¶ Titulus.V.

ẜm Hiero. indirecte. Nā directe dicitur ⁊ ꝑfectius ideſſe primū ⁊ fundamentū ſpūalis edificij in virtutibꝰꝑ quod iā acceditur ad deuꝫ. Primus autem acceſſusad deum eſt per fidem. ẜm illud Hebreo. xj. Accedentem ad deum oportet credere. Et ideo fides nobiliorimodo ē fundamentū qͣꝫ humilitas. Indirecte autē .i.ꝑ modū remouentis ꝓhibens eſt humilitas. inꝙͣtuꝫ .ſ.expellit ſuꝑbiā cui deus reſiſtit. ⁊ p̄bet hominē ſubditum ⁊ paratū ad recipiēdum influxum diuine gratie.Ideo autem chriſtus precipue nobis humilitatē cōmendauit dicēs Math̓. xj. Diſcite a me quia mitis ſū⁊ humilis corde ẜm Tho. qꝛ ꝑ hͦ remouet̉ impedimentū humane ſalutis q̄ conſiſtit ī hoc ꝙ hō ad celeſtia ⁊ſpūalia tēdat a quibꝰ hō impedit̉ dū ī terrenis magnificari ſtudet. Et ideo dn̄s vt impedimentū ſalutis auferret. exteriorē celſitudinē contēnendā monſtrauit ꝑhumilitatis exempla. Et ſic humilitas ē ſicut diſpoſitio quedā ad libeꝝ acceſſū ī bona diuīa ⁊ ſpiritualia.Charitas aūt ē ſicut ꝑfectō quedā aliaꝝ virtutū. Etideo ſicut ꝑfectio ē potior diſpoſitōe. ita charitas potior humilitatē. ¶ Pertinet autē ad ꝯmēdationē eiꝰ.Primo quidē neceſſitas eius. Nā dr̄ Math̓. xviij. Niſi ꝯuerſi fueritis ⁊ efficiamī ſicut ꝑuuli .i. humiles. nōintrabitis in regnū celoꝝ. Gr̄anus de peni. di. j. §. taciturnitas dicit. Sine humilitate nemī poteſt eē ſalus.Secūdo exempla xp̄i plurima īmo oīa geſta eiꝰ. Un̄Aug. in. xiiij. de ciui. dei dicit. Nūc ī ciuitate dei ī hocſeculo ꝑegrināti maxime ꝯmēdat̉ humilitas. ⁊ ī eiꝰ rege qͥ eſt xp̄s. maxime p̄dicat̉ cōtrariū huic virtuti qd̓ ēelatiōis viciū. ī eius aduerſario qͥ ē dyabolꝰ ⁊cͣ. In cōceptū eius fuit mīmus oīm ẜm mgr̄m ī. iij. ſen. diſt. iij.Paruulus datus ē nobis Iſa. ix. De hūili virgine naſci voluit. humilē domū habuit. qꝛ diuerſoriū. humilē lectū qꝛ p̄ſepiū. humilē veſtem quia pānis inuolutus ē humilibꝰ. ꝑ angelū ſuam natiuitatē nūciauit paſtoribꝰ. Sacr̄a humiliatōis ſuſcepit. vt circūciſionis⁊ baptiſmi. Parētibꝰ humiliter ſubditus. Paruuluꝫamplexat̉ Marci. ix. Et ꝑuulos nō vult ꝓhiberi a diſcipulis ad ſe venire. In p̄dicādo ⁊ docēdo dixit. Egogl̓iam meā nō q̄ro Io. viij. Itē mea doctrina nō ē meaIn miracul̓ faciēdis hūilitatē oſtendit. dicēs leproſoMath̓. viij. Uide nemī dixeris. Et Marci. vij. Precepit eis ne cui dicerēt .