De cōtuſione ⁊ attritione 81.II.Tractatus

dio eoꝝ ⁊ attritio in extremitatibꝰ ipſoꝝAuic. on̄dit a quo predictoꝝ morboꝝ ē incipiēdū ꝓſec⁊ pꝫ qd̓ dicit. Et vidēte ꝑ hͦ qd̓ dicit. Eſt contuſio q̄ accidiſacertis in medio eoꝝ: ⁊ attractio in extremitatibus ipſorum. Uidet̉ Auic. notare aliqͣꝫ dr̄iam inter ꝯtuſionē ⁊ attritiōem. qꝛ ꝯtuſio vr̄ qn̄ accidit in medio lacerū. attritioautem qn̄ accidit in extremitate ip̄ius. nō tn̄ ē magna visqꝛ attritio poteſt appellari ēt illud qd̓ accidit in medio lacerti. ſicut Aui. ēt dicit in pº lib. fen. 2ª. cap. de egritudinibus ſol̓onis cōtīui. ⁊ ſiue ita ſit ſiue nō tn̄ eadem eſt cur avtriuſqꝫ. ⁊ ideo ambo ſub eodē capº. determiant̉. ¶ Sꝫ ēvlerius intelligendū ꝙ attritio ſiue contuſio q̄ accidit lacerto pōt accidere ei aut magis ex ꝑte carnoſa aut magiex ꝑte neruoſa. mō hͨ aui. ītendit ꝓſeꝗde contuſione queaccidit lacerto a ꝑte carnoſa. ꝗa de cōtuſione ⁊ attritiōeneruoruꝫ determinat Auic. intractatu ſequenti de ſol̓one continui neruoruꝫ ⁊cͣ.Cap.¶ De cōtuſione ⁊ attritione.Uando accidit lacerto: vt cōtundat accidit ex hoc inter ꝑtes eiusnumerus ſol̓onis continuitatiſ. ⁊multotiens effunditur ad ipſum ſanguiſplurimus ex quo apatur.¶ In p̄cedēti capº. Auic. on̄dit dr̄iam inter quoſdā predictoꝝ morboꝝ. ⁊ on̄dit ēt a qͦ erat īcipiendū. Nunc Aui.exeꝗtur de curis ipſoꝝ morboꝝ. ⁊ īcipit pº a ꝯtuſione ⁊attritione ẜm ꝙ prius dixit ſe īcepturum. ⁊ iſta ꝑs pōt diuidi in ꝑtes duas. qꝛ contuſio ⁊ attritio ſūt .ſ. ſolum cumleſione mēbroꝝ exteriorum ꝗbꝰ obuiat cā ꝯtūdens. autſunt cū leſione mēbroꝝ interioꝝ. Prīo gͦ determinat deꝯiuſione ⁊ cura ipſius ẜm ꝙ eius leſio ꝑtinet ſolum admembra exteriora. 2º determinat de contuſione ⁊ curaipſiꝰ ẜm ꝙ eiꝰ leſio ꝑtinet ēt ad interiora. 2ª ibi (Caſus ⁊offenſio ledūt ⁊cͣ.) Prima ꝑs diuidit̉ in ꝑtes duas. in pªꝑte vt mihi vr̄ on̄dit effectus cōtuſiōis. ⁊ neceſſitatem feſtinationis ad curādū contuſionem ⁊ attritionem. in 2ªꝑte pōit curam ipſius. 2ª. ibi (Non reꝑit̉ in pl̓ibus ⁊c.Prima ꝑs diuidit̉ in ꝑtes tres. in ꝑª ꝑte on̄dit effectus cōtuſionis. in 2ª ꝑte on̄dit nec̄itatem feſtinationis ad curandum ipſam. in 3ª ꝑte tangit īcidental̓r aliꝗd de cura ipſiꝰ.2ª ibi (Et pauciores eius diſpoſitiones) 3ª ibi. (Et nonoꝫ ⁊cͣ.) Dic̄ gͦ. qn̄ accidit lacerto ⁊c. hͦ .n. declaratū fuit pͥus⁊ hͦ ē vnus effectus accn̄s ex ꝯtuſione. ⁊ tūc ponit aliud:qd̓ ēt accidit ex cōtuſione dicens: ⁊ multiotiens effunditur ad ip̄m .