Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
133v
Einzelbild herunterladen
 

De fracturisFen

IIIIII dꝫ p̄cedere ab vna ꝑte fracture vſqꝫ ad locū ſanū: dein̄debes admiſtrare 2ᵐ ligamētū qd̓ ſit īuolutū bis aut ter.Et iſtud ligamentū dꝫ deſcēdere ad īferiora et mollificet̉paulatī: dein̄ debes admīſtrare tertiū ligamentū qd̓ ꝓcedat ad ſuꝑiora: tūc debes facere ligamēta paria vt expellēt ſuꝑfluitates a mēbro. Et ligamēta ſtent bn̄ ſituataparata. Et ſubdit: debēt ſuꝑfluitates iſtoꝝ mēbrorūligamētoꝝ ſuꝑflue ſtringe ne vene oppilent̉: ad mēbꝝ poſſit venire nutrimentū. fortaſſe mēbrū contrahit̉. Et qn̄qꝫ ſit ita: īmo īcipit̉ ligamēto aſcēdēdo: deinde ſeꝗt̉ ligamēto deſcēdēdo: deinde ligamēto īcipiēte abīferiori ꝑte ligamēti īferioris ad ſuꝑiorēꝑtē ligamēti aſcēdētꝭ qͣſi ip̄m ſit cōſeruāsduo ligamenta illa ponat̉ vehementiorſtrictura eiꝰ apud fracturā: intētio ꝗdeꝫin vno duoꝝ ligamētoꝝ eſt ꝯtraria ītentioni in ligamento quo querit̉ attractiomateriei ad mēbrū qͣre ſtrīgit ſub mēbrocum longitudine ab eo ceſſat mollificari īuolutio eſt ligamētū diuerſificāˢIſta ergo ſūt ligamēta ſūt ſub aſtellis: hec ſunt ligamēta ſunt ſupra aſtellas. Poſitis aliꝗbꝰ canonibꝰ de qͣlitate ligamēti ponit alioscan̄. diuidit̉ in ꝑtes tot qͦt ponit can̄. ꝑtes patebūt inferiꝰexponēdo eas. dic̄ ſic de pͥmo can̄. qn̄qꝫ iſtud ligamētūqd̓ dcm̄ eſt ſuꝑiꝰ ſit ita. īmo pͥmo ſit ligamentū vnū qd̓aſcēdit. deinde ſit ligamētū alid̓ qd̓ deſcendit. deinde vnūligamētū qd̓ ꝯẜuat ābo iſta ligamēta. Et vehemētior ſtrictura ligamēti dꝫ poni apud fracturā. Et ſubdit intētioin iſtis ligamētis eſt ꝯtraria ītētiōi q̄rit̉ ad attrahendūmam ad locuꝫ. Et ſic pͥma ligamēta dicta dicunt̉ ligamētarepulſiua: ſic iſtud tale ligamētū īcipit ſub mēbro: dein̄mollificat v̓ſus ꝑtē ſuꝑiore eſt ligamentū diuerſificās .i.expellēs. ſubdit iſta ligamēta ſunt poſita ſub aſtellis. Deinde cumdicit. Ligamētū v̓o ſuꝑius oꝫ vt ſit ita vt ponat mēbrū ſic̄ fruſtrū vnū cui ſit motꝰ ꝓhibeat torſionē: fractura eſt ī latitudine cōplete ſit necͣariū vt ligamētū ſiteqͣlis cōmixtōis ſtricture: ſi fuerit pl̓ꝫfracture ad ꝑte vnā eſt ex fractura oꝫ vtſit ſollicitudo vehemētior ſuꝑ latꝰ ī quo ēfractura plus. oꝫ vt diuerſifices ſuꝑfiguras ligamēti faciēdo figurā figurāqm̄ illd̓ corrūpit illd̓ qd̓ ꝯfortauit reſtauratio: dolore ꝗdē facit īcurrere ꝯtorſio:que fortaſſe accidit in die ſtrictura ligamenti ſpaſmās: nam ſi ꝯſtringit̉ facit dolorem: cum mollificatur torquet̉. Pont aliū can̄. dic̄ ſic. ligamētū qd̓ ponit̉ ſuꝑ aſſelꝰlas: oꝫ ſit ita. pͥmo oꝫ vt ſuꝑ mēbrū ponat̉ aſtella ꝓhibeat torſionē membri: ſupple liget̉ deinde. ſubdit qn̄fractura ē cōplete latitudīs: tūc oꝫ vt ligamētū ſit equale equal̓r ſtrictū: ſi fractura declinat plus ad vnā ꝑtē tūcoꝫ vt ſit ſollicitudo vehemētior ſuꝑ latus fracture. Et ſub