ſ. de ſanatōe ſurdi ⁊ muti. In cenſus ſolutōe Math̓. xxij. Et ī pedū ablutōe Io. xiij. Initinerādo ſuꝑ aſellū Math̓. xxj. In paſſiōe hūiliauitſeip̄m. ad Phil̓. ij. Humiles piſcatores elegit. Tercioꝯmēdat̉ humilitas ex vtilitate eius.De fructibus humiˢ. §. iiij.litatis. Primo quidē deo ⁊ homībus placet ⁊ redoletCāt̓ .j. Cū eēt rex ī accubitu ſuo. nardꝰ mea dedit odorē ſuū. Nardus ꝓpter ſui ꝑuitatē ſigͣt humilitatē. herba ipſa ē. Secundo or̄ones facit deo acceptas. p̄s. Reſpexit in or̄onē hu. Iudith. ix. Humiliū ⁊ manſuetoꝝſemꝑ tibi placuit dep̄catio. Tercio facit hominē liberari a malo culpe ⁊ a malo pene. pͣs. Humiliatus ſuꝫ ⁊libe. me. iij. Reg. xxj. Nōne vidiſti Achab humiliatūcorā me ⁊cͣ. Antiqui ꝯmuniter in ſignū humiliationisad placandū dn̄m imponebāt cinerē ſuꝑ capita ſua. ⁊induebātur aliqn̄ cilitio. Sicut legit̉ d̓ Iudith. d̓ Ioſue. de niniuitis. Quarto humilitas hominē temporaliter exaltat j. Reg. xv. Nōne cū eēs ꝑuulꝰ in oculistuis. caput tribubus Iſrl̓ conſtitui te. dictū fuit ſauli qui abſcōderat ſe electus in regē. Moyſes humil̓. vtpatet excuſando ſe ad eundū ad Pharaonē. factus eſtdux ppl̓i. Humilis hieremias qui dicebat. a a a dn̄e deus ⁊cͣ. ꝯſtitutus ē ſuꝑ gētes et regna. Dauid mīmꝰ int̓fr̄es vngit̉ ī regē. j. Reg. xvj. Quīto inducit ad gloriā.Iob. xxij. Qui hūiliatꝰ fuerit erit ī gl̓ia. Lu. xiiij. dr̄ iꝑa bola. Recūbe in nouiſſimo loco ⁊cͣ. tūc erit tibi gl̓aSexto dei apparitione ſeu angeloꝝ facit dignū Gen̄.

xviij. Abrahe in conualle morāti apparuerūt tres viri. i. angeli. Septīo ad ſapientiā introducit. Prouerxj. Ubi humilitas ibi eſt ſapīa. Mat. xj. Reuelaſti eaꝑuulis. Grego. ī paſto. Pupilla oculi nigra videt. Albuginē paties nihil videt. qꝛ humane cogitatōis ſenſus dum ſe ſtultū pctōremqꝫ intelligit. cognitionē intime claritatis app̄hendit. Si aūt candorē ſapientieaut iuſticie ſibi attribuit. a luce ſe ſuꝑne claritatis excludit. di. xlviij. hinc et em̄. Exemplū in vitiſpatrū deillo qui ꝑ ieiuniū. vij. hebdomadaꝝ nō potuit haberedeclarationē de quodā dubio ſcripture ſacre. Sed cūcepit ire ad alios interrogandū. apparuit ei angelꝰ declarās. Octauo a laqueis tēptationū liberat. UndeAnthonio exclamāti. O qͥs iſtos euadet laqueos quibus mundū viderat plenū ſe ꝯnectētibꝰ. dictū fuit. ſola humilitas. Nono hūilitas nutrix ē dilectōis. vt dicit Chriẜ. ſicut cinis ꝯſeruat ignē. ita hūilitas dilectionē ⁊ alias v̓tutes. Greg. Perijt om̄e qd̓ agit̉ ſi nō caute ī hūilitate cuſtodit̉. In huiꝰ figurā oīa vaſa q̄ oſtēdit. et thezauros Ezehias oratoribꝰ regis babylonisaſportauit. poſtea et ꝑdidit. Decimo de hoſte infernimirabiliter triūphat. Figurat̉ em̄ ꝑ fundā ꝑ quā lapidibꝰ dauid occidit Bolyā. In vitiſpr̄m dixit dyaoolꝰ machario. ꝙ ſola humilitas vincebat eū. Undecimo pacē fecit. Grego. Pacē illā facit hūilitas qͣ ſibiqͥſqꝫ ſuꝑiorē aliū arbitratur.