¶ De oficio ⁊ poteſtate ludicis delegati. Rica. 29¶ Supra uiſū ē in p̄cedētibus ℟icis de his qui uicesalienas gerūt in diuiniſ officijs ⁊ iuriſditōe uolūtariamerito reſtat uidere de his qui uices alienas gerūt iniudicijs ⁊ ī iuriſditōe ꝯtētioſa ut ſunt delegati. ¶Sedquero pro d̓claratōe totius tituli quis dicat̉ delegatꝰ.So. multipliciter diffinit̉. Quidā dicūt ut Goſ. ꝙ d̓legatus ē is cui a papa uel alio ordīario ſeu prīcipis delegato cā d̓cidēda ⁊ cognoſcēda ꝯmittit̉ Uel ẜꝫ Ho.delegatus ē cui ꝯmittit̉ cā decidēda ſeu exequenda uices alteriꝰ repn̄tans ꝓprium ī iuriſditōe nihil habēsut. jͣ. e. c. ſanc. ij. ⁊ in. l. i. ff. d̓ offi. eiꝰ cui mā. ē iuriſdi.Uel ẜm ſpe. e. ti. ī prī. delegatus ē qui ex ꝯmiſſiōe alterius alicuiꝰ cāe iudicialē cognitōem ꝯſequit̉. ⁊ quelibet diffinitō tollerari pt̄. ¶ Ultimo hic querit̉ qꝛ ī rubro fit mētio de officio ⁊ ptāte iudicis delegati que differētia ē īter officiū ⁊ ptātē. So. dic ꝙ ſepe iſta ponūtur equiuoce. ⁊ uide qd̓ noͣ. gl. ſuꝑ ℟ica. ff. d̓ iuriſdi.om. iu. tn̄ quoad māꝫ nr̄am dicit Io. an. ꝙ officiuꝫreſpicit id qd̓ delegat̉. ptās v̓o ꝯcernit id qd̓ pōt ꝑ d̓legationem delegatus exercere. nā ſepe querimꝰ quidpoſſit facere delegatꝰ ex delegatōe ſibi facta. Ab.via queſitum. Sciegatꝰ pape ptātem hꝫ nō ſolū in ꝑtesI3 ēt in alios qui ſuā iuriſditōeꝫ īpediſunt. Cōis diuiſio. ẜa ibi ſic tibi. Nōibi p̄cipimꝰ iuſticiā exhiberi. ꝓ gnaͣliꝯcluſione rpti ⁊ hodie cōiter apponit̉ h̓ cl̓a ī fi. libelli⁊ ē ualde utilis. nā pōt ꝯprehēdere oēm actōeꝫ. und̓ſemꝑ ꝯcludēduꝫ ē actori ut in fi. libelli dicat ⁊ circa p̄dicta peto mihi iuſticiā exhiberi de quo in. c. ij. jͣ. d̓ or.cogni. ubi plene dico. ¶ Nō. ẜo ibi minis aut terroribus. ꝙ differētia ē īter minas ⁊ terrores. nā mine ꝯſiſtūt in v̓bis terrores in atrocitate facti. ſepe tn̄ capiuntur ꝓmiſcue. Et nō. ex h̓ ⁊ ex tex. ꝙ mine ⁊ terrorespotētiū īducūt iuſtū mētū dic tn̄ aduertēdū fore ad qͣlitates ꝑſonaꝝ minātiū uel terrētium. nā ſi ſolēt ſeuijpoſt minas īducūt iuſtū mētū al̓ mine nō excuſarēt.Ad hoc quod le. ⁊ nō. maxime ꝑ Gar. in. l. ad īuidiam. ⁊. l. metū. C. quod me. ca. ⁊ uide ꝑ Inn. ī. c. cāmmr̄imonij. jͣ. e. quod ē notādum. ¶ Cum querit̉ nūquid mine uel terrores mariti uel p̄lati īducāt iuſtummetū ī uxore uel ſubdito. dꝫ .n. diſtingui mō p̄dicto. ⁊ſic dꝫ limitari qd̓ le. ⁊ noͣ. in. l. i. §. que honorāde. ff.qua. re. actio. nō da. ¶ Nōͣ t̓tio ꝙ ꝯſētiētes ad delictūregularit̓ debēt puniri ſicut ip̄i faciētes. de quo dic plenius ut. jͣ. dicet̉ cū gl. Itē noͣ. ibi ſcripture teſtimōioꝙ ſacra ſcriptura pōt all̓ari in deciſionibꝰ cāꝝ ⁊ ī mōpuniēdi. facit. c. certificari. jͣ. de ſepul. cuꝫ ſi. qd̓ ītelligeniſi ſcriptura ꝯͣdicat canōibꝰ. qꝛ in deciſionibꝰ cāꝝ potius ſtādum ē canonibꝰ ꝙͣ dictis ſāctoꝝ. xx. di. ī prin. ⁊c. ſe. ⁊ ibi ꝑ glo. ¶ Ultīo noͣ ꝙ iudex delegatus pōtiuriſditōeꝫ ſuā exercere nō ſolū ꝯͣ ꝑtes ſꝫ ēt ꝯͣ quoſcūqꝫ ſuā iuriſditiōꝫ turbātes. ⁊ de h̓. jͣ. pleniꝰ. ¶ In gl.i. ibi iactura cāe affici debēt. aduerte pōt .n. iſtd̓ dictuꝫgl. dupl̓r intelligi. primo ut iſti qui inducūt iſtoſ turbātes debeāt affici ⁊ puniri ī ꝑditōe cāe. ⁊ iſte ītellectꝰ nōmultū placet. quoniā iura allegata in gl. loquūtur qn̄quis aduocat patrocinium potentū in alienationisactu ut qꝛ reus alienat reꝫ in potētiores. ¶ Scd̓o poteſt gl. intelligi ut adducat illa iura in ſil̓i ⁊ ut quēadmodū ibi puniūtur illi qui aduocāt auxilium potentiorum ita ⁊ iſti qui īducūt potentes ut faciant ſilere actorē equiparātur tn̄ in genere nō in quātitate pene. ⁊iſte intellectus ē melior. ¶ In gl. ij. nō bn̄ iſtā glo. uſqꝫ ad fi. qꝛ quotidie all̓atur dum querit̉ nunquid ꝯſeties dꝫ puniri tāꝙͣ faciēs. ⁊ ponit gl. quatuor mēbra.¶ Primū ē qn̄ quis ꝯſētit negligēdo. pone exēplū ẜꝫdoc. ſcio ꝙ uis d̓linquere ⁊ poſſū te ſubtrahere a pecVecūda ꝑs vm̄i Mcolai dibba tis ſinil. ſuꝑ pͥº decfalaoTbalꝰ xxipªcato ſꝫ ꝑꝑ negligētiā omitto. Uel pone aliud exēplūqꝛ poſſū obuiare delicto. puta qꝛ uideo ꝙ aliqͥs uultte offēdere ⁊ poſſū obuiare ⁊ nō obuio. nā ẜm glo. ſinegligēter ago debeo pūiri mitius ꝙͣ ip̄e faciēs. ¶ Aduerte qꝛ ī hͦ ſūt opi. de iure ciuili ur̄ ꝙ regularit̓ nō teneat̉ qͣs obuiare delicto niſi delīquēs ſibi ſit ſubiectꝰut ẜuus filius uel ſubditus ul̓ niſi delictū ſit ꝯmittendū ī ꝑſonā illius cui ego ſū ſubiectꝰ. ita ur̄ uelle glo. īl. culpa caret. ff. d̓ re. iur. ⁊ Bar. ī. l. utꝝ. ff. de parici.na filius tenet̉ ſi nō releuat pr̄i ꝙ aliꝰ uelit eū offēdēut ī. l. ij. ff. e. ⁊ idē dic ī alijs ſubditis. ut noͣ. ī iuribuspalle. ⁊ plene ꝑ Di. ī regula n̄ eſt ſine culpa d̓ re. iur.li. vj. tn̄ multum ſtrīgit ī ꝯͣrium inſti. de publ. iud. §.alia. ubi punit̉ ꝯſcius lꝫ eēt exͣncus ⁊ ꝙͣꝙͣ Bar. nitat̉rn̄dē i. d. l. utrū. tn̄ ip̄emet dubitat d̓ ſua rn̄ſione. Sꝫde iure canonico cōit̉ tenet̉ dictū glo. ⁊ facit. c. ſicut dignū ī. §. illi aūt de homi. ubi dr̄ ꝙ nō caret ſcrupuloſocietatꝭ occulte qui maīfeſto facinori d̓ſinit obuiare. ⁊xxiij. q. iij. quaſi ꝑ totū. An aūt īcurrat excōicatiōemqͥ pōt iuuare cl̓icū ne v̓beret̉ ⁊ v̓berat̉. dic ut nō. ī. c.ꝙͣto de ſen. ex. Illd̓ tn̄ uerū ꝙ ēt de iure ciuili qͦs pōeiuuare aliū ne offēdat̉ ⁊ capere malefactorē. l. ſiqͥs īẜuitute. ff. de furtꝭ. ⁊ qd̓ ibi nō. ⁊ ī. l. nullꝰ. C. de iude.