Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
80v
Einzelbild herunterladen
 

Fe n.IIII.De excoriatione

cōglutinatio medicinas incarnatiuas exiccatiuas etiaꝫita hic: ſꝫ curatio vulneꝝ capitis leſiōe oſſis multū diuerſificat̉ a curatiōe vulneꝝ alioꝝ mēbroꝝ ẜm qd̓ apparebit in ſuo capº. Qd̓ ſi fuerit illic fluxꝰ ſanguīs curet̉ cuꝫeo qd̓ diximꝰ .i. dicemꝰ. oꝫ vt cibet̉ lꝫ in eis ſit ſūma aliaideſt lꝫ in talibꝰ reſtrictio fluxus ſanguīs habeat̉ ex ſūmaalia. qꝛ ex ſūma que dicta eſt in capº fluxꝰ ſanguīs. Et ſil̓raqua granati muꝫi. dicit muzi qꝛ granatū ē triplex. qd̓dāeſt dulce. qd̓dā acre. qd̓dā dulce nec acre. iſtud vocatur muzi. emplaſtret̉ virga paſtoris. eſt cardus ſilueſter. de medicinis bonis ad vulnꝰ ſanguine .i. ad exiccandū vulnus. ad reſtringendū ſanguinē eſt vt accipiatur ⁊cͣ. humectet̉ .ſ. oleo vel aliquo liꝗdo. īmo ponat̉ ſicut frumenū puꝝ ſiccum. Deinde cum dicit. Qd̓ aūt ꝓhibet egritudinē eſt empl̓atio farina or. ſil̓ia ꝯfectis cum yſopohumida: ſimiliter cum ſauic ordei cumcalamento: ꝯfert attritioni eius. reliquū regimē ſumatur ex cap̄. oſſium. Auic. ponit curā vulneꝝ iſtoꝝ vt ſunt cōtuſione. dicit. qd̓ aūt ꝓhibet egritudinē .i. ap̄a qd̓ ſupple fit ex cōtuſione eſt empl̓atio farina ordei ſil̓ia. vtrunqꝫ eſt verum. ſi dicat ſil̓ia. tunc planū eſt. dicit. Et confectis cumyſopo hūida. ꝗd fit yſopus humida dictū eſt pͥus. ſimil̓rſupple emplaſtrū ſauic ordei .i. farina ordei: calamēto .i. nepita ꝯfert ⁊cͣ. Et videte ſignanter expoſui.Qd̓ aūt ꝓhibet egritudinē .i. ap̄a factū aut futuruꝫ fieri excontuſione. ſi vellemus ꝓhibere ap̄a qd̓ ſit in vulnereſimplici fieret iſtis. īmo ſit cum redoleon alijs repercuſſiuis: ſꝫ in cōtuſiōe fit reſolutiuis mollitiuis lenibus. qꝛ ſic curat̉ ꝯtuſio ap̄a factū vel futurū fieri extuſione ẜm apꝑet ex ſeq̄nti tractatu. Et ītellige etiā cuꝫdic̄. qd̓ aūt ꝓhibet ⁊cͣ .i. factis vl̓ibꝰ .ſ. flōmīa et farmacia: etvti dieta tenui vſqꝫ ad dies aliquot. Tūc Auic. repetit qd̓pͥmo dixit dicēs. reliquū regimē .i. regimē. alioꝝ vl̓neꝝputa eoꝝ que ſunt leſiōe oſſis ſumat̉ ex caº oſſiuꝫ .i. excapitulo fracture cranei. hoc eſt quod dicit. Tractatus ſcd̓s de excoriatione attritione cōtuſione torſione caſu offenſione diſruptōe fluxū ſanguinis ſil̓ibus illis. De fermonibus vl̓ibus. Capl̓m .j.Am ſciuiſti in lib. pͥmo qſit ītentio ꝯtuſiōis et attritiōis. Cōtorſio aūt eſt vtſit mēbꝝ ſeꝑatū a iūcturaſua ſeꝑatione cōpleta:neqꝫ apꝑente manifeſta:quare eſt diſlocatio. eguamē ꝗdē eſt infra torſionē eſt quaſi aliquātulū tēſiōiscōmouens ligamentū in iūctura: qd̓tinetur de eo in carne. et ſi cum eo fueritaliquātulū ſeparationis erit torſio. In p̄cedēti tractatu determinauit Auic. de ſol̓one continuitatis que dr̄ vulnꝰ. in iſto tractatu determinat de ſolutiōe ꝯtinuitatis que dr̄ attritio vel cōtuſio ꝯtorſio excoriatio ſil̓ia. Circa hoc aūt Auicē. ſic ꝓcedit. quia ponitpͥmo qd̓dā capl̓m in quo. qꝛ ꝯtorſio cōtuſio attritio eteguamē ml̓tu ꝯueniūt. ponit dr̄iam īter iſta on̄dit etiāa quo p̄dictoꝝ morboꝝ eſt incipiendū. exeꝗtur de p̄dictis cura ipſoꝝ. ibi (Qn̄ accidit lacerto) In pͥmo capAuic. duo facit. qꝛ pͥmo ponit dr̄iaꝫ īter illa on̄dēdo ꝗd eſt

