Druckschrift 
De exemplis et similitudinibus rerum
Entstehung
Seite
129r
Einzelbild herunterladen
 

De vegetabilibus et plantis

caliditatē et ſiccitatē inducit: ſic fructusin amaritudinē vertit. Primis igit̉ fructibus pͥmo ſūt amari poſtea dulces: aſſimilant̉ oꝑa penitentiū incipiūt ab amaritudine luctꝰ: terminant̉ in dulcedineꝫgaudij: ẜm illud Mat. v. Beati lugent:qm̄ ipſi ꝯſolabunt̉. Itē tales ſūt doloreſvl̓ labores patientiū pͥmo habēt amaritudinē pene: ſꝫ pariūt vltimo premiū gl̓ie.Ioh̓ .xvj. Triſticia veſtra vertet̉ in gaudium. hoc totū eſt ex virtute caloris .i. diuini amoris Illis aūt fructibus pͥmo ſuntdulces poſtea amari: aſſimilant̉ oꝑa peccantiū: in actu fiūt habēt dulcedineꝫmiſere delectatiōis: ſed poſt factū inducūtamaritudinē ꝯſciētie vel ſequētis punitionis It ē aſſimilant̉ talibꝰ fructibꝰ conſolatiōes gaudentiū ꝓſperātiū in mūdo: licet nunc dulces ſint: poſtea tn̄ ad īfernalē amaritudīeꝫ ꝑducūt: ſicut ptꝫ Luc̄. xvj. de diuite epulone. Et hoc totū cōtingitvel ꝓpter cōſtrictionē auaricie: vel ꝓpt̓ nimiā intēſionē ꝯcupiſcētie. Itē penitentieopera ſi debito fiant ſūt valde ꝓficua.Cuius exemplū apparet in oliuis. Naꝫ ſic̄dicit Iſaac: oliue ſint rubee non bn̄ mature: ſi aceto vl̓ aqua ſalſa fuerint p̄parate ſunt comeſte valde cōfortatiue cōſtrictiue appetitꝰ excitatiue: licet ſint ad digerē dure. Similiter penitentiuꝫ oꝑa ſi ſintrubea per charitatis feruorē: nōdū matura .i. diu dilata vel tardata: fuerītparata aceto cōpūctiōis lachrymaruꝫſalſedine ſunt vt aqua ſalſa. etiaꝫ ſi taliaopera videant̉ ad faciendū dura .i. difficilia ſunt tn̄ valde vtilia: qꝛ confortāt ad faciendū bona: reſtringūt vt fiāt mala. etexcitāt appetitū ad habēdū celeſtia. Capitulum: XLIIIIPera proficiētium in vita ſpūali aſſimilāt̉ fruetibus habentibꝰ pyramidalē figurā. Inueniunt̉ enī fructus diuerſarū figuraruꝫ. quidā fructꝰ ſūt pyramidati: q̄daꝫ rotūdati: quidā angulati. Pyramidales fructꝰ duoꝝ ſūt modoꝝ: qꝛ quidā pyramidatiex vna ꝑte tm̄ .ſ. ex ꝑte īferiori. qͥdā ex vtraqꝫ ꝑte habēt conū in medio dilatāt̉.ſi pͥori plāte in pͥncipio hūoris ampli rari fuerint ſꝫ poſtea frigiditate aut ſiccitateconſtringunt̉: fructꝰ folia ingroſſabunt̉

ſuꝑius inferius gratiabuntur pyramidabunt̉. ſi ꝟo virtute calorꝭ raritate humoris ſuꝑior particula leuiat̉: ex ꝑte inferiori caliditate exiſtente humor ī mediodiffundit̉. fructꝰ folia in medio dilatant̉ ꝓpter dominiū caloris in vtraqꝫ extremitate in conū ducunt̉ ſubtiliant̉: ſic ī pyramidē trāſformant̉. Primis fructibꝰ ex ꝑte inferiori tm̄ pyramidant̉ ſuꝑiuſdilatant̉: aſſimilant̉ oꝑa gradatim ꝓficiētium: qͥdē in pͥncipio ſūt gracilia .i. debiliter īcepta: ſꝫ poſtea vſqꝫ in finē creſcuntdilatant̉ ꝓficiēdo: Gregꝰ. Nemo repēte fitſummꝰ: ſꝫ ī bona ꝯuerſatiōe a minimis qͥsīchoat vt ad maiora ꝑueniat Secundisaūt fructibꝰ ex vtraqꝫ ꝑte pyramidant̉ī medio tātūmodo dilatant̉: aſſimilanturoꝑa quorūdā in pͥncipio qͣꝫ in fine ſūtgracilia parua: licet aliqn̄ in medio viſaſint dilatari ꝓſperari. Quidā ꝟo fructus ſunt rotudā habēt figurā ꝓpt̓ equa materiā humorꝭ equale actionē virtutis caloris: quaꝫ medie ꝑtes extēdunt̉equalit̓ a medio vſqꝫ ad circūferētiā vniformit̉ ꝓtēdunt̉. Hec igit̉ figura ꝓpter eqͣlitatē vniformitatē extēſiōis vndiqꝫ competit oꝑibꝰ iuſticie: exigit vt omnibꝰ ſineꝑſonarū acceptiōe equalit̓ vniformit̓ reddat̉ qd̓ ſuū eſt vnicuiqꝫ. Et dico equaliter ẜm equalitatē quātitatis ſꝫ ꝓportiōis.Alij autē fructꝰ ſūt angulares ſūt ex contraria cauſa .i. ꝓpter inequalē extēſionemmaterie. Et ſignificāt oꝑa iniuſticie .ſ.inequalit̓ fiūt: ꝑſonarū acceptiōe. Ethec oꝑa hominē ꝓficere ſꝫ potiꝰ deficere faciūt. vn̄ Psͣ .cxviij. petehat dicēſ:dominet̉ mei oīs iniuſticia. Ca. XLVPera cōtēplātiū ꝑſeuerātiū aſſimilāt̉ fructibus maturis. Dic̄ enī Ariſto.in terra mōtuoſa: qꝛ dulcꝭ ē dulcē ꝯtinethūorē: fructꝰ citiꝰ maturāt̉ ſapidiores etſalubriores īueniunt̉. Hec terra mōtuoſa ē vita ꝯtēplatiua mōtuoſa d̓r ꝓpt̓ aſcedēdi difficultatē: ꝓpt̓ celeſtiū veritatē: etꝓpt̓ qͥetꝭ ſecuritatē. ibi qͦꝫ reꝑit̉ hūor dulcis interne ꝯſolatiōis. vn̄ fructꝰ .i. oꝑatēplātiū citiꝰ matureſcūt .i. citiꝰ cōplent̉pter charitatis calorē: facit opus accelerare conſūmare. Ite magis ſapiunt: qꝛſuꝑnis conſolationibꝰ admiſcēt̉. Sūt ettā