72De re. vul. ha. apo.Tractatus .I.

diximꝰ in capitulo vulnerū ⁊ dubelet niſiIn eis que excepimus. In eis vero q̄ ſūtſicut inguina ⁊ ſubaſcelle: oportet vt vadat per foratio cum cute in natura.¶ In uto capl̓o Auic. qꝛ in cura vulneꝝ aliqn̄ indigemusſectiōe ſicut in vulneribꝰ hn̄tibꝰ ſinū q̄ aliqn̄ oꝫ diſcooꝑire yſqꝫ ad fundum ip̄oꝝ. aliqn̄ aūt ſufficit ſecare ea in ꝑteinferiori vt currat inde virꝰ ⁊ ſanies ẜm ꝙ habitū eſt exp̄cedētibꝰ. Idcirco hic ponit quēdā canonē de ꝑforatiōevulneꝝ. Et diuidit̉ hoc capl̓m ī tres ꝑteꝫ. In pͥma ꝑte ponit modū ſectiōis. ſcd̓o ponit curā ipſoꝝ poſt ſectionem.tertio docet euitare quedam errorē qui poſſet contingere. ſecūda ibi Deinde ponant̉ deſuꝑ) tertia ibi (Et rectūquidē eſt Dicit ergo pͥmo. dixit Gal̓ .ſ. 3º de ingenio ſanitatis. Alexurati .i. villi neruoꝝ. in capl̓o vulneꝝ ⁊ dubelet ideſt in capl̓o exituraꝝ. appellat aūt ea vulnera ꝓ tante: qꝛ exitura quādo ī eis eſt aggregata ſanies ſunt quaſiin iudicio vulneꝝ vel vlceꝝ cuꝫ ſint interius vlcerata. ettotū id qd̓ dicit hͦ Auic. eſt planū ex eis q̄ dicta fuerunt inillo capl̓o. ⁊ iō hͨ nō inſiſto. Tunc ſequitur illa pars:¶ Deīde ponāt̉ de ſuꝑ exiccatiua abſqꝫmordicatiōe de illis q̄ ſūt poſita in tabulis medicinaꝝ ſingulariū. ⁊ puluis olibani melior eſt in eis qͣꝫ olibanū: quoniamillud eſt vehementius ſtipticum.¶ In qua on̄dit Auicen. qualis cura ſit faciēda poſt ꝑforationē iſtoꝝ vulneꝝ dicēs: deinde .ſ. poſt ſectiōeꝫ. ponant̉ibi exiccantia abſqꝫ mordicatiōe. Et ratio huiꝰ eſt: qꝛ quādo iſta vulnera ſunt diſcooperta tunc non cōpetit in eisniſi generare carnē ⁊ cōſolidare. hoc aūt faciūt ea q̄ exiccant ſine mordicatōne. vt dictū fuit pͥus. ¶ Intellige aūthic vnū qd̓ etiam dcm̄ fuit prius in capl̓o de perforatiōeexituraꝝ ꝙ qn̄ īcidimus vel exituram vel vulnus in prima vice ꝓpter fluxū ſangui. ⁊ cā ſedandi dolorē ⁊ fluxuꝫhumoꝝ qui attrahūtur ꝓpter dolorē qui ſit cauſa inciſionis nō debemus ponere īmedtate ea que hic ponit Aui.ſed debemus ponere aliꝗd qd̓ ſedet dolorē et prohibeatfluxū humoꝝ et etiam ſanguinis ſicut etiā oēs hodie cōmuniter ponunt albumē oui qd̓ reſtringit fluxū ſanguīs⁊ mitigat dolorē ⁊ prohibet fluxum. Poſt hoc aūt debemus ponere ea que Auic. dicit de illis que ſunt poſita intabulis medicīaꝝ ſingulariū .ſ. in ſecūdo libro. ⁊ puluisolybani melior eſt in eis qͣꝫ olybanū. per puluere olybani ego ītelligo corticē olybani: qꝛ cortex eſt magis deſiccatiuus qͣꝫ ipſum olybanum. Et hoc eſt qd̓ ſubdit Auicēquoniā illud eſt vehementis ſtipticū .i. vehementius deſiccatiuuꝫ. ¶ Sed tu dices: qͣre ꝓpter hoc eſt melior cortex olybani in eis qͣꝫ olybanuꝫ. vt qꝛ ſit vehemētiꝰ de ſiccatiuus cortex. Ecce cauſa huius eſt: qꝛ in vulneribꝰ magnis ⁊ cōcauis competūt fortius deficcatiua qͣꝫ in paruis⁊ ſuperficialibus. vt Galie. dicit. 4º de ingenio. qꝛ ad vulnus magnū cōcurrūt plures humiditates extranee ⁊ ſuperfluitates qͣꝫ ad paruū. et ꝓpter hoc: qꝛ cortex olybanteſt magis deſiccatiuus qͣꝫ olybanū. ideo eſt melior ī iſtisvulneribus qͣꝫ olybanum. ¶ Deinde cum dicit:¶ Et rectū ꝗdē eſt ī curatiōe vulneꝝ cuꝫꝑforant̉ ne approximet eis aqͣ: ⁊ ſi fueritneceſſariū ⁊ eger nō ſuffert a balneatiōeꝫtūc oꝫ vt vulnus occultet̉ ſub emplaſtriſꝯueniētibꝰ tectis cuꝫ pannis infuſis cumoleis ſcd̓ꝫ modū cooperture q̄ ſeparat ī-

