Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
91r
Einzelbild herunterladen
 

TractatusDecu. fluxus ſan. retē. 91.II.

Retinēs aūt ſine exitu eſt illud qd̓ ꝓhibet motū ſanguīs et eiꝰ penetrationē: et ēaut cām igniētē: aut cām ſtupefaciētē ſtupefaciens ꝗdem aūt eſt medicīa auteſt diſpoſitio corꝑis ſicut in ſincopi. ipſaenim multotiens retinet ſanguinem. In ꝑte iſta Auicē. ſubdiuidit vnum membroꝝ diuiſiōisp̄dicte .ſ. cām retētiuā fluxus ſan. diuerſionē ad alid̓brū ſine alia eūone. Dicit ergo. Retinēꝫ aūt ſupple fluxiſanguīꝫ diuerſionē ad aliud mēbrū: ſine exitu .i. ſine aliaeūone: eſt illud qd̓ ꝓhibet motū ſanguīs: eiꝰ penetratio .i. eſt id qd̓ ꝓhibet ſanguinē penetrare currere ad lo vnde exit: eo diuertit ip̄m ad ꝑtē oppoſitā: et eſt .i. etſit iſta talis diuerſio fine alia eūone: aut cām igniētē .i.cām calefacientē: ſed intelligas hoc aſſumēdo interiꝰqꝛ ſi interiꝰ aſſumerent̉ calida ſiue cibi ſiue medicine tūcaugmētaret̉ fluxus: eo ſanguis calefactꝰ citius ebulitfluit. Sed intelligit̉ hoc apponēdo eas extertꝰ in mēbrisoppoſitis mēbro vn̄ fluit ſanguis: qꝛ ſi apponant̉ calidaſicut medicine veficātes vel cauterizātes: ſil̓ia membrioppoſitis mēbro vnde fluit diuertūtur humores ad aliamēbra: eo calidi eſt attrahere ad locū vbi ponit̉. ſubiſtis cauſis cōprehēdunt̉ vētoſe ſine ſcarificatiōe fricatidolorē efficit alteri mēbro: qꝛ oīa iſta diuertūt a loco fluxꝰad mēbra vbi ponunt̉ ꝓpter caliditatē quā inducūt in illis mēbris oppoſitis. Aut ſupple fit iſta diuerſio ſine exitu cām ſtupeſacientē .i. per cām infrigidātē. Et tūc ſubdiuidit illud mēbrū dicēs: Et ſtupefaciēs quidē aut ē medicina: intellige ſiue aſſumat̉ interius ſiue ponat̉ exterius. Interius: qꝛ medicine infrigidātes aſſumpte interiꝰinfrigidāt cōgelant ſanguinē in interioribꝰ: per conſequēs pōt ita curare fluere: diuertūt hūores a loco vbi ſit fluxus exteriꝰ. Exterius ſicut ſi ponant̉ frigidain ꝑtibus circūſtātibꝰ: qꝛ tūc cōgelāt ibi ſanguinē prohibent ip̄m diſcurrere fluere ad locū: aut ē diſpoſitio corporis ſicut ſincopis. Sincopis em̄ eſt ſtupe faciēs retinens fluxū ſanguīs ꝓpter diuerſioneꝫ humoꝝ quā faciad alias ꝑtes ſine exitu. diuertit aūt ſincopis a loco fluxꝰ qꝛ retrahit ſanguinē ſpirituꝫ ad cor. etiā qꝛ in ipſacorpus ſanguis infrigidat̉: per cōſequēs ita diſcurrunt fluunt ad exteriora: ideo ipſa multotiens retinetſanguinē per iſtū modū. Tunc ſequitur illa pars: Cauſa aūt retinēs ſanguinē in locis ēoppilās exitū: aut ligatura: aut cuꝫ repulſione ex buccellatiōe: aut repulſione abſqꝫ buccellatiōe: aut eſcaria cauterio: aut medicina cauterizāte: autgelatione rei retēte: aut inuiſcationeaut incarnatiōe: aut coartatiōe carnis circūdantis venas: quare oppilat ipſumet claudit ip̄m clauſione vebementi. In qua ꝑte Aui. poſtqͣꝫ diuiſit cās retētiuas fluxus ſang.que retinēt ip̄m: qꝛ diuertūt hūores ad alia membra. diuidit cās retētiuas fluxus ſanguinis que retinēt ip̄m nondiuerſionē: ſed retinēt ip̄m ī loco: vt qꝛ oppilāt claudūtlocū vnde fluit ſanguis. Dicit ergo. aūt retinēs in locꝭeſt oppilans .i. claudēs: exitū .i. orificiū vnde exit ſanguis:et hoc ſupple fit: aut ligatura ſupple vene vel artarie:ẜm ip̄e docebit poſtea: repletiōe buccellatione: autabſqꝫ buccellatiōe ⁊cͣ. aut exiccatiōe autincarnatione:totū hoc eſt ſolū vnꝰ modus. Unde hic iſta dictio: aut:

