De cancro.III.Fen

mēbris qͣꝫ in mēbris raris: ⁊ id ſignū ꝗntū eſt magis largum qͣꝫ aliqd̓ p̄dictoꝝ: vnde illud eſt accidēs ei ſeparabile: ſed eſt magis ſtrictū qͣꝫ quartū: alia aūt tria ſunt accidētia ei inſeꝑabilia. Per hec ergo que dicta ſunt ptꝫ quidvult dicere Aui. in hac parte. ¶ Intellige tamē vlteriusꝙ iſta ſigna cancri que dixi: ⁊ que hic ponit Aui. ſignaʸ cācri non vlcerati ſunt: quia talis cancer maxīe ꝯuenit cūſephyros: ⁊ ideo cancrum non vlceratū eſt difficile ip̄mcognoſcere ⁊ diſtinguere a ſephyros: ⁊ ꝓpter hoc Aui.hic ſolū curauit ponere ſigna cācri nō vlcerati: qꝛ qn̄ eſtvlceratus: tūc manifeſte apparet differētia ipſius a ſephyros ⁊ ſigna cācri vlcerati ẜm ꝙ ponit Raſis eſt: qꝛ eiꝰ vlcus eſt turpe malū valde hn̄s labia groſſa viridia ⁊ forasinuerſa ex quo currit ſanies mala fetida.¶ Deinde cum dicit:¶ Et in primis cū accidit eſt occulte diſpoſitionis: ⁊ quādo apparet cancer ambigitur eſſe eius in primis cum apparetẜm plurimū: deinde apparent ſigna eiꝰ.Et ī primis cū aꝑꝑet in pͥncipio ē ſicut faba parua durus rotundus fuſci colorisin quo eſt caliditas quedam.¶ In iſta parte Auicē. comparat cancrum ad cognitionēnoſtram: ⁊ docet cognoſcere ip̄m in principio quādo appar et: ⁊ patet quod dicit. Et idem qd̓ dicit Auicen. dicitGal̓. 14. de ingenio ſanita. Dicit enim ꝙ ſic accidit de cācro per reſpectum ad cognitionē noſtrā ſicut accidit denaſcentijs terre .ſ. de herbis: naꝫ dū herbe naſcunt̉: ⁊ adhuc ſunt parue ſunt difficilis cognitionis ⁊ non cognoſcuntur a malis herbolarijs: cū aūt creuerint tunc facil̓r⁊ ab oībus cognoſcunt̉. Tunc ſequitur illa pars.¶ Et cancer quidem eſt vehementis doloris: ⁊ alius eſt parui doloris quietus ⁊alius eſt qui ꝑducit ad vlcerationē: quoniā eſt ex melancolia que eſt aduſtio ſanguinis ⁊ aduſtio colere pure ſolius: ⁊ alius eſt ſiccus qui non vlceratur: ⁊ qn̄qꝫ ꝑmutatur vlceratus ad nō vlceratū: ⁊ qn̄qꝫ reducit eū ad vlceratū curatio eius cūferro ⁊ ponit ei labia groſſiora ⁊ duriora¶ In qua parte Auicē. ponit diſtinctionē ipſius cancri inſuas ſpēs. Et ponit Aui. duplicē diſtinctionē ipſius cācrivnā ponit ex ꝑte doloris: ⁊ aliam ex ꝑte vlcerationis. Exparte doloris ponit diſtinctionē cancri Auic. cū dicit: Etcancer quidē eſt vehemētis doloris ⁊ alius eſt parui doloris quietus: ideſt nō ꝑambulans multū in membrum.¶ Intellige autem circa iſtam diſtinctionē ꝙ nullus cancer eſt ſine aliquo dolore omnino: eo ꝙ vt dictuꝫ eſt prius: ⁊ in hoc differt cancer vniuerſaliter a ſephyros: quiain cancro eſt dolor: in ſephyros autem non: nullus ergocancer eſt ſine dolore: ſed cancer quidam eſt cum vehementi dolore: ⁊ iſte eſt ille cancer qui ſit ex melancolia q̄generatur per aduſtionem colere pure. Alius eſt cācerqui eſt parui doloris: ⁊ iſte eſt cancer qui ſit ex melācoliaque per aduſtionē melācolie naturalis. Cauſa auteꝫ propter quā primus cancer eſt maioris doloris: ille autemꝑui eſt doloris: ē: qꝛ ẜm ꝙ apꝑet per Aui. in primo libro.capitulo de humoribus. Melancolia que ſit per aduſtionem colere ſolius eſt vehementis malitie ⁊ velocioriscorruptionis qͣꝫ quecūqꝫ alia ſpecies melācolie: eo ꝙ eſtmagis mobilis quia eſt magis calida ⁊ acuta: ⁊ ideo inducit fortiora accidentia ⁊ vehemētiora: ⁊ ideo talis cancer

