tertiusLiber
dam vero in petra .i. in corde duro ⁊ parūdeuoto. ⁊ iſti cito deficiūt. Nā petra ē dura ⁊ paꝝ humoroſa: Luce. viij. Aliud cecidit ſupra petrā ⁊ exortum aruit qꝛ nō habebat humorē. Quidā ſūt plantati in arena: in qͥbus ſcꝫ nullꝰ ē humor gr̄e diuine.Nam arena dicit̉ ab ariditate. Iſti ſūt peccatores quoꝝ fructus vani ⁊ inutiles ſūt.Nota ergo ſicut dic̄ Ariſto. ꝙ plante quenaſcunt̉ in locis aridis: ſūt parue quātitatis ꝓpter paucitatē humoris. Que veroin locis humidis fluuialibꝰ ⁊ maritimis:ſūt maioris quātitatis ꝓpter abūdantiamhumoris. Ille tn̄ q̄ creſcut iuxta ripas mariū ſalſoꝝ nō multū creſcūt ꝓpter arenaꝝmultitudinē ⁊ attracti humōris ſiccitate.Sed ſicut idem Ph̓s dicit: iuxta mare rubrū hoc fallit vbi arbores magne fiunt ꝓpter abundantiā humorꝭ ⁊ calorꝭ. Ex qͥbꝰpatet ꝙ in hoībus ſicut in arboribꝰ tantomagis fit augmentū (in arboribꝰ qͥdē corporale: ī hoībꝰ vero ſpūale) qͣꝫto magꝭabūdat calor ⁊ humor .ſ. in hoībus calor dilectionis ⁊ humor deuotiōis. Sꝫ cauenduꝫeſt ne ſit humor ſalſus .i. deuꝯtio triſtis etficca ſicut hypocritaꝝ: de qͥbus dn̄s dixitMatth̓ .vj. Nolite fieri ſicut hypocrite triſtes: ſed debet eē deuotio leta ⁊ dulcis. niſi eſſet forſitā triſticia ꝓueniēs: vel ex penitētia hͦ ē peccati recordatiōe: vel ex paſſionis xp̄i cōpaſſiōe. q̄ qͥdē ambo ꝑ marerubrū deſignant̉. Quia vtraqꝫ cōpuncttoſeu deuotio licet ſalſa vl̓ amara ſit: tn̄ aīaꝫīpinguat ⁊ auget ¶ Scd̓a differētia local̓attendit̉ in plantꝭ reſpectu caloris ſolarꝭ.Nā plante q̄ ſite ſūt verſus oriētē citiꝰ cōualeſcūt ꝓpter aſpectū ſolis ⁊ ſufficientiācaloris. Sed verſus occidentē ecōtrario ſehabēt ꝓpter defectū caloris ſolis. vt dicitAriſto. Ex qͦ habet̉ ꝙ anīa citiꝰ cōualeſcitin ſpū: ſi ſit ī ea aſpectꝰ ſolis .i. diſcretio rationis: ⁊ ſufficiētia calorꝭ. .i. debita mēſuradilectōis. De qua d̓r: Diliges dn̄m deū extoto corde tuo ⁊cͣ. ¶ Tertia differētia localis attendit̉ in plantis ẜm temperiē aeris.Nā ſic̄ dic̄ Albumaſar: Si aer vbi naſcit̉plāta fuerit nimis calidus: pͥoris aꝑtis calor natural̓ euaporabit: ⁊ ita plāta ſic cabitur. Si vero frigidꝰ nimis plantā ſuffocabit: ſꝫ tēperies eiꝰ nutriet ⁊ ꝯſeruabit. Sicplātationē pnīe ī hoīe ardor luxurie vl̓ gule euacuat: frigꝰ accidie diſſipat. Sꝫ tꝑa-