⁊ Inn. ī. c. ut fame. ⁊ ī. c. ſi v̓o de ſen. ex. ¶ Scd̓ꝫ mēbrū gl. ē qn̄ qͥs ꝯſētit p̄bēdo ꝯſiliū glo. tꝫ ꝙ dꝫ puniriſꝫ nō tāꝙͣ faciēs. Hoſti. aliter diſtinguit. Aut .n. is cuiꝯſulit̉ erat al̓s facturus ⁊ minus punit̉ ꝯſulēs aut nōerat al̓s facturus. ⁊ tūc qꝛ ē par delictū cū faciente un̄dꝫ tūc puniri ꝯſulēs ſicut faciēs. ad h̓. c. ſicut dignum§. qͥ v̓o de homi. ⁊ in. l. qͥ ẜuo. ff. d̓ furtꝭ facit. l. ī furti.§. ope. ff. e. ⁊. l. nō ſolū. §. ſi mādato. ff. de iniurꝭ. ⁊uide qd̓ d̓ maͣ noͣ. Di. in regula nullus ex ꝯſilio d̓ re.iurꝭ. li. vj. ¶ Tertiū mēbrū gl. ē cū qͥs ꝯſentit cooꝑādo ⁊ in hͦ dicit glo. ꝙ ē par delictū ⁊ ſil̓is dꝫ cē pena.¶ Sꝫ tu aduerte ꝙ aut qͥs cooꝑat̉ pͥncipaliter. ⁊ tūcnō ē dubiū qꝛ ē pͥncipalis ī delicto. aut cooꝑat̉ p̄ſtando opē delinquēti. puta qꝛ cōmodauit ſibi enſē ut facēt certū delictū uel uenit ſociādo eū ne ab alijs īpediret̉ exerce̓ delictū uel qͥd ſil̓e ita ꝙ ip̄e n̄ appoſuit manū in delicto ſed p̄ſtitit opē delīquēti. ⁊ iſte eſt caſusmultū dubitabilis. nec doc. nr̄i h̓ tractāt ſꝫ legiſte ponūt uarias opi. de qͥbꝰ ꝑ Bar. in. l. is qͥ opē. ff. d̓ fur.⁊ in. §. opē p̄al. ⁊ in. d. §. ſi mādato. ubi plene ⁊ exqͥſite ſoluit maͣm tā in auxiliāte ꝙͣ opē ferēte ſeu mādāte. ⁊ ur̄ ibi ad ꝓpoſitū ip̄e pone regulā ꝙ p̄ſtās opeꝫdꝫ rl̓ariter puniri ut faciens per iura ſuꝑius allegata.¶ Et aduerte ad unū dictū ualde noͣbile ꝙ ubi quispunit̉ ex eo qꝛ p̄ſtitit opeꝫ hēbit̉ reſpectus ī pena īponēda ad qͣlitatē q̄ ē ī oꝑante delictū ⁊ nō ad qͣlitateꝫq̄ ē ī opē ferēte ſeu mādante. Exēplū titius p̄ſtitit opefilio īterficiēti pr̄em dꝫ iſte titius puniri quēadmoduꝫpūiret̉ ſi īterfeciſſet pr̄em ſuū. un̄ tenet̉ pena legis pōpeie de paricꝭ. un̄ magis punit̉ nūc iſte p̄ſtādo opemfilio ꝙͣ ſi occidiſſet manibus ſuis qꝛ ſi ip̄e occidiſſet teneret̉ tāꝙͣ exͣneus. ſꝫ preſtādo opē filio pūit̉ ea penaqͣ dꝫ puniri filius. qꝛ ꝯſenſit illi d̓licto paricidij h̓ ꝓbatur aꝑte ī. d. l. utꝝ. ⁊ ibi ꝑ Bar. ⁊ idē noͣ. in. d. l. is qͣopē. ⁊ ꝑ h̓ dicēdū ꝙ ſi ex ſtatuto magis punit̉ nobiliſꝙͣ popularis ꝙ ſi popularis p̄ſtat opē nobili dꝫ puniri pena qͣ punit̉ nobilis. ⁊ nō pena qͣ punit̉ popularꝭ⁊ d̓ maͣ plenius dicendū ut noͣ. in dictis iuribus. ⁊ dicꝙ etiā ſiquis mutuauit pecuniaꝫ ad delictuꝫ aliquodcōmittendum debet puniri tāꝙͣ preſtans opem ad d̓lictum ⁊ puniet̉ ut ip̄e delinquens ſi ſcient̉ facit. tex. ēnoͣ. in. l. ſi ſcienter. ff. de paricidijs. ⁊ facit ꝙ ſi ſtatutūpunit p̄ſtantem alicui opem ꝙ ꝯprehendat iſtuꝫ quimutuauit pecuniam. ¶ Quartum membrum gl. eſt īꝯſenſu auc̄tis ⁊ defenſionis ⁊ dicit gl. ꝙ iſte plus punitur ꝙͣ faciens ⁊ eſt ratio. nam is qui preſtat auc̄temſeu defēdit errorē alterius nō ſolū ip̄e peccat ⁊ erratſꝫ ꝯfirmat alterius errorē ⁊ p̄ſtat alijs maͣm delinquē