Diſtin. XVII.Queſtio. I.
57
Diſtin. XVII.perfectōes ſunt in naͣ ipſius aīe in potētia nō pure maͣli:ſed ēt actiua qua aliꝗd eſt in cāis ſemīalibꝰ. Sicut pꝫ ꝙoīs ſcīa acꝗſita eſt in cognitōe pͥmoꝝ pͥncipioꝝ que naturaliter nota ſunt. ſicut ī pͥncipijs actiuis ex ꝗbus cōcludipōt. Et ſil̓r v̓tutes morales ſunt in ip̄a rectitudīe rōnis ⁊ordine. ſicut in quodā pͥnº ſeminali. vn̄ ph̓us. 7. ethi. diciteē qͣſdā v̓tutes naͣles q̄ ſunt qͣſi ſemīa v̓tutū moraliū. Etideo oꝑatōes aīe ſe hn̄t ad ꝑfectōes acꝗſitas: nō ſolum ꝑmodū diſpōnis: ſꝫ ſicut pͥncipia actiua. Perfectōes autēīfuſe ſunt in natura ipſius aīe. ſicut in potētia maͣli: ⁊ nullo mō actiua: cū eleuēt aīam ſupra oēm ſuā actionē naturalē. Un̄ oꝑatōes aīe ſe hn̄t ad perfectōes īfuſas ſolū ſicut diſpōnes. ¶ Dd̓m eſt igit̉ ꝙ menſura ſcd̓m quā dat̉charitas ē capacitas ipſiꝰ aīe q̄ eſt ex naͣ ſimul ⁊ diſpōneque eſt ꝑ conatū operū: ⁊ qꝛ ẜm eūdem conatū magis diſponit̉ naͣ melior. iō ꝗ hꝫ meliora naͣlia dūmō ſit par conatus magis recipiet de ꝑfectōibus īfuſis. ⁊ ꝗ peiora naͣlia qn̄qꝫ magis recipiet ſi aſſit maior conatꝰ.gͦ dd̓m ꝙ v̓tus recipiētis nō ē ꝯſideAd primu) rāda ẜm nām tm̄: ſꝫ ēt ẜm diſpōneꝫconatꝰ adueniētē naͣe: ⁊ ita ēt eſt in formis ſub̓alibus reſpectu maͣe. vn̄ pꝫ ſol̓o ad 2ᵐ. ¶ Ad 3ᵐ dd̓m: ꝙ ipſa gr̄a ēdiſpō naͣe ad gl̓iam. vn̄ nō reꝗͥrit̉ ꝙ īterueniat alia diſpōīter charitateꝫ ⁊ gl̓iam: ſꝫ īter naͣm ⁊ gr̄am cadit conatusmedius quaſi diſpō. ¶ Ad 4ᵐ dd̓m ꝙ in angelis non eſtaliꝗd qd̓ ꝯtēdat ad motū naͣe ītellectualis: ex quo conatus naͣe retardet̉. ſicut ī naͣ hoīs ē naͣ ſenſitiua q̄ tēdit inꝯͣriū de ſe motꝰ naͣe ītellectiue .ſ. delectabile ẜm ſenſum:niſi cogat̉ ⁊ regulet̉ ab ip̄a. ⁊ iō ī angelis ē diuerſitas ẜmdiuerſitatē naͣe. Hec tn̄ melius in ſcd̓o dicent̉.¶ Utꝝ caritas certitudinal̓r ab hn̄te cogͦſcat̉. IIII.O quartu) tas certitudīal̓r ab haſic procedit̉: vr̄ ꝙ charibente cognoſcat̉. Ita .n. dr̄ in lr̄a. Magis nolit ꝗs dilectionē qua diligit qͣꝫ fr̄em quē diligit: ſꝫ fratrē ſuū certitudinaliter cognoſcit.multo magis charitatē qͣ ip̄m diligit. ¶ Itēph̓s dicit 2º. poſte. ꝙ īconueniēs ē hēre nos nobiliſſimoshītus ⁊ nos lateāt. Sꝫ charitas eſt hītus nobiliſſimus. gͦvr̄ ꝙ ab hn̄te certitudinal̓r cognoſcat̉. ¶ Pͣ. ꝗcūqꝫ habꝫfidē ſcit ſe hēre fidē: ſꝫ fides nō magis ē pn̄s qͣꝫ charitas.gͦ ⁊ ꝗ hꝫ charitatē ſcit ſe hēre illā. ¶ Ite ꝗcꝗd cognoſcit̉ab aīa cognoſcit̉ ab ea per hoc ꝙ pn̄s ſibi efficit̉ ꝑ fil̓itudinē: ſꝫ magis eſt pn̄s aīe qd̓ ē in ip̄a eēntial̓r: qͣꝫ qd̓ ē perſui ſil̓itudinē. gͦ cū charitas eēntial̓r ſit in aīa: vr̄ ꝙ certiꝰcognoſcat̉ ab hn̄te: qͣꝫ res exteriores qͣ ꝑ ſui ſil̓itudinē cognoſcunt̉. ¶ Pͣ. charitas ē qd̓dā lumē ſpūale: vt hr̄ pͥmeIo. i. Qui diligit fr̄em ī lumīe manet: ſꝫ lux ſeip̄a vr̄. gͦ vr̄ꝙ ſil̓r charitas: ⁊ ſic certius qͣꝫ alia cognoſcatur.