Diſtin. XLVII.
144
iſtin.LNon eniꝫ vult deꝰ vt peccet hō ꝗlibꝫ. Si autēpeccauerit: penitēti vult ꝑcere vt viuat: in peccatis vero ꝑſeuerantē punire: vt iuſtitie potertiam cōtumax nō euadat. Sicut alios ab eternō p̄parauit ad penā: ita alios p̄parauit ad gloriam: ⁊ h̓ ſunt magna opera dn̄i exꝗſita in oēsvolūtates eius. Et taꝫ ſapiēter exꝗſita vt cumangelica ⁊ humana creatura peccaſſet .i. nonqd̓ ille: ſed qd̓ voluit ipſa feciſſet: etiaꝫ per eandem creature volūtateꝫ qua factū eſt qd̓ creator nō voluit: replet ipſe qd̓ voluit: bn̄ vtēs ētmalis tanqͣꝫ ſūme bonus: ad eoꝝ dānationeꝫ:quos iuſte p̄deſtinauit ad penā: ⁊ ad eoꝝ ſalutem quos benigne p̄deſtinauit ad gr̄aꝫ. Quātum .n. ad ipſos attinet qd̓ deꝰ noluit fecerunt:qͣꝫtū vero ad oīpotētiaꝫ dei nullo mō id facerevaluerūt. Hoc quippe ipſo: ꝙ cōtra eiꝰ voluntateꝫ fecerūt: de ipſis facta ē volūtas eiꝰ. Preterea nāqꝫ magna dn̄i ſūt opera exꝗſita in oēsvolūtates eiꝰ: vt miro ⁊ ineffabili mōͣ non fiatp̄ter eiꝰ voluntatē: qd̓ etiā fit cōtra eiꝰ volūtatem: qꝛ nō fieret: ſi nō ſineret: nec vtiqꝫ nolensſinit: ſꝫ volēs: nec fineret bonus fieri male: niſioīpotēs ⁊ de malo poſſet facere bonū bn̄. Hisverbis euidēter mōſtrat̉ ꝙ volūtas dei eternaſꝑ īplet̉ de hoīe: etiā ſi faciat hō cōtra dei volūtatem. Sꝫ attēdēdū eſt diligēter qūo in ſuꝑioribus dr̄ fieri aliꝗd cōtra dei volūtatē: qd̓ tn̄ nōſit p̄ter eam: ⁊ qͣliter ītelligēdū ſit illud: qͣꝫtumad ſe fecerunt: qd̓ deꝰ noluit: qͣꝫtuꝫ vero ad oīpotentiā dei nullo mō id facere valuerūt. Uident̉ enī iſta ſuꝑioribꝰ obuiare: vbi dcm̄ eſt voluntati eius nihil reſiſtere.¶ Hic aperit diuerſis modis ſupra accipi deivoluntatem.Erum vt ſupra diximꝰ volūtas deidiuerſis modis accipit̉: q̄ diuerſitasin p̄dictis verbis ſi diligenter notet̉:nihil ibi ꝯͣdictiōis reꝑit̉. Ubi enī dic̄nō fieri p̄ter eiꝰ volūtatē: etiā qd̓ fit cōtra eiusvolūtatē: diſſimil̓r accepit volūtatē: ⁊ nō ip̄aꝫvolūtatē q̄ deꝰ eſt ⁊ ſempiterna ē: ſꝫ eius ſignap̄dictis verbis ītelligi voluit .i. ꝓhibitionē ſiueꝑceptionē ⁊ ꝑmiſſioneꝫ. Multa .n. fiunt cōtradei p̄ceptū vel ꝓhibitioneꝫ q̄ tn̄ nō fiūt p̄ter eiꝰꝑmiſſionē. Ipſiꝰ nāqꝫ ꝑmiſſiōe oīa fiūt mala:q̄ tn̄ p̄ter eius volūtatē ſempiternā fiūt. SicutAug. dic̄ ſuper illū locum p̄s. vt nō loquat̉ osmeū opera hoīum. Opera .n. hoīum dic̄ ea qmala ſunt: q̄ p̄ter dei volūtatē fiūt: q̄ ipſe eſt: ſꝫnō p̄ter eius ꝑmiſſionē q̄ ipſe nō eſt. Appellat̉tn̄ ipſa dei volūtas: qꝛ deꝰ volēs ſinit mala fie-
