¶ Capitulū.I.
nec odio vinci. ſꝫ ꝓ malo bonū reddere. magna virtus⁊ martyriū eſt. qd̓ boni xp̄iani faciūt. qd̓ totū eſt ad cōfirmationē fidei. Doctrina xp̄iana hͦ docet. mortificare ſenſus. coercere iraſcibilē. domare concupiſcibilemregulare voluntatē. captiuare intelligentia. paratumqͦtidie eſſe ad mortē ꝓ xp̄o. Et int̓ hmōi aſpera quātomaior fiebat ꝑſecutio fidei. tātomagis creuit numerxp̄i anoꝝ. Si machometꝰ ſaracenos ⁊ alios multos populos ad ſui ꝑfidiā ⁊ legē attraxit. Non miꝝ. vt dicitbeatꝰ Tho. ꝯtra gentiles. qꝛ lex illa tota carnalis ⁊ ẜmſenſualitatē eſt. quā ſunt populi ꝓcliues ſeqͥ. Sed lexxp̄i. ⁊ doctrina fidei tota ſpūalis ⁊ difficilis. ⁊ tn̄ magisdiuulgata ⁊ ſparſa eſt qͣꝫ ꝑfidia ſaracenoꝝ.Quartū quod probat. §. v.veritatē fidei xp̄iane eſt materia q̄ ꝓponit̉ credendoꝝfatet̉ em̄ de deo ⁊ digniora ⁊ ꝓbabiliora ⁊ altiora. ꝙͣ q̄cunqꝫ ſecte vel ꝑfidie. Un̄ Amb̓. Et ſi alijs apl̓is imperat̉ vt laxent rhetia ſua. ſoli tn̄ Petro dr̄. duc ī altūid eſt ꝓfundū diſputationū. Quid em̄ tamaltū. ꝙͣ altitudinē diuitiaꝝ veri dei filiū ſcire. ⁊ ꝓmiſſionē diuinegeneratiōis aſſume̓. quā lꝫ mēs nequeat hūana plenerōnis inueſtigatōe cōp̄hendere. fidei tn̄ plenitudo cōplectit̉. xxiiij. q. j. Non turbat̉. Alie nanqꝫ ſecte de deomale ſentiūt. vel de dei potētia. dum nō credūt ipſumſuſcitare poſſe mortua corpora nr̄a vel ſuſcipere carnēſeu naturā noſtrā vt pagani. Nos aūt dicimus. qꝛ nōerit impoſſibile apud deū om̄e verbū Luc̄. j. Uel maleſentiūt de dei ſapīa et ꝓuidētia. Duꝫ nō credūt curamhabere p̄cipue de humanis vt epichuri. Nos ꝟo credimus qm̄ ipſi eſt cura de omnibꝰ. Uel male ſentiūt qͥdāde bonitate dei. dū nō credūt parcē reuerſis ad pnīamvel punire pctōres. Nos aūt firmit̓ tenemꝰ. qꝛ q̄cunqꝫhora peccator cōuerſus fuerit ⁊ ingemuerit. oīm iniqͥtatū eius nō recordabor dicit dn̄s Ezech̓ xviij. Et ite:dicet. maledicti in ignē eternū ⁊cͣ. Math̓. .xxv. ¶ Sentit ſcd̓o fides nr̄a ꝓbabiliora ⁊ q̄ magis doceāt creaturam rōnalem. Nam fatet̉ hoīem ad dei imaginē factūGen̄. j. Et ad ſil̓itudinē dei monet viuere ẜm cōditionem noſtrā. dicēs ad Epheẜ. v. Eſtote imitatores dei.Et ad gloriā ſimilem ꝓmittit ꝑuenire bene viuētem.j. Ioh̓. iij. Scimꝰ cū apparuerit ſimiles ei erimꝰ. Gēsiudeoꝝ ⁊ machomēti ſentiūt de deo ⁊ nō ꝓbabilia. Nāgens iudeoꝝ ſperat ſolū affluentiā tꝑaliū. Gens machomēti ſolas delitias corporales ex ꝓmiſſione legis.⁊ multa cōtinet q̄ ſunt ꝯͣ oēm rōnē ⁊ ph̓iam moralem.Nil in doctrina fidei eſt ꝯͣ ph̓iam moralē. ſꝫ nec ꝯͣ naturalem. Fides etiā xp̄iana ad maiorē ꝑfectionē adducit qͣꝫtū ad deū ⁊ qͣꝫtū ad ꝓximū. qꝛ p̄dicat ea que incutiunt timorē. vt penas inferni. excitat ad amorē vt perp̄mia immēſa beneficia redēptionis ⁊ alia. Ꝙtum adꝓximū qꝛ p̄cipit ſibi in neceſſitatibꝰ ſubuenire. Omēsdiligere etiā inimicos. ſuꝑioribꝰ obedire. nullū ledere⁊ hmōi. ¶ Fatet̉ etiā fides noſtra altiora de deo ⁊ nobiliora. Un̄ nobiles ph̓i vt Areſtoteles ⁊ Plato in hisq̄ de deo noſcibilia ſunt. fidei nr̄e teſtimoniū ꝑhibent.vt circa hoc. ꝙ vna ſit cā prima. ꝙ eterna. ꝙ ſumme potentie. ſapīe ⁊ bonitatis. Un̄ ꝙͣtū ad iſta fides noſtraex intimis ph̓ie ſumpta eſt diſciplinis ẜm Boetium.Fidei etiā noſtre atteſtat̉ vniuerſitas creaturaꝝ. Unem̄ mundus on̄dit vnū deū. Magnitudo potētiā. pulcritudo ſapīam. bonitas ⁊ vtilitas bonitatē. Primumattribuit̉ patri. ſcd̓m filio. terciū ſpirituiſancto. Perpetuitas creaturaꝝ arteſtat̉ dei eternitati. Omnis em̄cauſa potior eſt ſuo effectu. Nulla em̄ ſecta ſeu ꝑfidiahabuit veros ꝓphetas in omni genere rerū ꝑ viſionesſenſibiles vel imaginarias. vl̓ intelligibiles. niſi fidesxp̄iana. Habuerūt aliqn̄ infideles phitōniſſas ⁊ diuinos. ſꝫ certe dyabolica illa erāt. ⁊ q̄ frequēter in mēdacio inueniebant̉. Sed fides xp̄iana habuit ſemꝑ verospphetas. Et in veteri teſtamento apud iudeos. in qͥbꝰ
erat vera fides. de xp̄o p̄dicentes oīa xp̄i myſteria quepoſtea impleta ſunt. vt patet in pͣs. Yſa. Hiere. Ezech̓.Daniele ⁊ alioꝝ. Sed in nouo teſtamēto diuerſis temporibꝰ fuerūt ꝓphete. nūqͣꝫ autē in populo iudeoꝝ amplius poſt ꝑfidiā ſuā. Et ſibi dici pōt illud pͣs. Mirabilia teſtimonia tua. ideo ⁊cͣ.De effectibus.§. vj.fidei ſeu vtilitate q̄ eſt multiplex. vt merito poſſet illd̓dici. Fides tua te ſaluū fecit Math̓. ix. Et Luce. xviij.Et ī alijs locis. Saluat em̄ r̄mouēdo mala. adducēdobona. ꝓducēdo ad p̄mia. Prīo em̄ de mūdo triūphat̉.Scd̓o ī dyaboli tēptatōe ſuꝑat. Tercio d̓trimēta euitat. Quarto purificationē aduocat. Quinto timorationē cauſat. Sexto cōditioneꝫ dignificat. Septimoexaudiri facit orōnes. Octauo ꝓcurari facit miraculorum actiones. Nono cōducit ad ſuꝑnas retributiones. ¶ Ꝙtum ad primū dr̄. j. Ioh̓. .v. hec eſt victoria q̄vincit mundū fides noſtra .i. vincere facit que ſunt inmundo .