ſ. ad mēbꝝ ꝯtuſum ſanguis pl̓imꝰ ex qͦ ap̄at̉.¶ Intellige aūt h̓ ꝙ iſta effuſio ſanguīs pōt eē ⁊ ex membris alijs. ⁊ ex ruptura vene in membro illo effūdit̉ ſanguis ex mēbris alijs ad mēbꝝ cōtuſum plus qͣꝫ ad mēbꝝvulneratū. qꝛ in ꝯtuſiōe accidit exiguuꝫ dolor. ⁊ ſatis maiorqͣꝫ in vulnere eo ꝙ in ipſa fit maior dilaceratio carnis: qͣꝫ in vulnere. nūc auteꝫ dolor ē maxima cā attractionis ſanguinis ⁊ ſpūs ad locum dolentē qꝛ ad locum dolentem concurrūt ſpūs ⁊ hūores: vt dicit. Gal. de īgenioſani. in multis locis. ⁊ ꝑꝑ hoc citius ex hͦ p̄t accidere ap̄atio in ꝯtuſiōe qͣꝫ in vulnere. ¶ Pōt ēt eſſe iſta effuſio ſanguinis ex qͣ accidit ap̄atio ex ruptura vene ī mēbro illoqꝛ qn̄ accidit cōtuſio tūc rūpit̉ vena in illo mēbro. ex vena āt rupta exit ſanguis. ſanguis aūt ille retinetur ibi cūnon ſit fcā ibi ſol̓o cōtinui extra. ſꝫ ītus. in vlnere āt licetrūpat̉ vena: tn̄ ille ſanguis nō retinet̉ ibi ẜm pl̓imum: qꝛexit ꝑ orificium vulneris. ¶ Iteruꝫ ēt dato ꝙ in cōtuſiōerumpat̉ caro exteriꝰ adhuc tn̄ ſanguis ibi retinet̉. qꝛ ꝑicōtuſionem cōculcat̉ ⁊ cōſtringit̉ caro ⁊ ſanguis. in vulnere āt fcō cū re incidēte nō cōculcat̉. ⁊ iō non ſic reſtringitur ibi ſanguis ſicut in ꝯtuſiōe. talis āt retētio ē cā ap̄aiōis. ꝑꝑ h̓ bn̄ dicit Aui. in cōtuſione. Et multotiēs effun-

ditur ad ip̄m ſanguis ⁊c̄. qꝛ hͦ accidit magis ibi qͣꝫ in vulnere. lꝫ ēt aliqn̄ hoc accidere poſſit in vulnere ẜꝫ ꝙ dcm̄fuit prius. Deinde cum dicit.Et pauciores ſunt eius diſpōnes in ꝗbus nō aggregetur ad ip̄m ſanguis ⁊ putre fiat: qm̄ pl̓imum ſperat̉ eius reſol̓o ꝑporos. ⁊ ꝓprie ꝑ poros qui ſunt ꝯſtrictōne impellete ab illo qd̓ facit contuſionōexterius: ⁊ a ꝯſtrictione accn̄te ex ap̄ate īteriꝰ. Et ꝑꝑ illud ſi non ſuccurrat̉ rei inea ꝑducit ad corruptiōem mēbri.¶ Auic. ponit necͣitatem feſtinatiōis ad curādū attritōneꝫ⁊ ꝯtuſionē. ⁊ cū hͦ ēt īnuit a quali cura ē incipiendum inipſis. ¶ Et pōt diuidi hͨ ꝑs in duas ẜm ꝙ duo ponit ꝑꝑ qͦopꝫ feſtinare īciꝑe a cura ipſius. ⁊ per q̄ et īnuita qͣli curaeſt incipiendum. 2ª ibi (Et fortaſſe ⁊cͣ. In prima parteAui. vult dicere ꝙ in pluribus diſpoſitionibus in contuſione aggregatur ſanguis. ⁊ hꝰ rō priꝰ dcā ē. talis aūt ſanguis aggregatꝰ putreſcit ſi non reſoluitur per poros.qꝛ quando ſanguis effundit̉ extra venas nō ẜm naturam neceſſe eſt putrefieri ⁊ in ſaniē verti: vt dicit Hyp. ⁊hͦ dico ſi nō reſoluit̉ per poros. nūc autem in cōtuſionetalis ſanguis difficulter reſoluitur. ⁊ rō huiꝰ eſt ꝑꝑ ꝯſtrictionem pororum. ¶ Na pori ſunt ibi conſtructi dupl̓r.primo ꝗdem ab illo qd̓ facit cōtuſionem exterius. qꝛ impellit ⁊ conculcat poros carnis. 2º. eſt ibi ꝯſtrictio ex ap̄ate qd̓ accidit inter carnē: nam oē apa opilat pͥoros ꝑꝑ repletionem quā facit. vt dcm̄ fuit pͥus in capº. de cācrenisqꝛ gͦ eſt ibi talis cōſtrictio poroꝝ idcirco difficulter reſoluit̉ tal̓ ſanguis. ⁊ hͦ vult dice̓ aui. ibi. Qm̄ pl̓m ſeꝑat̉ eiꝰreſol̓o. ⁊ ꝓprie ꝑ poros ⁊cͣ. qꝛ gͦ eſt difficilis in ea talis reſol̓o ſanguīs ꝑꝑ hoc ſi non ſuccurratur in ꝯtuſiōe tali ſāguini cū medicinis reſoluētibus q̄ poſtea dicent̉ ꝑducetad corruptionem mēbri: ⁊ talis ſanguis hic ꝯculcabitur⁊ putrefiet. putrefactꝰ aūt putrefaciet mēbꝝ. Sic gͦ ꝑ hocappꝫ neceſſitas feſtinationis ad curandum talem ꝯtuſionem. ⁊ ēt a qͣli cura īciꝑe debemus qͣꝫtum ad medicinaslocales: qꝛ debemus īciꝑe vtpl̓imū a reſol̓one talis ſanguinis ibi congregati. Deinde cū dicit.Et fortaſſe excoriatio ſeꝗtur caſuꝫ ⁊ offēſionem. qͣre oꝫ vt p̄paret̉ ad curatōeꝫ eiꝰvt non canceretur.¶ Auic. addit qd̓dā aliud qd̓ ēt neceſſitat feſtinare curamcōtuſionis .ſ. reſoluere. ⁊ dicit. Et fortaſſe excoriatio ſectur caſum ⁊ offenſionem .i. ꝯtuſionē ⁊ attractionem. vnhͦ Aui. pōit ſpēm ꝓ gn̄e. qꝛ cafus ⁊ offēſio ſūt ſpēs ꝯtuſionis ⁊ attractiōis. qꝛ ꝓpͥe dr̄ caſus ⁊ offenſio qn̄ ē attractioin exterioribus cum leſione ēt mēbroꝝ interioꝝ. ¶ Et ītellige ab aui. hͦ ꝑ excoriatōeꝫ non ſolum excoriationemcutis: ſed ēt ſol̓onem ꝯtīui q̄ ſit ī carne: ſicut qn̄ ſit ꝯtuſiocū vulnere. mō tūc qn̄ talis ſol̓o ꝯtinuitatis aſſociatur cūꝯtuſione. tūc oꝫ vt p̄pararet ad curationem eius .i. ad reſol̓onem talis ſanguinis ꝯgelati vt non cāceret̉ .i. ne talisexcoriatio vel vulnꝰ fiat cācrena. qꝛ vulnera vel excoriationes ſtatim putrefiūt ⁊ cācerant̉ qn̄ in eis ſanguis conculcatur ſi non cito reſoluit̉. Tūc ſequitur illa pars.¶ Et oportet vt adminiſtratio fiat ī attritione cum reditiōe continuitatis villoꝝinciſoꝝ. īmo ad ſedendum dolorem.¶ In qͣ parte Auic. tangit īcidenter aliꝗd de cura cōtuſionis. on̄dit .n. in gn̄ali ꝗd dꝫ fieri ⁊ ꝗd nō. ⁊ in hͦ ēt on̄diturdria ꝯtuſionis ⁊ vl̓neris. Dicit gͦ. Et non oꝫ vt admīſtra-