ta abſtinētia nutrit ⁊ ꝯſeruat. Nota gvẜm Ariſto. Plāta qͣttuor indiget .ſ. ſemīeterminato: ⁊ in ſua ſpē ꝑfecto: maturo et aputredine ſeruato ¶ Itē loco plāte ꝯgruo.Tertio humore moderato. ⁊ dico moderato: qꝛ ex humorꝭ tēꝑie magis ſeruat̉ plāte nutrimētū. Quia ſi humiditas fuerit nimia: poroꝝ opilatio fit ꝑ qͦs nutrimētū trāſit ad īcremētū arborꝭ. Et eodē mō ſiccitaſſi ſuꝑabundauerit: pͥoroꝝ ⁊ viaꝝ ꝯſtrictioerit: ⁊ ſic vtroqꝫ mō īpediet̉ nutritio arboris. Sed ſi ꝯtēꝑatio fuerit calorꝭ ⁊ humoris: erit ꝓceſſus plāte ordinatus ⁊ vtilis.¶ Quarto indiget planta: vt dictū ē aeremediocriter temꝑato. Eodē mō aīa penitētis indiget ſemīe ſpūal̓ doctrine. De quoLuce. viij. Seme ē verbū dei. ⁊ iſtud ſemēdebet eſſe terminatū ⁊ mēſuratū ẜm capacitatē audiētiū: ⁊ ẜꝫ regulas fidei catholice ¶ Itē ſeīe elemoſyne. De qͦ Apl̓s: Quiſemiat in bn̄dictōibꝰ ⁊cͣ. ij. Corī. ix. Et hocſemē debet eſſe in ſua ſpecie ꝑfectū ꝑ charitatē .ſ. vt elemoſyna in charitate fiat. dico in ſua ſpecie: qꝛ plures ſūt elemoſynaꝝſpeciēs ⁊ modi ſiue corꝑaliū ſiue ſpūaliū.Itē indiget ſemīe oꝑatiōiſ bone. De quoEcc̄s. xj. Mane ſemīa ſemē tuū: ⁊ veſꝑe neceſſet manus tua .i. bona oꝑa oꝑari ne definas: ⁊ in mane iuuentutꝭ: ⁊ in veſꝑe ſenectutis. Hoc ſemen debet eſſe matuꝝ ad diſcretiōeꝫ vt .ſ. cū debita maturitate ⁊ diſcretione bonū opus fiat ¶ Itē ſemine diuinegr̄e ſine quo alia nihil valerēt. Et de hͦ ſemine d̓r. j. Ioh̓. iij. Semē eiꝰ .i. gr̄a ī eo manet. hoc ſemē debet ꝯſeruari a putredinepctī cū qͣ eſſe nō pōt. ¶ Secundo indigetplantatio pnīe loco ſibi ꝯgruo. Nā aliꝰ locus cōpetit plorāti vel orāti .ſ. ſecretꝰ: aliꝰelemoſynā faciēti: qꝛ publicus vbi ſint vl̓ꝯueniāt pauꝑes: ſꝫ nō publicꝰ ad oſtētatꝭonē: ſimil̓r alia loca cōpetūt actiuis ⁊ aliacōtēplatiuis. ¶ Tertio indiget humore .ſ.nutrimētali ⁊ cibo tꝑato vt ſit q̄dam abſtinētia: ſꝫ tn̄ diſcreta. ¶ Quarto indiget aere mediocrit̓ tꝑato. ¶ In aere enī qͥ multarū varietatū ē ſuſceptiuꝰ: penitēs intelligitur ſpūs qͥ tꝑatꝰ eē mediocrit̓ debet. Quianec nimis calidꝰ: vt aliqͥd ſibi ſupra viresaſſumat tanqͣꝫ p̄ſumptuoſus: nec nimiſ frigidus vt .ſ. ſpūalia ⁊ ſibi ꝯgruētia negligat tanqͣꝫ ſit accidioſus: ſꝫ debet eſſe ꝑ diſcretionē ordinate tēꝑatꝰ. ¶ Tertio diffe-