ſ. cōcupiſcentiā carnis .i. delitias. concupiſcentiam oculoꝝ .i. diuitias. ⁊ ſuperbiā vite. dū videt dn̄mſuū credendo crucifixū. pauperē ⁊ humilimū. Magnaem̄ gloria eſt ſequi regē factorē ſuū. Auguſtinꝰ. Omīaterrena cōtempſit hō xp̄us. vt contemnenda eſſe monſtraret. Mundus ẜm Auguſtinū in ſermone. dupliceꝫaciem contra milites xp̄i ꝓducit. demulcet ꝓſperis terret aduerſis. Sed ꝑ fidē nec extollit̉ ꝓſperis. conſiderando oīa habere a deo ⁊ amittere poſſe. p̄cipue ꝑ elationē. vt patet in Saule Dauid Ezechia. ⁊ alijs. Necdeijcit̉ aduerſis intelligēdo a deo ꝓcedere qͥ errare nōpōt. ⁊ omnia ſibi ad ꝑfectū cedere. Mundus. vt dicit̉Ioh̓. .j. eū non cognouit. Et rō eſt. qꝛ iudicat de rebusẜm ſenſum humanū. vt rōnē naturalē. Et figurat̉ percyniphes quoꝝ plaga non legitur curata Exod̓. viij.Cyniphes em̄ de puluere terre educti. argumēta ſuntph̓oꝝ. de ſubtili ⁊ terreno ſenſu ꝓdeuntia. qui oculumfidei ledunt. Hoc aīal. vt dicit Orige. corpus cui inſederit acerbiſſimo ſtimulo tenebat. vt quē volantē qͥsvidere non valet. ſentiat ſtimulantē. Hoc animal artidyaletice comꝑatur. q̄ minutis ⁊ ſubtilibꝰ verboꝝ ſtimulis aīas tenet. ⁊ calliditate cauta circūuenit. vt deceptus nō videat vnde decipiat̉. Hec plaga non curat̉Idola em̄ ph̓oꝝ remāſerūt cū idola gentiū deſtructafuerunt. vt ait quidā. Sed fides vicit. Unde legiturin hiſtoria Eccleſiaſtica. ꝙ in quodā concilio quidamacutiſſimꝰ philoſophus infidelis a peritiſſimis doctoribus noſtris cū quibꝰ diſputabat ꝯuinci nō poterat.Tandē a quodā ſimplici ⁊ ſancto viro cū quo diſputauit. dicendo ſolum ſymbolū fidei. ⁊ interrogādo ſi illecrederet aſſenſit omnibꝰ. ⁊ conuerſus eſt. Sic ergo ſaluat fides a pompis ſeculi et ſapiētia mundana aduerſis. ¶ Secundo ꝑ fidem temptationes dyadoli vincuntur Ephe. vj. In omnibꝰ ſumentes ſcutū fidei inquo poſſitis omnia tela inimici ignea extinguē̓. Hocſcutū habet tres angulos .ſ. p̄mia eterna que cōſequit̉.vincens ſupplicia ꝑpetua. que meret̉ ſi vincit̉. Exempla ſanctoꝝ qui vicerūt ⁊ quomodo. Et Apocal̓. ij. etiij. ponit̉ ſeptē modis. qui vicerit ad inſinuandū victoriam ſeptē vicioꝝ. de quibꝰ dyabolus temptat. Si habueritis fidem. ait xp̄s. vt granū ſinapis. dicetis huicmonti tranſi et tranſibit. Mons eſt dyabolus ſuꝑbiaelatus. quē quis facit tranſire a ſe ⁊ ab alijs in tēptationibus vt nō ſuccumbat ꝑ fidē verā. quādo ſcꝫ eſt vtgranū ſinapis videlicet. parua humilitate. tenax ſtabilitate. calida charitate. Sed Lucas dicit loco montis. Si diceretꝭ arbori huic moro eradicare ⁊ trāſplātare: fiet. Morus: vt exponit Ambroſius. ſignat dyabolum. quia ſicut more naſcunt̉ albe ⁊ ex calore nigreſcunt. ita dyabolus creatus eſt innocēs. ſꝫ calore ambitionis effectus eſt niger ⁊ vicioſus. Petrus etiā in canonica .j. Aduerſarius veſter dyabolus tanqͣꝫ leo ru-