Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
115v
Einzelbild herunterladen
 

De curaFen.IIII.

nocet cerebro: facit accidere ſpaſmum egritudines magnas: ſit iteruꝫmultotiens neceſſariuꝫ tunc abſeinderevulneratum punctum cum totalitateprouenit ex eo quies ſeparantur accidentia mala. In parte iſta comparat vulnera neruorum adinuicemoſtendendo que ſunt magis moleſta que minus: comparat etiam ad vulnera facta in quibuſdam alijs mēbrisque ſimilantur neruis in ſui ſubſtantia. tria facit. Primo comparat vulnera neruorum que fiunt ẜm longumnerui ad vulnera que fiunt ẜm latitudinem in quibusex toto abſcinditur neruus. ſecundo comparat vulnerafacta in neruis ad vulnera facta in quibuſdam alijs membris que ſimiſantur neruis. tertio comparat vulnera neruorum que fiunt in latitudine quando ex toto inciditurneruus ad alia: ſecunda ibi. Et vulnera quidem in panniculis tertia ibi. Et non timetur de abſciſſione neruorum. Quod in prima parte dicit manifeſtum eſt. Iuxta quam partem intelligendum inter vulnera nerui qſunt magis ſuſpecta ad mortem. primo eſt punctura: de inde ſciſſura in qua fit inciſio nerui per latitudinem: non tamen ex toto: deinde eſt fiſſura nerui in qua fit inciſio nerui per longitudinem: non habens autem ſuſpitionem demorte eſt inciſio nerui ex qua ex toto neruus inciditur ẜꝫlatum. Ratio quare pūctura eſt magis ſuſpecta eſt: quiain ipſa aggregantur due cauſe que ſunt maxime prouocatiue apoſtematis in neruo ſpaſmi ſcilicet vehemensdolor retentio humiditatis virulente in neruo que nonſic poteſt ad extra fluere ſicut in aperta fiſſura: ideo Galie. in tegni maxime illa accidentia potuit cōſequi adcturam. Ratio autem quare fiſſura in qua neruus inciditur non ex toto per latum eſt moleſtior qͣꝫ illa que ſolumper longum inciditur eſt: quia villi neruorū plus leduntur ex inciſione facta per latum qͣꝫ ex inciſionē factagum: proptereaⁱ quia plus leduntur: quando autemex toto incidunt̉ accidit nocumentum factum in villonon inciſo cōmunicatur villo quod remanet non inciſuꝫex hoc poſtea cōmunicatur cerebro ex quo cōtingit ſpaſmus. Et hoc eſt quod dicit Auicē. Uillus enim ſanus ⁊c̄.Et ex hoc apparet vulnera in quibus inciditur ex totoneruus ſunt minus ſuſpecta. Nam quando omnino ſeꝑarantur partes neruorum eſt poſſibile vt ſic faciliter nocumentum quod ſit ex vulnere cōmunicetur mediantibꝰvillis neruorum vſqꝫ ad cerebrum. propter quod in ipſonon ſic timetur euentus ſpaſmi: vt in alijs apertis fiſſurisEt hinc eſt quando nos timemus de ſpaſmo accidat in punctura aut in ſciſſura multotiens incidimuꝫ neruum ex toto: quoniam tunc minus timemus de ipſo ſpaſmo: hoc eſt quod dicit Auicē. cum dicit. Et neceſſariuꝫ⁊c̄. verum licet ex tali vulnere minus accidat nocumentum tamen vt dicit inferius: membrum ex inciſione ipſiusperdet motum: idem dicitur etiam a Galie. ſexto de ingenio ſanitatis. Item ſi neruus ſit īciſus ſeparatus nullam ſuſpitionem vel timorem habens curabitur ſicut cetera vulnera: ſed membra que mouebantur per ipſū motum amittent. Deinde dum dicit. Et vulnera quidem in panniculis ſūtleuiora eis que ſunt in chordis nedū eisque ſunt in neruis: tu quidem ſcis panniculum cum teſtimonio fortaſſe ſciuiſti eum ex anatomia: ſi panniculus apo