ꝑ charitatē q̄ eſt in aliquo efficit̉ dignꝰ deiCOIITA. ꝗmore: ſꝫ vt dr̄ eccl̓. 9. Nemo ſcit ⁊c̄. gͦ videtur ꝙ nullus ſciat ſe hēre charitatē certitudinal̓r. ¶apoſ. dicit. i. Cor. 4. Nihil mihi ꝯſciꝰ ſuꝫ: ſꝫ nō ī hoc iuſtificatꝰ ſuꝫ: cū gͦ nulluꝫ maiꝰ ſignū poſſit hēri de charitateqͣꝫ nō hēre cōſcīam pctī mortalis. ⁊ hoc nō ſufficit: videt̉ꝙ per nullum ſignum poſſit aliquis certitudinaliter ſcire ſe habere charitatem.dd̓m: ꝙ ẜm ph̓m. 2. metaph̓. aliꝗd dr̄Reſpōdeo eē dimicile ad cognoſcēdū dupl̓r: velẜm ſe vel quo ad nos. Dd̓m ē igit̉ ꝙ ea q̄ ꝑ eē ſuū nō ſuntvnū īmaͣ qͣꝫtū in ſe ē ſunt maxīe nota: ſꝫ quo ad nos ſuntdifficillima ad cognoſcēdū: ꝑꝑ qd̓ dicit ph̓s ibidē: ꝙ ītellectꝰ nr̄ ſe hꝫ ad manifeſtiſſima naͣe. ſicut oculus veſꝑtilionis ad lucē ſolis. Cuiꝰ rō ē: qꝛ cū ītellectꝰ nr̄ potētialisſit ī potētia ad oīa ītelligibilia ⁊ an̄ ītelligere n̄ ſit ī actu
aliqd̓ eorum: ad hoc ꝙ ītelligat actu oꝑꝫ ꝙ reducatur inactu ꝑ ſpēs acceptas a ſenſibꝰ illuſtratas lumīe ītellectꝰagētis: qꝛ ſicut dicit ph̓s 3. de aīa. ſicut ſe hn̄t colores adviſuꝫ: ita ſe hn̄t fantaſmata ad ītellectū potētialē. vn̄ cūnaͣle ſit nobis ꝓcedere ex ſenſibilibꝰ ad intelligibilia exeffectibꝰ ī cās ex poſterioribꝰ in pͥora ẜm ſtatuꝫ vie: qꝛ inpr̄ia aliꝰ modus erit ītelligēdi. ⁊ iō eſt ꝙ potētias anime⁊ habitꝰ nō poſſumus cognoſcere niſi ꝑ actus ⁊ actus perob̓a. In actu aūt aīe eſt plura ꝯſiderare .ſ. ſpēm ipſiꝰ actꝰque eſt ab obiecto ⁊ modum ⁊ effectum. Si igit̉ accipiamus actū charitatis ꝗ ē diligere deū ⁊ ꝓximuꝫ: ex ſpecieactꝰ nō diſcernit̉ vtꝝ ſit a potētia īperfecta vel ꝑfecta ꝑhabitū: qꝛ ad ideꝫ ob̓m ordinat̉ potētia ⁊ hītꝰ. ſicut ſcīa ⁊ītellectus poſſibilis. Modus aūt quē ponit hītus in oꝑeeſt facilitas ⁊ delectatio: vt dicit ph̓us. 2. ethi. ꝙ ſignumhītus oꝫ acciꝑe fiētē ī oꝑe delectatōeꝫ. Per iſtu aut modū nō diſcernit̉ vtꝝ ſit ab hītu charitatis īfuſo: vl̓ ab habitu acꝗſito. Effectus aūt ꝓprius dilectiōis ẜm ꝙ eſt excharitate ē in v̓tute merēdi. hoc aūt nulloº cadit ī cognitionē nr̄am niſi ꝑ reuelatōeꝫ. Et iō nullus certitudinal̓rpōt ſcire ſe hēre charitatē. Sꝫ pōt ex aliꝗbꝰ ſignis ꝓbabilibꝰ conijcere charitatē ēt īcreatā q̄ deꝰ eſt: qͣꝫdiu viuimus ꝑ ſpēm nō videmus: vt dr̄. i. Cor. 12. Quāuis ꝗdamaliter dicāt ꝙ ipſam charitatē q̄ deus eſt in nobis videmus: ſed viſio eſt a deo tenuis .ſ. ꝙ nec viſio pōt dici: necaliquis percipit ſe videre: eo ꝙ viſio ipſius dei qͣſi cōfundit̉ ⁊ admiſcet̉ in cognitione alioꝝ. ſicut etiam dicunt ꝙaīa ſemper ſe ītelligit: ſed tn̄ non ſemꝑ de ſe cogitat. hocaūt qūo ītelligēdū eſt ſupra diſ. 3. dictum eſt.igit̉ dd̓m: ꝙ aucͣtes Augu. ī lr̄a poſiteAd primu) loquunt̉ de cognitiōe ex ꝑte ipſiꝰ cognoſcibilis: ⁊ nō ex parte cognoſcētis. ¶ Ad 2ᵐ dd̓m: ꝙph̓s ibi loꝗt̉ de hītibus nobiliſſimis ꝑtis cognitiue. Sꝫiſtoꝝ hītuū actꝰ ꝑfecte expͥmūt ſuos hītus qͣꝫtū ad idqd̓eſt ꝓpriū eis. ſic̄ ī actu ſcīe ē certitudo ꝑ cām in qͣ exp̄ſſeſcīa demr̄at̉: ⁊ multo plus ē hoc in ītellectu pͥncipioꝝ. Etiō ꝗ hꝫ ſcīam ſcit ſe here qͣꝫuis nō eꝯͦ: qꝛ aliꝗ ſe credūt habere ꝗ nō hn̄t. Semꝑ .n. ad rectū mēſurat obliquū. Et iōẜm ph̓m ī ethi. v̓tuoſus ē mēſura in oꝑbꝰ humanis: qꝛ illud ē bonuꝫ qd̓ v̓tuoſus appetit. ⁊ ſil̓r et ē de rectitudineītellectꝰ: qꝛ illud ē veꝝ ꝙ vr̄ hn̄ti rectū intellecū nō aūtꝙ vr̄ cuilibet. ¶ Et ꝑ hoc pꝫ ēt ſol̓o ad 3ᵐ: qꝛ actꝰ fidei ꝑip̄m ob̓m qd̓ eſt creditū diſtinguit̉ ab actibꝰ alioꝝ habituū vel potētie īperfecte q̄ nō pōt ꝑ ſe in tale ob̓ꝫ. ⁊ iō habēs fidē ſcit ſe illā hēre. ¶ Ad 4ᵐ dd̓m: ꝙ ad hoc ꝙ aliꝗd cognoſcat̉ ab aīa non ſufficit ꝙ ſit ſibi p̄ſens quocūqꝫmō: ſꝫ ī rōne ob̓i. Intellectui aūt nr̄o nihil ē ẜm ſtatū viepn̄s vt ob̓m: niſi ꝑ aliqͣꝫ ſimilitudinē ipſiꝰ vel ab ipſo effectu acceptā: qꝛ ꝑ effectus deuenimus in cās. Et iō ipſamaīam ⁊ potentias eiꝰ ⁊ hītus eiꝰ nō cognoſcimus niſi peractꝰ ꝗ cognoſcunt̉ ꝑ ob̓a. Niſi largo mō velimus loꝗ decognitiōe: vt Augu. loꝗtur ẜm qd̓ ītelligere nihil aliud ēqͣꝫ pn̄tial̓r ītellectui quocūqꝫ mō adeſſe. ¶ Ad 5ᵐ dd̓m:ꝙ ꝑ hoc ꝙ charitas creata vel īcreata eſt lux: oſtendit̉ ꝙin ſe cognoſcibilis ſit: ſed non cognoſcit̉ ab intellectunoſtro in ſe niſi ꝑ effectū ſuum rōne iam dicta.¶ Utꝝ charitas ſit ex charitate diligēda.V.ſic ꝓcedit̉: vr̄ ꝙ chari¶ D quintum tas nō ſit ex charitatediligenda. Quattuor .n. tm̄ ſunt diligēda excharitate: vt ī 3º. dr̄ .ſ. deꝰ: ꝓximus: aīa: corpꝰ:A ſꝫ charitas nullū hoꝝ ē. gͦ ⁊cͣ. ¶ Item nullaIres denoīat ſeipſaꝫ: qꝛ albēdo nō dr̄ alba: ſꝫ dilectū denominat̉ a dilectōe. gͦ dilectio non diligit̉: nec charitas charitate amat̉. ¶ Pͣ. ſic̄ ſe hꝫ ſenſus ad ſentire: ita ſe habet