Druckschrift 
Scriptum super primo libro sententiarum : Mit Textanfängen
Entstehung
Einzelbild herunterladen
 

Queſtio III. ⁊ .IIII.Diſtin. I.

9

Diſtin. I.d̓ vtibilibꝰ. UtꝝEinde queritꝰ oībꝰ alijs p̄ter deūſit vtēdū. ⁊ vr̄ ꝙ non. Uti enim eſt aſſumerealiquid in facultatem voluntatis: illud autēItm̄ ē hoc mō aſſumptū qd̓ nr̄e oꝑationi ſubt: nō aūt oīa creata ſunt talia: ſicut celum ⁊ angeli q̄nō ſunt oꝑabilia a nobis: gͦ nō poſſumus oībus vti. Pͣ. illo vtimur quo tēdētes ad beatitudinē iuuamur:ſꝫ creaturis īpedimur frequenter ſicut dicitur. Sap̄. 14.Creature facte ſunt ⁊cͣ. gͦ nō oībꝰ poſſumꝰ vti. Pͣ. ſi oībus p̄ter deū tenemur vti. gͦ qn̄cunqꝫ nō referimꝰ aliꝗdin deū peccamꝰ: ſꝫ qn̄cūqꝫ referamus aliquid in deū meremur. gͦ oīs actus ē meritoriꝰ vel demeritoriꝰ: ⁊ ſic nullus actus erit indifferens. Pͣ. ſequitur ꝙ nullū pctm̄ſit veniale: qꝛ ſi refertur in vltimū finē nō eſt aliqd̓ pctm̄ſi aūt ꝯſtituatur aliꝗs finis alius vltimꝰ nō relatꝰ ad finē vltimū eſt pctm̄ mortale: cū igitur oīs actus rationisſit ad aliquē finē: oꝑꝫ ꝙ ille finis vel ſit finis vltimꝰ: ⁊ ſicnō ē pctm̄: vl̓ ſit alius finis nō relatꝰ ad finē vltimū: ⁊ ſicerit pctm̄. mortale. gͦ nihil eſt pctm̄ veniale.COntra in gl̓iaꝫ ⁊cͣ. gͦ videt̉ ꝙ oībꝰ ſit vtēdū. It.i. Cor. 12. Siue manducatis ſiue bibitis oīaſicut deus ē ꝑfecte poͣe: ita eſt ꝑfecte bonitatis. ſꝫ ad ꝑfectionem pōͣe eiꝰ pertinet ꝙ nihil hēat eē niſi ꝓductū abipſo: gͦ ⁊ ad perfectiōem dīne bonitatis ꝑtinet ꝙ ameturnihil niſi qd̓ eſt in ordine ad ip̄m.dd̓m ꝙ quecūqꝫ ſūt bona nō habētReſpondeo ponitate niſi inqͣꝫtū accedūt ad ſil̓itudinem bonitatis diuine. vn̄ oꝫ cū bonitas ſit rō dilectionis ⁊ deſiderij: vt oīa ament̉ in ordine ad bonitatē primā. Oē aūt qd̓ bonū ē a deo eſt. vn̄ q̄ ab ipſo nō ſūt: necq̄renda ſunt: nec eis vtendū eſt: ⁊ iō nullo pctō vtendumeſt. qꝛ pctm̄ nō eſt a deo. Pena āt a deo eſt: ⁊ iō pena vtēdum eſt: ⁊ ordināda ad finē ẜm ꝙ ꝓmouet meritum hominis ducens euꝫ in cōſideratiōeꝫ ſue infirmitatis. ⁊ ẜmꝙ purgat pctā. Sil̓r ēt res mūdi ab ipſo ſunt: ⁊ eis vtēdūeſt: vel inqͣꝫtū cōferunt ad dei cognitiōem on̄dentes ipſius magnitudinē: vel ẜm ꝙ p̄bēt ſubſidiū vite nr̄e ordinate in deū. Similiter oꝑa noſtra que mala nō ſunt ab ipſoſūt: ⁊ ꝓpter ip̄m facienda: nō ꝙ quālibet oꝑatiōem opoteat ſemꝑ actual̓r referre ī deū: ſed ſufficit vt habitual̓rin deo conſtituāt finem ſue voluntatis. Ad pͥmū gͦ dd̓m ꝙ illis creaturis nō vtimur