ſtematur non videtur in eo inceſſus villorum in longitudine: in chorda panniculari videtur inceſſus panniculorum inlongitudine: chorda ē dura valdeeſt pannicularis in eius duritie: panniculus ſuffert ſuturam: in vulneribus etdiſruptionibus que adueniunt ligamentis naſcentibus ex oſſe ad os non eſt malum ſufferunt vehementiorem curam non timetur ex abſciſſione neruoruꝫ illud quod timetur de eoruꝫ conquaſſatione de inciſione partis eoruꝫ in latitudine qͣꝫuis membrum contrahatur.In parte iſta comparat vulnera facta in neruis ad vulnera in quibuſdam alijs membris que in ſubſtantia aſſimilantur neruis: duo facit. primo facit hoc. ſecundo docet euitare quendam errorem qui poſſet contingere ī cognitione vulneris horum membrorum. ſecunda ibi. Etſi pāniculus apoſtematur ⁊c̄. In prima parte vt intelligatur intentio Auicē. eſt intelligendum membra que qͣſicōmunicant in ſubſtantia: quia omnia videntur neruoſaſunt plura ſcꝫ neruus chorda panniculus ligamentum omnia iſta membra concurrunt quaſi ad conſtitutionēvnius membri ſcꝫ lacerti. Nunc autem ſuſpiciora vulnera ſunt illa que ſiunt in neruis: deīde illa que fiunt ī chordis: deinde illa que fiunt in panniculis: minime autemfiunt in ligamentis. Intelligendum tamen prout dicitur ſexto de ingenio ſanitatis. ligamentum eſt duplex: qd̓dam eſt ligamentum quod eſt coniunctio vnius oſſisaltero oſſe. tale ligamentum eſt membrum ignobile: etvulnus in tali ligamento factum ſuſpitionem non habet talia ligamenta in ſui curatione tolerant vehementesmedicinas. Aliud eſt ligamentum quod coniungiturlacerto quod peruenit ad conſtitutionem ſubſtātie lacerti: tale ligamentum: qꝛ continuatur cum membro nobibili neruoſo: vulnus ſi fiat in ipſo eſt ſuſpicioſum: nondebet curari: vt vulnus factuꝫ in membro carnoſo. Similiter intellige ſcd̓o cum dicit hic vulnera facta in panniculis ſunt leuiora ⁊c̄. intellige hoc de panniculis lacertorum: non autem intellige hoc de omnibus panniculisSunt enim quidam panniculi in quibus ſi fiant ſunt vulnera valde ſuſpecta mortalia ſicut ſūt panniculi cooperientes cerebrum: aut vt eſſet panniculus tegens cor. intalibus enim panniculis vulnera facta ſunt mortalia. Circa ſecundā partem vt intelligatur intentio Auicē.nota aliquando ſunt quedam chorde que aſſimilāturpanniculis ſicut ſunt chorde que ſunt late ad modum paniculorum: chorde enim que ſunt rotunde manifeſtā diſtinctionem habent a panniculis: ſed chorde late non ſicmanifeſte diſtinguuntur: propterea aliquando poſſeterror accidere: quia quando vulnus fit in talibus chordis poſſet aliquis multotiens credere vulnus eſſet factum in panniculis medicaret ipſum ſic ut ſi eſſet factūin panniculo: in hoc eſſet error quoniam aliam curamtolerat vulnus factum in panniculis vulnus factum inchordis: ideo Auicē. docet hoc diſtinguere per duo ſigna. Unum eſt: quia ſi apoſtema apparet in tali membrovilli non diſcernuntur ad ſenſum: ſed in corda que aſſimilatur panniculis apparet inceſſus villoruꝫ manifeſte ẜꝫlongum: hoc ideo quia chorda ipſa cōpoſita eſt ex vil-