ter aquā balnei ⁊ humiditatē eiꝰ ⁊ intervulnera: aut ingenietur ei aliquod ingeniorum poſſibilium in ipſo.¶Hic Auicēna docet euitare quēdam errorem qui poſſetcōtingere ꝓpter ſectionē dicēs. Et rectū ꝗdem eſt ⁊c̄. neapproximet oīs aqua .ſ. nec calida nec frigida. Calida .n.putrefacit ⁊ frigida etiā corrumpit ⁊ īcrudat. Et ītelligehic qn̄ dicit. ꝙ nō approximet ei aqua de aqua pura: qꝛ d̓aqua cōmixta nō eſſet veꝝ vt ſi cōmiſceret̉ cū melle. tuncenī bn̄ poſſemꝰ cū ea lauare vulnꝰ. et aliqn̄ cōmiſcemꝰ eacū aceto ⁊ ponimꝰ deſuꝑ cā reſtringēdi fluxū ſāguīs ſi accidat ẜm etiā qd̓ dcm̄ fuit pͥus in ca. de exituris. Et intellige ꝙ nō ſolum non debet eis aqua approximari: ſed etiānocet oleū. nec aliquod vnguentuꝫ in quo ſit pinguedovel ſepum ſuperabūdās. vt dcm̄ fuit ſupra. Et etiam idēdicit Auicēna in pͥmo. Fen quarta. capl̓o penultimo. niſiponeremus hoc ratiōe alicuius accidētis: ſicut ponimusbaſilicon aliquādo vt ſi eſſet ibi duricies in labijs. ſed nōexiſtētibꝰ in iſtis accidētibus quantū ex parte iſtius nūqͣꝫhec competūt. ideo debemus ibi ponere exiccantia abſqꝫ mordicatiōe. vt dcm̄ eſt. Et propter hoc faciunt malequidam cyrugici qui ſtatim poſt eruptionē exituraꝝ ponunt quoddā empl̓m factum cū oleo vel vitello oui ⁊ farina tritici ⁊ aqua. omnia .n. iſta ſunt putrefactiua ⁊ mollitiua. vnde nō cōneniunt: ſed debemus ponere pͥus albumen oui. qꝛ id nō putrefacit: immo reſtringit ſanguinē ⁊prohibet fluxum ⁊ mitigat doloreꝫ. Et poſt appoſitionēhuiꝰ debemꝰ ponere exiccantia que dicta ſunt. Et ſi fuerit eis neceſſariū .ſ. aqua et eger non ſuffert a balneatiōehoc eſt nō ꝓpter vulnꝰ ſed ꝓpter aliā aliquā cām ꝓpterquā oꝫ ipſum balneare. tunc oportet ⁊cͣ. planum eſt.¶ De regimīe vulneꝝ hn̄tiū apa ⁊ dolores. Capl̓m. vj.Eceſſariū ē ī hmōi vulneribꝰalleuiare ⁊ credere ꝙ vulnꝰ nōcōſolidat̉ oīo dū ap̄a nō ſedat̉.Et illd̓ꝗdē nō cōplet̉ niſi cū eoin quo ē exiccatio ⁊ īfrigidatio ī pͥncipiorei ⁊ mollificatio ī ſcd̓o. ⁊ adminiſtret̉ ineo cura apatū omnino. ⁊ qd̓ eſt propriuꝫin hoc cū cōmunitate ſui iuuamēti in omni mēbro a capite vſqꝫ ad pedes eſt vt ſumat̉ granatū dulce ⁊ decoquat̉ cuꝫ vinopontico ⁊ emplaſtretur cum eo locus.¶ Quia ipſis vulneribus ſuperueniunt quādoqꝫ accidentia que impediunt curationē vulneris ſicut ſi accidat eisapoſtema aut dolor aut mala complexio. Idcirco Auicēna introduxit hic iſtud capl̓m qd̓ eſt de regimine vulnerum habentium apoſtemata ⁊ dolores. Et qꝛ omne accidens quod accidit vulneribus poteſt reduci ad vnū duorum .ſ. vel ad apoſtema vel ad malam complexioneꝫ: eoꝙ dolor qui eis accidit non eſt niſi vel propter apoſtemavel propter malaꝫ complexionē. Idcirco Auicenna duofacit. Primo determinat de regimine vulnerum habentium apoſtemata. ſecūdo determinat de regimine vulnerum habentiū malam complexionē. ſecūda ibi (Et oꝑortet vt tu obſerues) Prima in duas. primo facit quod dictum eſt. ſecundo ponitᶠ quoddā empl̓m ſpeciale qd̓ competit in apoſtemoſo vulnere. ſecūda ibi (Et qd̓ eſt ꝓpriūin hoc) Dicit pͥmo neceſſariū eſt. qd̓ planuꝫ eſt. In ſecūdaparte dicit. Et quod eſt ꝓpriū in hoc .i. in apoſtemate cūcōmunitate ſui iunamenti hoc eſt cū hoc ꝙ ſuū iuuamentum cōmune eſt vulneri ⁊ ap̄ati. multotiēꝫ .n. contingit ꝙ