tanqͣꝫ a nobis operatis: ſed ſicut in dei cognitiōem ducentibus. Ad ſcd̓m dd̓m. ꝙ creature qͣꝫtū ē ī ſe nō īpediunt nosu ꝯn̄da btītudine: ſed ex ꝑte nr̄a inqͣꝫtū eis abutimur ineis ſiſtendo ſicut ī fine. Ad 3ᵐ dd̓ꝫ ꝙ 2ᵐ theologū nullus actus ꝓcedens a volūtate deliberāte eſt indrn̄s: ꝗaſi refert̉ in deū ſuppoſita gr̄a meritoriꝰ eſt: ſi āt nō eſt referibilis pctm̄ eſt: ſi vero eſt referibilis ⁊ non referat̉ vanus eſt ocioſum autem īter peccata apud theologū computatur. Ad 4ᵐ dd̓m: ꝙ qͣꝫuis ille qui peccat vēialiternō referat actu in deum ſuam oꝑatiōem: nihilominꝰ tamen deum habitualiter ꝓ fine hꝫ: vnde nō ponit creaturam finem vltimum cum diligat eaꝫ citra deum. ſed exhoc peccat: quia excedit in dilectione: ſicut ille ꝗ nimis īmoratur vie: non tamen exit a via. Utrum frui conueniat oībus rebus. Qō. IIII.de fruentibus etEinde queritur vtentibꝰ. Et pdeAd primū acpcedit̉: gruitio dic̄ defruētibꝰ. 2º d̓ vtentibꝰ.ſideriuꝫ ꝗetatū in finem: ſed oīs creatura etiāinſenſibilis deſiderat naturaliter ſuum finem: gͦ cum cōtingat ipſam conſeꝗ̄ ſuum finem ⁊ quieſcere in eo: videt̉

Queſtio III. ⁊ IIꝙ fruitio ſit creature īſenſibilis. Pͣ. fruitio eſt eiꝰ qd̓per ſe querit̉ nō relatum ad alterū: ſed bruta querūt aliqua in quibꝰ delectātur ⁊ nō referūt ad aliud: qꝛ carentrone ordināte. gͦ brutoꝝ eſt fruitio. Pͣ. naͣli dilectiōecontingit aliquē diligere deū ſuꝑ oīa: cuꝫ naͣliter cognoſcatur eē ſummū bonū: ⁊ ita ꝑꝑ ſe amādū: ſꝫ fruimur eoqd̓ ꝑꝑ ſe amamꝰ. gͦ cōtingit hoīeꝫ exn̄tem in naͣlibus tm̄frui deo. Pͣ. cōtingit ꝙ aliꝗs exn̄s in pctō mortali alicuius ſue actionis deū finem vltimū cōſtituat non referens ad aliud: hoc aūt eſt frui. ergo pctōr ēt pōt frui deo.Sed econtrario viqetur ꝙ nec etiā iuſtꝰ fruatur ī via: frui enim eſt quieſcere volūtatē delectatā ī cognitis ꝑꝑ ſe: ſꝫ qͣꝫdiu aliquiseſt in via nō ꝗeſcit. gͦ qͣꝫdiu eſt ī via aliꝗs deo nō fruitur. Pͣ. vr̄ ꝙ nec ēt btī fruāt̉. ſicut enī hr̄ ī lr̄a: oē qd̓ fruit̉aliqͦ eget illo: ſꝫ ꝗcꝗd eget aliqͦ caret illo: cum igitur beati nō careāt deo: vr̄ ꝙ nō fruātur illo. Ex quo et concluditur ꝙ nec ſeipſo deus fruatur cum non ſeip̄o indigeatReſpōdeo ᵈᵈᵐ ꝙ ſicut ſupra dcm̄ ē: fruitio pōitqͣꝫdā delectatōem ī fine. delectatio ātnō pōt eē niſi ī cognoſcēte ꝑꝑ qd̓ plato dixit: ꝙ d̓lectatioē gn̄atio ſenſibilis ī naͣꝫ .i. q̄ ſentit naͣe cōueniēs: ⁊ iō cumcreature īſenſibiles nō cognoſcāt: nō delectātur nec fruuntur. Item fruitio ꝓprie