dit oꝫ vt diuerſifices ſuꝑ fracturā figuras ligamētipoſt aliā figurā: qm̄ talis diuerſitas: ſigna corrupit illd̓qd̓ ꝯfortauit reſtauratio: facit talē ligamentū incurreredolorē: ſtrictura ligamēti facit ꝑuenire ſpaſmū. ſic cuꝫtale ligamētū ſtringit̉ facit dolorē: iſtd̓ ligamētū mollificat̉ torquet membrū. Deinde cum dicit. Et Hyp. ꝗdē facit rectū vt ſoluat̉ ligamētū vna die vna die: illud enī eſtmeliꝰ vt iraſcat̉ īfirmꝰ approximeteuꝫ palpatiōe eiꝰ ip̄iꝰ fricatiōe ꝓpterilld̓ qd̓ necariū ē vt ꝓueniat ad mēbꝝ dehūiditate ſubtili īpedēite fortaſſe ꝯuertit̉ in virꝰ. Et magis ꝯueniēs horaꝝſuetudīs bonitatis ligamēti ꝯẜuatiōiseiꝰ ſcd̓m ꝯditiōes p̄dictas ē pꝰ fracturadies viginti: illd̓ ē hora īceptōis alroſboth rubei: de inde quādo adheret osſtringatur valde Ponit tertiū can̄. dicit ſic. Hyp. dic̄ rectū eſt ligamētū ſoluat̉ vna die: alia: qm̄ iſtd̓ eſt meliꝰ: mraſcat̉ īfirmꝰ mēbꝝ qn̄ ſoluit̉ dꝫ palpari neqꝫ fricari: qꝛtalis palpatio fricatio facit ꝯcurrere ad mēbꝝ hūiditateſubtilē ꝯuertit̉ ī virꝰ: ſubdit magis ꝯueniēs horaꝝꝯſuetudīs vt ligamētū ſeruet̉ ſuꝑ mēbrū ē viginti horis:quia tūc īcipit gn̓ari alroſboth rubeuꝫ ligamentū dꝫvalde ſtringi. Deinde cum dicit. Et reſpiret locꝰ ſtrictꝰ eiꝰ vt coartet̉ ꝓhibeat̉ alroſboth: aut ꝓhibeat̉ eiusgeneratio cum quātitate ſufficiēte: quare accidet niſi ſubtile debile. Ponit 4ᵐ can̄. dicit ſic locꝰ dꝫ tal̓r ꝯſtringi vt reſpiret: coartet̉ ꝓhibeat̉ alroſboth aūt ꝓhibeat̉ gn̄atioalroſboth cuꝫ qͣꝫtitate ſufficiēte: qͣre accidet niſi alroſboth ſubtile debile. Deinde cum dicit. Niſi qn̄ accidit iam alrofboth īcipitadhere magnitudinē īdiget tēditin ſuꝑfluitatē. vna de ꝯuenientijs eiꝰeſt ſtrictura vehemes: iteꝝ admīſtratioſtipticoꝝ ꝓhibētiū: ip̄a enī ꝓhibēt nutrimentū ſtringūt alroſboth: ergo penetrat in ip̄m nutrimētū iteꝝ: Et opꝫiteꝝ vt licentia detur et permittat̉ vt fiatligatura in ſua hora.¶Bonit 5ᵐ can̄. dic̄ ſic: qn̄ alroſboth creſcit pluꝫ qͣꝫ debeat in magnitudine: tūc dꝫ ſtringi fortiter: qm̄ vna deuenientijs eius ad ꝓhibēdū alroſboth eſt ſtrictura vehemēs. Et iteꝝ admīſtratio ſtipticoꝝ ꝓbibētiū: qm̄ ip̄a .ſ. ſtrictura vehemēs: admīſtratio ſtipticoꝝ ꝓhibēt nutrimē ſtrigūt alroſboth: ſic penetrat ī alroſboth nutrimentū iteꝝ. Et ſubdit d̓bet ꝑmitti vt ligatura fiat inſua hora: quoniam valde obeſt.Capitulum. vij. De qualitate aſtellaruꝫ.Portet vt ſit ſubſtantia de fiuntaſtelle aggregās ad durtiē ſuā tenacitatē lenitatē ſic̄ alchone lignū oleandri lignū granati eis ſil̓ia: