FenDe fractura craneiIIIII

Auic̄. ꝙ in alijs oſſibus: licet aliquādo illud accidat: tamē.nos ꝓcedimus ſemꝑ ibi qn̄ poſſumus cum replaſmatiōequia et ſi illud contingat nō eſt ſuſpitio de aduentu mortis. vnde poſſumus poſtea ꝓcedere ad diſcooperiendumet mundificandū abſqꝫ ꝙ mors perueniat. Sed in oſſe capitis ſi illud contingit: tunc eſt fuſpitio de euentū mortisꝓpter membra nobilia que ſunt ſub craneo que tunc nocentur. Ergo quia medicus ſemꝑ debet eligere viā curationis ⁊ ſaluiorem dato ꝙ quaſi nō timeret de penetratione virus ad interiora: tamen melius eſt vt ꝓcedat cū inciſione ⁊ detectione oſſis ⁊ ꝓhibitione incarnationis vſqꝫqſit ſecurus ꝙ perfecte tota humiditas viruſenta fit mundificata exterius: quia iſto modo procedendo erit ſecurꝰ:ne accidat putrefactio oſſis ⁊ panniculi qui eſt ſub oſſeet hoc eſt quod vult dicere Aui. cum dicit: Non eſt igiturexcuſatio de hac collectione. Sic ergo ex dictis apparetꝙ quattuor ponit cauſas Auicēna propter quas in curatione taliū fracturarū non incedimus cum replaſmatiōeſicut facimus in fracturis oſſium aliorum mēbrorū: quaꝝvna cauſa fundatur ſuper hoc ꝙ nō eſt ibi multū neceſſaria replaſmatioſicut in alijs oſſibus. nec ex hoc ꝙ ſic nō ꝓuenit nocumentū ſicut in alijs oſſibꝰ. Secunda cauſa fundatur ſuper hoc ꝙ eſſet nocitiua ⁊ adducens nocumentamortalia. Tertia cauſa fundatur ſuper hoc: quia nō eſſetbene poſſibile fieri. Quarta cauſa fundat̉ ſuper hoc ꝙ ſēper modus curationis ſecurior ⁊ ſaluior eligi debet a medico. ille aūt in quo eſt ſuſpitio debet euitari.dicta emergit̉ dubitatioSed modo Clre.. non modica. et eſt dubitatio: Utrū ſit poſſibile ꝙ vulnus quod eſt cū fractura cranei poſſit curari alio modo cōuenienter qͣꝫ cum inciſiōeet detectione alicuius particule oſſis. Et videtur ꝙ ſic. p̄mo quia cōmuniter diffamat̉ ꝙ per emplaſtra multi curantur abſqꝫ inciſione ⁊ detectione oſſis. Fama autē quāmulti famant nō videtur eſſe omnino falſa. ¶ Secundohoc videtur probari poſſe ratione: quia ſicut ex dictis apparet detectio ⁊ eleuatio oſſis ẜm aliquā quantitatē nonſit niſi vt virus ⁊ humiditas bene mūdificetur ⁊ nō aggregetur ſuper panniculū: neqꝫ inter particulas oſſis fracti⁊c̄. Unde ſi hic timor nō eſſet nō ꝓcederemus cum oſſiseleuatione ⁊ detectione. Si igitur ꝓbabitur ꝙ ſit poſſibile cōueniēter mūdificari ab humiditate ⁊ virulentia nonfacta eleuatione oſſis ⁊ detectione: videtur ꝙ talis modꝰcurationis nō ſit neceſſarius: ſed potiꝰ ille atter moduscurationis debet precipue eligi: quia in modo curatiōisqui ſit cum tali eleuatione ⁊ detectione oſſis eſt timor etſuſpitio multotiens de euentū apoſtematis in panniculo:et eſt ſuſpectio. Unde Aui. ita dicit: Multotiens accidit inſiphac poſt curationē cum ferro apoſtema calidum ⁊cͣ.Ꝙ autē ſit poſſibile cōuenienter mundificari humiditatēec virulentiam abſqꝫ detectione ⁊ eleuatione oſſis. ꝓbat̉quia quedam res ſunt ex quibus poſſunt fieri emplaſtraꝗ hn̄t vehemētē virtutem attrahendi ad exteriora non ſolum humiditatē ⁊ virulentiā: immo etiam habent virtutem attrahendi fruſta oſſium deciſa que remanent in vulneribus: ſicut recitat Auicenna quinto canone de virtutecuiuſdam emplaſtri quod fuit relatum ab AndromachoIgitur ſi reperiunt̉ talia emplaſtra: tunc cum talibꝰ emplaſtris poterit fieri ſufficiens mundificatio virus abſqꝫalia detectione ⁊ eleuatione oſſis partis. ¶ Aiuuat autemad confirmandū hanc rationē: quia nos videmus ſicutapparet quinto de interioribus in iſto capitulo hoc ībrum ficut ⁊ alia membra pati dicimꝰ ⁊c̄. ¶ Si illo. Stamen pellicule coſtaꝝ ſicut Archiſtratus dixit ⁊c̄. ꝙ multotiens in fracturis oſſium ſanguis qui ex ꝑcuſſione erateffuſus interius inter partes oſſis: ⁊ etiā inter partes carnis que circūdat os exterius expellitur a natura per cutēque ſic eſt groſſa ⁊ denſa: immo aliquādo adeo ſic expel