loquēdo eſt tm̄ vltimi finisbruta āt vltimū fineꝫ nō apprehendūt: nec fineꝫ ꝓximūpn̄t ordinare ad finē vltimū: cū careāt rōne: cuiꝰ eſt ordinare: vn̄ non ꝓpͥe fruunt̉. Sil̓r peccator ponit finemvltimū ī qͦ nō ē. vn̄ cū veꝝ finē nō habeat nō v̓e fruitur. Ulteriꝰ āt fruitio dicit delectatiōem ī fine. vn̄ perfcāfruitio non eſt niſi ſit ꝑfcā delectatio: q̄ eſſe non pōt antecōſecutiōem finis: ⁊ iō iuſtꝰ homo nō ꝑfecte fruit̉: ſꝫ btīꝗ cōſecuti ſūt finem vere ⁊ ꝑfecte ⁊ ꝓprie fruuntur. Ad pͥᵐ gͦ dd̓m ꝙ qͣꝫuis oē deſideriū conſeqͣt̉ cognitiōeꝫdeſideriū tn̄ creature inſenſibilis non ſeꝗt̉ cognitionemī ipſa exn̄tē: ſꝫ cognitiōem motoris pͥmi (ꝗcunqꝫ ſit ille)ordinātis vnūquodqꝫ ī ſuū fineꝫ: ⁊ iō ſine cognitiōe necdelectationem nec fruitionē hn̄t. Ad 2ᵐ dd̓ꝫ: ꝙ pecora qͣꝫuis delectent̉ in fine: ille tn̄ finis non eſt vltimꝰ: īmoē relatꝰ ad aliud: nō ab ipſis: ſed a prīo ordināte oīa in ſeip̄m: ⁊ iō cū nō delectent̉ ī vltimo fine ſimpl̓r. ſed ī vltīoapp̄henſo ab eis aliquo mō dicunt̉ frui: ſꝫ īpropͥe. Adtertiū dd̓m ꝙ delectatio ſeꝗt̉ oꝑationem ꝑfectā. ꝑfectaāt ē oꝑatio q̄ ꝓcedit ab hītu. hītus āt acꝗſiti vl̓ naͣles nōꝑficiunt ad vltimā btītudinem pr̄ie: vt ſupra hītuꝫ ē ſufficiēter ⁊ ꝓxime: qꝛ vt dicit Aug. in libro de pnīa: quodāfamiliari contactu ad experiēdaꝫ eius ſuauitatem adiacet amāti amata creatura: ſꝫ voluptas creatoris lōge alterius gn̄is eſt. ⁊ iō ſine hītu gratuito nō ē delectatio talis q̄ ad fruitiōem ſufficiat. Uel dd̓m ꝙ delectatio naͣlisnon ponit aliqͣꝫ oꝑatiōem in actu: ſꝫ tm̄ qͣꝫdā naͣlem inclnationem q̄ in actū reducit̉ ꝑ hītū charitatis. Ad 4ªdd̓m ꝙ exn̄s in mortali peccato diligit aliꝗd hitualiterſupra deū: ⁊ ſi nō in actu ſemꝑ. ⁊ iō non fruit ipſo. ſed ilload qd̓ oīa ordinat. Ad ꝗntū dd̓m ꝙ ē duplex ꝗes .ſ. ꝗes deſiderij: ⁊ ꝗes motꝰ. ꝗes deſiderij ē qn̄ deſideriuꝫ ſiſtit in aliqͦ: ꝑꝑ qd̓ oīa fac̄ ⁊ q̄rit: ⁊ nō deſiderat aliꝗd vlterius: ⁊ hͦ mō volūtas iuſti ꝗeſcit in via in deo: ꝗes āt motus ē qn̄ ꝑuenit̉ ad terminū q̄ſitū. ⁊ iſta ꝗes volūtatꝭ eritin pr̄ia: h̓ āt ꝗes facit ꝑfectā fruitiōem: ſꝫ prīa imꝑfectaꝫ Ad 6ᵐ dd̓m ꝙ aliꝗd eget altero dupl̓r. aūt ſicut eo a qͦdependet ſcd̓m eē: ⁊ hͦ mō oīa egēt deo: qꝛ ẜm Greg. oīa īnihilum tenderēt niſi ea manꝰ cōditoris teneret: non .n.ē tm̄ cā fieri. ſed eē reꝝ. ⁊ hͦ mō btī egēt deo. Alio modoor̄ ꝗs egere illo qd̓ nōduꝫ hꝫ: ⁊ ſic nō egēt. Ad vltimūdd̓m: ꝙ h̓ ītelligēdū ē qn̄ fruēs ⁊ id quo fruit̉ ſūt diuerſa