Druckschrift 
De exemplis et similitudinibus rerum
Entstehung
Seite
138r
Einzelbild herunterladen
 

De vegetabilibus plantis

: ſed maior charitas meliorqꝫ voluntasauget meritū. Capl̓m: LXIIIIRoſperitasporalis aſſimilat̉ fabe humorem groſſum inflationē gignit:ſtomachū ledit: groſſum eius ſanguinē facit fumū qui caput offendit ſomnia terribilia vana inducit. Sic temꝑalis ꝓſperitas inducit inflationeꝫ ſuꝑbie: voracitatem gule quam etiaꝫ ad litteram ſtomachus frequenter ledit̉. Vel venter in quonutrimentum ſpūalis doctrine recipit̉ etretinet̉ eſt memoria quā ꝓſperitas temꝑalis ledit inducendo obliuionē dei. Itefumus vane glorie caput .i. mentem offendit replens eam fumoſitate vanitatꝭ: vndenimia ꝓſperitas temꝑalis infatuat inqͥetat caput rōnis. Et dic̄ Seneca. xxxvijEpiſt. Res inquieta felicitas temꝑalis: ſeexagitat: mouet cerebruꝫ: non vno generealios in aliud irritat: hos in potentiā: alios in luxuriaꝫ: hos inflat: hos inflāmat:hos mollit hos reſoluit. Ipſa etiam gignit terribilia ſomnia .i. terrores fantaſticos: vt frequēter timeant qui in ꝓſperitatibus ſunt ea ſunt timenda: ſicut ſomniātibus accidit: Psͣ .xiij. Illic trepidauerūt timore vbi non erat timor.LXVCapitulum:Vlchritudo anime aſſimilatur pulchritudiniarboris. Naꝫ pulchritudo arboris ꝯſurgit ex quattuor. Primo ex ſtature ꝓceritatē: videlicet qm̄ arbor eſt alta eſt recta: ramoꝝ dēſitate debito modoconſerta. Sic pulchritudo anime primo inhoc conſiſtit ſit recta per intētionem: alta per contemplationē: ramis varijs circūſepta variaꝝ virtutū adornationē: vl̓diuerſorū bonorū operū multiplicationē:Danielis. iiij. Arborē ſublimē vidiſti atqꝫrobuſtā: cuius altitudo ꝑtingit ad celum:aſpectus eius ingens erat rami eius pulcherrimi. Secūdo cōſurgit pulchritudoarboriſ ex partiū ordinabilitate. videmusem̄ in diuerſis arboribus ꝑtes eaꝝ rami diuerſimode ordinant̉. ẜm magisſunt ordinati inuicē ꝓportionati: ita arbor reddit̉ pulchrior vel minꝰ pulchra. Iſtiaūt rami poſſumus dicere ſint ſenſus

ꝑtes homīs exterioris: qui quāto magisſunt ordinati in ſuis motibus modeſti:tanto reddit̉ hominis conuerſatio aſpectus ꝯuictus pulchrior gͣtioſor. Danielis. iiij. Magna arbor fortis ꝓceritaseius ꝯtingens celū: aſpectꝰ illius erat vſqꝫad terminos vniuerſe terre: folia eius pulcherrima. Tertio ꝯſurgit ex figure congruitate ſiue formoſitate. variant̉ em̄ arbores in figura: qꝛ q̄dam partes arboris tendūt ſurſuꝫ: q̄dā deorſuꝫ: q̄dā ꝟo tenēt medium. Ille em̄ in quaꝝ medulla viget humor ſubtilis quē calor ad ſuꝑiora ducit pyramidant̉ in modū flāme aſcendit. Sedille in qͥbus eſt humor groſſus aqͦſus inferius depͥmunt̉ anguſtant̉. ille ꝟo inbus ē humor medius mediū tenēt. Un̄ ꝑsalia aſcēdit ē cauſa eleuatiōis: alia deſcēdit: ē cauſa ingroſſatiōis. Sic̄ in arbore eſt triplex humor: ſic in hoīe eſt triplexamor. Vnus eleuat: iſte ē amor ſb̓tilis .i. ſpūalis. Alius ip̄m depͥmit gͣuat: iſte ē groſſus aquoſus .i. terrenꝰ carnalis. Tertius ē quaſi medius .ſ. amornaturalis vel amor ſocialis animalis:de ſe non deprimit peccatum: nec eleuat merituꝫ. Et nota hic duplex humorisdigeſtio fit in plāta. Prima in radice quefit in plante augmētationē. Secūda fit inmedulla plante ꝓpter eius completioneꝫ:maturationē: dilatationē: ꝯſeruationē.ſufficit hec duplex digeſtio ad plāte ꝑfectionē. vn̄ digeſtio tertia in ſolis aīalibus inuenit̉: ſicut Ariſto. dicit. Sic etiaꝫ duplexdigeſtio .i. purificatio oportet fiat in anima. Prīo in radice .i. in ītellectu purascogitationes. iſta valet ad augendū feru̓orē ſpūs. Psͣ .xxxvj. In meditatiōe meaexardeſcit igniſ. Secūdo oportet fiat inmedulla .i. in affectu .ſ. vt habeat puras affectiōes. facit ad maturitatē moꝝ adcompletionē opeꝝ: ad dilatationē meritoꝝ: ad ꝯſeruationem virtutū donoꝝ.Iteꝫ quarto ꝯfiſtit pulchritudo arborisſiue plante in coloris viriditate. Nam plāta quāto viridior tāto pulchrior. Sed nota q̄dam plante ſunt que ſemꝑ vireſcūt:ſicut arbores que compactam ſolidā habent ſubſtantiam: in quibus eſt ſufficientia humoris. Quedam vero arbores ſuntque viriditatem ſuam aliquādo amittūt.Sunt enim frondoſe et virides in eſtatę: