hͨ Tho.in. iij. ꝯͣ gentiles. c. cxxv. Et. xiiij. q. j. dr̄. Ubi ꝯſiliū dat̉offerentis eſt arbitriū. vbi v̓o p̄ceptum neceſſitas ſeruientis.De obediētie poto .§. j.⁊ alijs votis. Sciendū ꝙ ſtultū viſum ē aliquibꝰ obligare ſe voto ad obediendū alicui aut qd̓cunqꝫ ſeruandū. inducentibꝰ hāc rōnē. Unūquodqꝫ bonū quantoliberius agit̉: tā touirtuoſius eſſe videt̉. Quāto em̄ exmaiori neceſſitate qͥs ad aliqͥd obſeruādū aſtringiturtantominꝰ libere id agere videt̉. Uidet̉ igit̉ derogarilaudabilitati v̓tuoſoꝝ actuum ꝓ hoc. ꝙ ex neceſſitateobediētie vel voti fit. ¶ Sed hͦ reprobat Tho. iij. ꝯtragentiles. c. cxxxiij. tripl̓r. pͥmo dicit. ꝙ qͥ hoc dicunt vident̉ ignorare diuerſitatē neceſſitatū. Eſt em̄ triplexneceſſitas. Quedā ex coactione. quedā ex interiori inclinatione. quedam ex fine. Et pͥma quidē neceſſitaslaudē v̓tuoſoꝝ actuū diminuit. qꝛ cōtrariat̉ voluntario. Coactū eſt em̄ qd̓ eſt volūtatī cōtrariū. Scd̓a neceſſitas q̄ ſcꝫ eſt ex interiori inclinatōe ꝓcedens. laudēv̓tuoſi actus nō minuit. ſꝫ auget. facit em̄ voluntatemmagis intēdere in actū v̓tutis. Patet em̄ ꝙ habitusv̓tutis quāto fuerit ꝓfectior tāto vehemētius volūtatem tendere facit in actū v̓tutis bonū. ⁊ minus ab eodeficere. ꝙ ſi ad finē ꝑfectōnis ꝑuenerit. quādā neceſſitatem infert ad intēſe agendū ⁊ minus deficiendū. ſicut eſt in beatis qͥ peccare nō pn̄t. nec tn̄ ꝓpter hoc autlibertati volūtatis aliqͥd deperit aut actus bonitati.Tercia neceſſitas eſt ex fine ſicut dr̄ alicui eſſe neceſſariā nauē vt tranſeat mare. Patet aūt ꝙ hmōi neceſſitas libertatē volūtatꝭ nō minuit nec actuū bonitatē.qͥn potius qͦ ad qͥd auget. q. neceſſariuꝫ ad finē. ex hocipſo laudabile eſt. ⁊ tātolaudabilius. quāto finis fuerit melior. Neceſſitas aūt obſeruādi que quis nouitaut obediēdi ei cui ſe ſuppoſuit. nō eſt neceſſitas coactionis. nec etiā ex interiori inclinatione ꝓueniēs. ſꝫ exordine ad finē. Eſt em̄ neceſſariū vouēti hoc vel illudagere. ſi debet votū impleri aut obediētia ſeruari. Cūigitur hi fines laudabiles ſint. vtpote quibꝰ hō deo ſeſubijcit. neceſſitas p̄dicta nihil diminuit de laude virtutis. ¶ Scd̓o ꝙ talis obligatio quā qͥs ſibi ſumit nōdiminuit de laude v̓tutis ꝓbat̉ ſic. Conſiderādū ē em̄ꝙ dū implent̉ aliqͣ que quis nouit. vel q̄ ſibi p̄cipiunt̉ab eo cui ſe quis ſubdidit ꝓpter deū. maiori laude ⁊ remuneratione ſunt digna. Sicut em̄ ꝯtingit vnū actūeſſe duoꝝ vicioꝝ. dū actꝰ vnius vicij ad finē alteriꝰ vicij ordinat̉. vt cū quis furat̉ vt fornicet̉. Actus quidēẜm ſpēm eſt auaritie. ẜm intētionē eſt luxurie. Sic eodem mō cōtingit in actibꝰ v̓tutū. Actꝰ em̄ vniꝰ v̓tutisad actū alterius v̓tutis pōt ordinari. Sicut cū qͥs datſua. vt cuꝫ eo habeat amicitiā charitatis. Actꝰ quidētalis ex ſpē ſua ē actus liberalitatis. Ex fine eſt actuscharitatis. Huiꝰ aūt actus maiorē laudē hꝫ v̓tutis excharitate ꝙͣ ex liberalitate. vn̄ etſi remittat̉ ex eo ꝙ liberalitatis eſt. ex eo ꝙ ad charitatē ordinatur maiorilaude et mercede dignꝰ eſt ꝙͣſi liberalius ageret̉ nō inordine ad charitatē. Ponamꝰ gͦ aliquē. aliqd̓ opus virtutis agentē. puta ieiunantē. vel ſe a venereis cōtinentem. Equidē ſi hoc agat abſqꝫ voto. erit actꝰ abſtinē-