eſt nota diuerſitatis ſed potiꝰ copulatiōis. vn̄ aut exiccatione: aut et: incarnatiōe: hoc apꝑebit illud qd̓ dicetinferiꝰ. hoc apꝑet illud: qꝛ medicina exiccatiuapetit ad retinendū fiuxū ſanguīs niſi intm̄ qͣꝫtū incarnat.vnde ſi eſſet exiccatiua vltra ſiccitatē que requirit̉ ad incarnationē cōpeterat niſi ilia exiccatio iūgeret̉ aduſtione: aut coartatiōe carnis ⁊cͣ. Iſte eſt quidā aliᵈ modus ꝑſe. oīa que dicit hic apparebūt decla rabunt̉ melius Aui. ꝓſequet̉ poſtea de vnoquoqꝫ modo iſtoꝝ modoꝝ retētiōis fluxꝰ ſan. in ſpāli. Poſite ſunt ergo in gn̓alioēs cauſe retētiōis f. uxus ſan. Tunc ſequit̉ illa pars.Et oꝫ vt ſcias qn̄ aſſociatur vulneriap̄a qͣntitate pl̓ima huiꝰ eſt poſſibile ligare filis: neqꝫ ītromittere licinianeqꝫ ſtrictura laborioſa: et neqꝫ ē poſſibile tūc niſi adminiſtrare glutinationemſtipticitatē et ſtupefactionē et inſpiſſatio ſanguīs: et ſi ē curatio ex ſtrictura: autfiſſura: aut ꝓpinquitate medicine: quando eſt dolor eſt mala valde: et omnis preparatio doloroſa eſt mala.ones ligatiōes medicine rubificātes: breuiter qd̓ In qua ꝑte Aui. poſtqͣꝫ poſuit oēs cauſas retētiōis fluxꝰſanguinis in gnͣali: oſtēdit que p̄dictaꝝ cauſaꝝ cōpetuntad reſtringendū fluxū ſanguīs ex vulnere qn̄ vulnereeſt ap̄a: que illaꝝ cōpetūt. Dicit ergo. Et oꝫ vt ſcias⁊cͣ. eſt poſſibile ligare: tūc .ſ. venam filis. Et redditcauſam eius dicit: Et quia: ſi eſt curatio ex ſtricturaaut fixura aut ꝓpinquitate medicine .ſ. faciētis dolorē eſt.mala valde. Et huiꝰ eſt: qꝛ iſta augēt dolorē: dolor autēauget fluxū: qꝛ oīs dolor exacuit reuma: vt dicit̉ in tegni.et oīs p̄paratio .ſ. curatiua doloroſa eſt mala. vel pōt intelligere ſolū de p̄paratiōe ſitus mēbri: qꝛ mēbrū debet ſic ſituari vt dolor euitet̉ qͣꝫtū poſſibile eſt. hoc eſt qd̓ Gali.dicit ꝗnto de ingen̄. Stude tn̄ vt mēbrū vulneratū taliteraꝑtetur vt vulnus ſemꝑ ſuꝑius ſit ita vt dolorem generet. A nullo enim adeo fluxus ſanguinis efficit̉ vel apoſtema ſicut a dolore. Deinde cum dicit: Et oꝫ vt p̄paratio ſit aggregans duasres quaꝝ vna ē defectꝰ doloris: altera ērefrenatio ꝑtis curſus ſanguīs: qͣre adiuuat̉ appēſatiōe ſuſpeſiōe: fiat facilis ꝓceſſio ſanguīs et eiꝰ exitꝰ: ꝓhibēt due intētiōes declinet̉ ad leuiore ẜmillud qd̓ p̄ſens eſt et ꝓpinquiª ad toleran in diſpōne. et ē neceſſariū vt narremmodū eiꝰ poſtqͣꝫ ſciueris pͥmū qd̓ opꝫcōſiderare ē vt cognoſcas an vena ſit arteria: aut vena ſigna ſua. quare agasarteria: et ſis ſollicitus plus qͣꝫ ſolliciteris et agas cum vena. In iſta ꝑte Aui. oſtēdit quot intētiōes vl̓r debet medicꝰhabere circa vulnꝰ vn̄ exit fluxus ſan. Dicit. Et oꝫ vtparatio ſupple curatiua retētiōis fluxus ſit aggregās duas ꝑtes: quaꝝ vna eſt defectus .i. euitatio doloris: alteraeſt refrenatio .i. cōfectio vel retētio. vn̄ ītelligas hic refrenatio .i. reꝑcuſſio: ſed intelligas hic refrenatio curſusſanguīs .i. retētio curſus ſanguis: ſiue iſta retētio fiat cumfrigidis vel alijs modis quos poſtea dicet. Quarem 3Dinus ſuꝑ fen ⁊cͣ. Auic̄.