ipſis. ibi Illud aūt qd̓ volumus) Prima ꝑs hꝫ qͣttuordicta. In pͥmo dicto remittit nos ad ea dicta ſunt ui lib.pͥmo de ꝯtuſiōe attritōe. on̄dit ꝗd eſt ꝯtorſio. on̄ditꝗd eſt eguamē. ponit opīonē quorūdā medicoꝝ circavnū illoꝝ noīum. ibi Cōtorſio aūt) ibi (Et eguamē) ibi De hoībꝰ ſunt) Dicit pͥmo. ſciuiſti ī lib. pͥmo .ſ.fen ca. de egritudinibꝰ ſol̓onis ꝯtinuitatis. in illo .n. ca.ponit oēs ſpēs ſol̓onis cōtinuitatis. īponit etiā eis noīa ſit ītentio cōtuſiōis et attritiōis. qꝛ ibi ſciuiſti cōtuſioſiue attritio ſol̓o ꝯtinuitatis accn̄s lacerto ẜm numerimultū. hoc ſiue talis ſol̓o ꝯtinuitatis ſit manifeſta: ſicuteſt in attritiōe cum vulnere. ſiue illa ſit ſol̓o continuitatiimmanifeſta. ſit ſolū īterius inter ꝑtes lacerti ſicut contuſio ſimplex ſine vulnere. Dico aūt ẜm numerū multū. in hoc dr̄t ꝯtuſio vl̓ attritio a vulnere. qꝛ vulnus qd̓libet eſt vnica ſol̓o cōtinuitatis. Et cauſa huius eſt. qꝛ vulnus fit a re incidente acuta: ſed quelibet contuſio eſt ſolutio cōtinuitatis multi numeri. Et cauſa huius eſt. quia fua re obtuſa. res autem obtuſa ſoluit continuū. quia dilacerat. ideo facit multuꝫ numerum ſol̓onis cōtinuitatis.Differt etiā ꝯtuſio a vulnere in alio ẜm videbit̉ ī ſeq̄nti cap̄. Tunc Auic. on̄dit ꝗd eſt cōtorſio. et dicit Cōtorſioaūt eſt ⁊c̄.) Quare eſt diſlocatio ſupple q̄dā. qꝛ eſt diſtocatio incōpleta ẜm ꝗd. tūc on̄dit ꝗd ē egnamē. dicēs: egua ꝗdē eſt īfra torſionē. qꝛ ē mīor remotio qͣꝫ ſit cōtorſiovn̄ eguamē eſt quedā extenſio ligamenti. ſi eo fueritaliqͣꝫtulū ſeꝑatiōis erit contorſio. eſt dr̄e ſi vltra taleꝫcōtorſionē ligamēti ſit ſeꝑatio aliqͣ a iūctura. tunc eguamen completur torſio. qꝛ eguame eſt via ad torſione queeſt infra ip̄am. Sic ergo ex dictis appar et ꝗd ſit contuſivel attritio cōtorſio eguamen. ꝓpter hoc aꝑꝑet etiādifferentia tſtorum adinuicem. cum quiditates rerū ſuntcauſe differentie ipſarum. Deinde cum dicit.t de hoībꝰ ſunt noīant ītētionē quānoīauimꝰ torſionē noīe cōi. de hoībꝰ ſūt noīant torſione ſeꝑatione vnius duoꝝlateꝝ lacerti: ſicut vniꝰ duoꝝ laterū lacerti vole manus: raſcēte adherētia lateris alteriꝰ. qͣꝫuis ſeꝑatio ſit apparens Aui. ponit opīonē medicoꝝ circa hoc nomē torſio veꝯtorſio. vultdr̄ie ꝗdā appellant torſionē noīe cōi .ſ.ad extenſionē .ſ. vocat̉ eguamē: ad diſtocationē integram. Alij aūt ſunt qui appellanttorſionē ſolum talemſeparatiōe iuncture integrā. vn̄ pͥmi appellāt torſionēſicut gradus. ſcd̓i aūt ſicut ſpēm diſtinctā ad eguamē. hocintēdit dice̓ Auic. nec approbat nec improbat aliqͣꝫ iſtaꝫopīonū. qꝛ noīa ſunt ſignificatiua ad placituꝫ. vn̄ de noībus eſt curandū dūmodo intentiōes reꝝ hēant̉ ſicudicit Auicē. alibi. Gal̓. in multis locis. CHic aūt eſt auertendū vnū .ſ. qͣttuor ſunt diſpōnes egritudines ſitque iūcture poſſunt accidere: vt Aui. ponit in tractatu dediſtocatione caº. pͥmo. Una eſt diſlocatio: eſt qn̄ vnū oſeꝑatur ab alio ſeꝑatione integra. alia eſt ꝯtorſio: eſt qn̄eſt ſeꝑatio integra. tertia eſt eguamen: eſt extenſio ligamenti iuncture. quarta eſt elongatio ligamēti iūctur.quādo .ſ. addit̉ ſuꝑ longitudinē naturalē. hoc fit magisab huiniditatibus viſcoſis facientibus lubricare iuncturas: ab alijs cauſis que Auic. ibi ponit. Auic. in hoctractatu ītendit ſolū ad curā cōtorſiōis eguamē: ī vnocapl̓o ponit poſtea curā ipſoꝝ: quia eadem eſt quaſi curavtriuſqꝫ ſꝫ de alijs duabꝰ egritudinibꝰ curis ipſarum deninat in tractatu de diſlocatione. Deinde cum dicit. Illud aūt qd̓ volumꝰ p̄mittere loꝗ̄eo ī pͥmis ē ꝯtuſio accidit lacertis ī me