videmus. ¶ Et iſti dicto concordat illud quod dicit̉ particula ſeptima afforiſmoꝝ in cōmento illius afforiſ. Quibuſcūqꝫ ⁊c̄. Dicit enim ibi ad litterā ꝙ forti nature nil repugnat in expulſione etiam daio ꝙ materia ſit groſſa etvie ſint ſtricte. videmus enim vt dicit ꝙ materia apoſtematis cum a quibuſdā locis natura eam expellat oſſa et iam tranſit. Si ergo ex operatione nature hoc fit multofortius poterit virus ⁊ hūiditas in vulnere qd̓ ē cū fractura cranei mundificari ad exteriora abſqꝫ detectione ⁊ eleuatione partis oſſis: ⁊ precipue quādo in hoc fieret adiutorium cum emplaſtris que virtutē habent attractinā vehementē eruginis ad extra. quare tale vulnus cōueniener cū ēplaſtris curari pot̓it ſic̄ ſe aſſerūt face̓ iſti emꝑici.vero arguitur: quia nullꝰ auctoIN OPPONEVrum famoſoꝝ ponit iſtū modumcurationis cū emplaſtris ſolū expreſſis: immo omnes dicunt ſolū curare cū inciſione ⁊ detectione ⁊ eleuatiōe alicuius partis oſſis. Mirabile aūt eſt ꝙ om̄es antiqui hūcmodū curationis cū emplaſtris ignorant. Etiā Galie. ſexto de inge. ſanita. ad litterā dicit: ꝙ ſi velimus inquireremedicamen huius actionis: puta ꝙ mūdificet ⁊ humiditatem exiccet: nullū reꝑimus ſufficiens in fracturis oſſuīabſqꝫ modo ligature cōuenienti: qui modus ligature nōpoteſt fieri in oſſe capitis: quare ad litterā videtur ponere ꝙ cum ſolis medicinis talis modus curationis non poteſt eſſe ſufficiens. ¶ Dicendū eſt ad hoc ꝙ credimus cognoſcere que ſunt emplaſtra ex quibus etiā cōponunturet cum quibus iſti emperici dicunt ſe curare talia vulnera que ſunt cum fractura cranei abſqꝫ alio modo curationis. Et credimus etiā vidiſſe effectus quos cuꝫ eis agerepoſſunt. Et ideo ex ratione motus ⁊ etiam ex his alijs q̄experientia vidi dico audacter ad iſtā dubitationē ꝙ nōcredimus impoſſibile eſſe quin aliquādo ſit poſſibile fieri curationē vulneris talis quod eſt cum fractura craneiper hec emplaſtra abſqꝫ alio modo curatiōis: puta abſqꝫꝙ fiat detectio ⁊ eleuatio oſſis. licet aūt talis modus curationis ſit poſſibilis: tamē dico ꝙ in pluribus non ſufficit.et dico etiā ꝙ tutior eſt modus curationis quē docent auctores qͦꝫ ſit iſte. ¶ Ꝙ aūt ſit poſſibile iſtū modū curationis aliquādo fieri iſto modo declarat maxime ratio p̄dicta. Si enī in vulnere quod eſt cum fractura cranei tota ītentio in principio: eſt vt humiditas nō aggregetur interpartes oſſis fracti: nec etiā ſub oſſe ſuper panniculū et detineatur ⁊ putrefiat cū ſit poſſibile talem humiditatē aliquando perfecte extra educi ⁊ abſqꝫ alia inciſione ⁊ detectione oſſis. manifeſtum eſt ꝙ iale vulnus ſanari poteritabſqꝫ tali eleuatione ⁊ detectione particule oſſis. Eſt aūthoc poſſibile qn̄ iſta precipue cōcurrunt: ſicut ſuꝑius etiam aliquid de hoc dictū fuit puta ꝙ corpus eſt bonorumchimoꝝ in quāto ⁊ in quali. ꝓpter quā bonā diſpoſitionēnō eſt timor de fluxū humoꝝ ad locū vulnerīs de quo fluxū multū ſit curandū: ⁊ cū hoc orificiū in cute ⁊ in carneeſt bene amplū: ⁊ fractura etiā oſſis ſit bene ampla ⁊ nonvalde ſtricta. iſta em̄ faciūt ad hoc vt humiditas poſſit reſtaurationē habere ad extra: ⁊ cū hoc etiā fractura illa ſiabſqꝫ attritione facta in partibus oſſis ⁊ abſqꝫ attrictionefacta in ip̄o panniculo. attritio enim eſt conſtrictionis ⁊conculcationis humiditatis cauſa inter partes oſſis pāniculi que poſtea in ſaniem cōuertitur. Uirtꝰ etiā expulſiua oſſis ⁊ pāniculi ſortis eſt potēs humiditatē ſuꝑfluaꝫad exteriora ꝓpellere: ⁊ cū hoc exterius approximanturmedicamina educētia humiditatē ad extra. quādo enimoīa iſta cōcurrunt: dico ꝙ nullū eſt impoſſibile vulnꝰ qd̓eſt cum fractura cranei curari per emplaſtra abſqꝫ alia īciſione ⁊ detectiōe alicuius particule offis: tamē talis modus curatiōis vt in pluribus ſufficiēs non eſt: ꝓpter ea qꝛraro accidit ꝙ oīa iſta ſimul concurrāt. Aliqn̄ enim eſt ꝙcorpus eſt immūdū: vnde emplaſtra attractiua poſita pcpue in pͥncipio ſunt cauſa vt ampliꝰ attrahat̉ de materia