tie vel caſtitatis. Si ex voto refert̉ vlterius ad aliamv̓tutē. cuiꝰ eſt deo vouere aliqͥd .ſ. ad religionē. que potior eſt caſtitate vel abſtinētia. vt pote faciens nos recte habere ad deū. Erit gͦ actus abſtinētie vel cōtinentie laudabilior in eo qͥ ex voto facit. et ſi nō ita delectet̉in abſtinētia. ex eo ꝙ delectat̉ in potiori v̓tute q̄ eſt religio. ¶ Tercio ſic volūtas p̄cedēs actū manet v̓tutein tota executione actꝰ. ⁊ ip̄m laudabilē reddit. etiamqn̄ de ꝓpoſito volūtatis ꝓpter quē actū incipit. in executione oꝑis nō cogitabat. Nō em̄ oꝫ vt qͥ ꝓpter deumaliqd̓ iter arripit. in qͣlibet ꝑte itineris actu cogitet dedeo. Patet aūt ꝙ ille qͥ vouet ſe aliqͥd facturū. intenſius illud vult. ꝙ ſi ſimpl̓r illud facere diſpoſuit. qꝛ nōſolū illud facere voluit. ſꝫ voluit ſe firmare vt nō deficeret ab eo faciēdo. Ex hac volūtatis intētione. redditur executio voti cū intētione qͣdā laudadilis. etiāqn̄ volūtas vel non actu fert̉ in opus. vel fert̉ remiſſe.Sic ergo laudabiliꝰ fit. quod ex voto fit qͣꝫ qd̓ fit ſinevoto ceteris tn̄ paribus.Continentia ſeu.§. ij.caſtitas ponit̉ int̓ cōſilia qͣꝫtū videlicet ad virginitatem ſeruādā vel viduitatē. Cum em̄ ſit triplex graduscaſtitatis ſcꝫ v̓ginalis. vidualis ⁊ cōiugalis. Ad cōtinentiā quidē cōiugalē tenet̉ qͥlibet p̄cepto. nō quidēꝙ aliquis teneat̉ ad cōtrahendū cōiugiū. ſꝫ ſi cōtraxerit. oportet ꝙ abſtineat ab omni actu venereo exͣ ſuamvxorē. iuxta illud Exo. xx. Non mechaberis. ⁊ Thob̓.iiij. Attende tibi ab omni fornicatōe. ⁊ p̄ter vxorē tuānō patiaris crimē ſcire. Ꝙ ſi exͣ cōiugiū ſit poſitus virvel mulier. de neceſſitate tenet̉ abſtinere ab omni actucarnali extra cōiugiū. ſicut clericꝰ ⁊ religioſus. Sed inhoc eſt differētia. qꝛ laycus vir vel mulier. qui ſe votonō aſtrinxit ad caſtitatē vidualē vel virginalē poteſtcōtrahere matrimoniū ſi vult. Sed ordinatꝰ in ſacrisvel religioſus nō poteſt. qꝛ ex voto facto tacito vel expreſſo ſe obligauit ad caſtitatē vidualē ſi v̓ginitatemiā amiſit licite. vel etiā ad virginalē ſi virginitatē ſeruauit. Et ad hoꝝ alterum tenet̉ de neceſſitate ſalutis.Erat ſiquidē pͥmo ante votuꝫ caſtitatis v̓ginalis velvidualis in cōſilio. qd̓ datur de meliori bono. Meliorem̄ ſtatus eſt vidualis caſtitas. ꝙͣ cōiugal̓. ⁊ melior virginalis vtroqꝫ tn̄ facto voto. cōſiliū trāſit in p̄ceptumvn̄ glo. ſuꝑ illud. vouete ⁊ reddite dn̄o deo veſtro. Dicit vouere eſt volūtatis ⁊ in conſilij libertate. reddereneceſſitatis. ¶ Circa hāc igit̉ caſtitatē extitit multiplex error. Primꝰ eoꝝ qui dixerunt malū eſſe ⁊ illicitūſeruare caſtitatē v̓ginalē vel vidualē. ¶ Scd̓s eſt eoꝝqui dixerūt actū venereū ſoluti cū ſoluta licitū vt naturalem actū. ¶ Terciꝰ eſt eoꝝ qͥ dixerūt actū cōiugalem de ſe illicitū nec ī tali ſtatu poſſe ſaluari. ¶ Quartus eſt eoꝝ qui dixerūt ſtatū cōiugalē nō ſolū licitumſꝫ equalis meriti eſſe cū ſtatu viduali vel v̓ginali. Quiſequūtur primū errorē. tribꝰ rōnibus hoc ꝓbant. Primo ſic. Diuinius eſt bonū ſpeciei ꝙͣ bonum indiuidui.Uiri autē ⁊ mulieris cōiunctio ordinat̉ ad bonū ſpeciei. Sumptio cibi ⁊ potus ad bonū indiuidui .ſ. conſeruandū ipſum. Sed peccaret qͥ omnino abſtineret acibo ⁊ potu. ergo multo magis abſtinēs ab actu generationis. Secūdo ſic. Ex diuina ordinatione danturhomini mēbra ad generationē apta. ⁊ etiā vis concupiſcibilis ad hoc incitās. ⁊ alia huiuſmodi ad hoc ordinata. videt̉ ergo contra diuinā ordinationē agere qͥomnino ab actu generatōis abſtinet. Tercio ſic. Nōeſt poſſibile quin cōcupiſcētie venereoꝝ oriantur. cuꝫnaturales ſint. Reſiſtere autē concupiſcētijs. et quaſicontinuā pugnā habere maiorē inquietudinē animotribuit. ꝙͣ ſi aliquis vtatur moderate concupiſcētijs.Cum igit̉ inquietudo animi maxime ꝑfectioni virtutis repugnet. videt̉ ꝑfectioni v̓tutis aduerſari. ꝙ aliquis ꝑpetuā continentiā ſeruet. Ad que etiā facit qd̓