ri. Fiunt ⁊ cōtra eiꝰ p̄ceptionē vel ꝓhibitionē:ſed nō cōtra eius volūtatē q̄ ipſe eſt: niſi dicantur cōtra eam fieri: qꝛ p̄ter eaꝫ fiunt. Cōtra eāquippe nihil ita fit: vt velit fieri qd̓ nō fiat: velnolit fieri ⁊ fiat: qd̓ euidenter ibi Augu. notauit: vbi ait. Quantū ad ipſos attinet qd̓ deusnoluit fecerunt: qͣꝫtum vero ad oīpotentiā deinullo mō id facere valuerunt. Ac ſi diceret: fecerunt cōtra dei p̄ceptū qd̓ appellat̉ volūtas:ſꝫ nō fecerunt cōtra dei volūtatē oīpotētē: qꝛ hͦnō valuerunt: illud valuerūt: ⁊ ita per hͦ ꝙ fecerunt cōtra dei volūtatē .i. p̄ceptū de ipſis fcāeſt volūtas eius .i. īpleta eſt volūtas eiꝰ ſempiterna qͣ eos dānari volebat. Vn̄ Grego. ſuperGen̄. Multi volūtatē dei peragūt vn̄ mutarecōtendūt: ⁊ cōſilio eiꝰ reſiſtētes obſequunt̉: qꝛhoc eius diſpoſitiōi militat: qd̓ per humanumſtudiū reſultat. Hic aperte oſtēdit̉: qꝛ duꝫ mali cōſilio ac p̄cepto dei reſiſtūt qd̓ voluntas deiappellat̉: ea faciunt vn̄ volūtas eiꝰ q̄ ipſe ē implet̉: q̄ diſpoſitio vel bn̄placitū vocat̉. Nā vtait Aug. in ench. quātelibꝫ ſint volūtates angelorū ⁊ hoīuꝫ: bonoꝝ vel maloruꝫ: vel illud qd̓deꝰ vel aliud volētiū qͣꝫ deꝰ: oīpotētis volūtasſꝑ inuicta eſt: q̄ mala eē nunqͣꝫ pōt: ēt dū malairrogat: iuſta eſt: ⁊ ꝓfecto q̄ iuſta eſt: mala nōeſt. Deꝰ ergo oīpotēs ſiue per miſericordiamcuiꝰ vult miſereat̉: ſiue ꝑ iudiciū quē vult obduret: nec inique aliꝗd fac̄: nec niſi volēs ꝗcqͣꝫfacit: ⁊ oīa quecūqꝫ vult facit.¶ Sūmatiꝫ ꝑſtringit ſnīam p̄dictoruꝫ addensqͣre deꝰ p̄cepit oībus bona facere ⁊ mala vitare: cum nō velit hoc ab oībus īpleri.X p̄dictis liquet ꝙ volūtas dei q̄ ip̄eAeſt ſꝑ īuicta ē nec in aliquo caſſat̉: ſꝫꝑ oīa īplet̉. Cōſiliū ꝟo eiꝰ ⁊ p̄ceptioſiue ꝓhibitio non ab oībꝰ īplent̓ ꝗbꝰꝓpoſita ⁊ data ſunt. Neqꝫ iō p̄cepitoībꝰ bona: vel ꝓhibuit mala: vel ꝯſuluit optima ꝙ vellꝫ ab oībꝰ bona q̄ p̄cepit fieri: vl̓ mala q̄ ꝓhibuit vitari. Si .n. vellet vtiqꝫ ⁊ fierēt:qꝛ in nullo pōt ab hoīe ſuꝑari vl̓ īpediri eiꝰ voluntas: ſꝫ vt iuſticiā ſuā hoībꝰ on̄deret: ⁊ mali eēt inexcuſabiles. Deniqꝫ vt boni ex obediētia gl̓iam: mali ex īobediētia penā ſortirent̉: ſic̄vtriſqꝫ ab eterno p̄parauit. Ea gͦ q̄ oībus precepit: vl̓ prohibuit: a ꝗbuſdaꝫ voluit fieri vl̓ vitari: ſed nō ab oībus. ⁊ q̄daꝫ perſonal̓r p̄cepit⁊ in veteri ⁊ in noua lege: q̄ ab eis ꝗbus p̄cepit fieri noluit: vt abrae de īmolatiōe filij: ⁊ ineuangelo quibuſdam curatis quibus preceꝑit ne cui dicerent.