¶ Litulꝰ. v. de Iuſticia. De iuſticia ī gnaͣli ¶ Ca. j.Oſtꝙͣ de prudentiaintellectū practicū dirigēte. ⁊ fortitudīe⁊tꝑantia que regulāt appetitum ſenſitiuū dictū ē. Cōſeq̄nt̓ dicendū reſtat de iuſticia q̄ voluntatē rectificat. Sciendū primo ꝙ iuſticia ẜm Tho. ī. iij. di. xxxiij. q. j. tripl̓r dr̄ ꝓut no. ph̓s inv. eth̓. Uno mō ꝓut importat quendā ſtatū rectitudinis in homine ꝙͣtuꝫ ad ꝑtes ipſius ꝓut .ſ. aliqua parsanime ſuo ſuꝑiori ſubdit̉. ſiue ipſi deo ſiue alij ꝑti hominis. Et hanc iuſticiā noīat ph̓us methaphoricā eoꝙ diuerſe ꝑtes homīs computātur quaſi diuerſe ꝑſone. Hec aūt rectitudo ꝑ quodlibet pctm̄ tollit̉. ⁊ ꝑ gratiā reꝑat̉. Un̄ hec iuſticia etiā v̓tus general̓ dr̄ inqͣꝫtūincludit omnes virtutes. nō quidē ꝑ modū totius vniuerſalis ſicut iuſticia legalis. ſꝫ generalis dr̄ ꝑ modumtotiꝰ integral̓. Et ad hac iuſticiā motꝰ dr̄ iuſtificatioqua .ſ. impiꝰ de pctōre ꝑ gratiā fit inſtus. Un̄ diffinit̉iuſtificatio ꝙ ē remiſſio pctōꝝ et conſūmatio bonorūopeꝝ .i. infuſio habituū virtutū Secūdo mō dr̄ iuſticia prout ē nomen generale ad om̄es virtutes. ẜm qd̓actus eaꝝ ordinat ad bonū cōmune. ẜm directionemlegis. Et de hac dicit ph̓us. ꝙ iuſticia eſt omnis v̓tusIdeo em̄ dr̄ generalis. qͣſi ꝑ quādā cālitatē ẜm ꝙ ꝑ legis imꝑium ordinat ad bonū cōmune. nō ſolū actū iuſticie ꝑticularis. ſed etiā actus aliaꝝ virtutū. Nā p̄cepit actū tꝑantie ⁊ ordinat ad bonū cōmune. puta cuꝫlex mandat vt nullus adulteriū cōmittat. Similiteractū fortitudinis in bonū cōmune reducit. cuꝫ p̄cipitꝙ milites deſerāt aciē nec arma ꝓijciāt ⁊ hm̄oi. Quoddeclarans Tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. lviij. ſic dicit. Iuſticia ordinat hominē in comꝑatione ad aliū. Et hoc pōt eſſedupliciter. Uno modo ad aliū ſingl̓ariter ꝯſideratū.Alio mado in cōmuni ẜm ꝙ ille qui ſeruit coītati ſeruit om̄ibꝰ homībꝰ qui ſub illa cōitate cōtinentur. Advtrūqꝫ ſe pōt hr̄e iuſticia ẜm ꝓpriam rōem. Nā om̄esqui ſub aliqͣ coītate ꝯtinent̉. comꝑantur ad coītateꝫſicut ꝑtes ad totū. Pars autē id qd̓ ē totius ē. Unde⁊ qd̓libet bonū ꝑtis ē ordīabile ad bonū totiꝰ. Scd̓ꝫigit̉ hoc bonū cuiuſlibet v̓tutis. ſiue ordinātis hoīeꝫad ſeipſuꝫ. ſiue ordinātis ad aliquas alias ꝑſonas ſingulares. eſt referibile ad bonuꝫ commune. Et qͣꝫtum