qui ſit ex tali melancolia eſt vehemētis doloris: melancolia vero que fit per aduſtionem melācolie naturalis eſttardioris impedimēti ⁊ tardius corrūpit: ⁊ hoc eſt: qꝛ nōeſt ita mobilis: ⁊ ideo inducit debiliora accidētia: ꝓpterqd̓ ⁊ cancer qui ſit ex ea eſt parui doloris reſpectu primi.¶ Tunc Auicē. ponit aliam diſtinctionē cancri ex partevlcerationis cum dicit: ⁊ alius eſt .ſ. cancer qui perducitad vlcerationem: qm̄ eſt melancolia .ſ. ex qua fit iſte cancer que eſt aduſtio ſanguinis ⁊ aduſtio colere ſoliꝰ ⁊ aliꝰeſt .ſ. cancer ipſe ſiccus qui non vlceratur. Intellige autēhic ꝙ membra iſtius diſtinctionis reſpondent mēbrispredicte diſtinctionis: nam cancer qui eſt ve hemētis doloris eſt ille qui perducit ad vlcerationē: eo ꝙ cācer quieſt vehemētis doloris eſt ex melancolia que eſt per aduſtionē ſanguinis ⁊ colere pure ſolius: vt dictum fuit pͥustalis aūt melancolia eſt vehemētioris ⁊ citioris corruptionis ⁊ vlcerationis eo ꝙ eſt magis mobilis ꝓpter maiorem acuitatē quā habet: ⁊ ideo cancer qui eſt vehementis doloris eſt cancer qui ꝑducit ad vlcerationē: quia canſa vehementis doloris cancri eſt cauſa etiam vlceratiōisipſius: cancer autē qui eſt parui doloris: eſt cancer ſiccusqui nō vlceratur: qꝛ talis cancer qui eſt parui doloris finon ex melācolia pura naturali ẜm ꝙ Brunus imaginatur vt dictū fuit pͥus: ſed fit ex melācolia que generat̉ peraduſtionē mel̓ie: talis aūt mel̓ia: vt dicit Aui. in pͥmo li.eſt tardioris impedimēti ⁊ tardioris corruptionis ⁊ vlcerationis eo ꝙ ert minus mobilis ꝓpter paruā acuitatemquā habet: ⁊ ideo talis cancer qui eſt ꝑui doloris eſt cancer qui non vlcerat̉: qꝛ cauſa parui doloris in cancro eſtetiā cauſa quare cancer eſt ſiccus nō vlcerans. ¶ Ex predictis ergo apparet ꝙ iſte due diſtinctiones ſibi inuiceꝫcorrn̄dent. ¶ Et qn̄qꝫ permutat̉. Hic Aui. qꝛ dixit ꝙ cancer quidā eſt qui ꝑducit ad vlcerationē: ꝗdam aūt eſt ſiccus qui nō vlcerat̉: oſtendit ꝙ aliqn̄ poteſt mutari cācerqui nō eſt vlceratus in vlceratum. Dicit ergo. Et inuenitur hic duplex lr̄a. Una lr̄a inuenit̉ que dicit ſic. Et qn̄qnō vlceratus ad vlceratū: ⁊ tunc ſentētia plana eſt: quiaerit dicere ꝙ qn̄qꝫ ꝑmutat̉ cancer nō vlceratus in vlceratum: ⁊ hoc poteſt ꝯtingere vel ex errore medici qui nonponit localia ꝯuenientia vel ex fluxū alicuius humorisacuti ad locuꝫ cancri ratione cuius cancer vlceretur: velex curatione ipſius cum ferro: ſicut dicit in parte ſequēti¶ Alia littera inuenit̉ hic que dicit. Et qn̄qꝫ ꝑmutat̉ vlceratus ad nō vlceratū. Et ſi ita dicat: tunc ego intelligo ſiciſtaꝫ lr̄am. Et qn̄qꝫ ſupple ꝑmutat̉ locus vlceratus ad vlceratū .ſ. locum: ⁊ hoc eſt qn̄ cancer eſt mobilis ⁊ corroſiuus ꝑambulans in membrū: ⁊ hoc eſt qn̄ eſt ex materiaacuta valde: ſicut eſt ille qui eſt vehemētis doloris ꝗ fit exmel̓ia generata ꝑ aduſtionē colere pure: Et qn̄qꝫ ꝑducueum .ſ. cancrum ad vlceratū curatio eius cū ferro: ⁊ ponit ei labia duriora ⁊ groſſiora. Uel intellige etiā ſi curetur cum medicina cauſtica. Dicit autem Aui. qn̄qꝫ: qꝛ hocnō cōpetit ſemꝑ: aliqn̄ em̄ pōt cancer eradicari cū ferrovt ſi ſit incipiēs ⁊ ꝑuus ⁊ ſit in mēbro cuius abſciſio totiꝰeſt pol̓is. Si aūt cācer ſit ꝑfectus vel antiquus: ⁊ ſit in mēbro cuius abſciſio nō eſt pol̓is: tunc curare ipſum cū ferro vel medicina cauſtica non eſt aliud facere niſi cancrūnon vlceratū ꝓducere ad vlceratum: ⁊ ad maiorem corruptionē qͣꝫ prius eſſet. ¶ Deinde cum dicit:¶ Et videtur ꝙ hoc apoſtema ſit nominatum cancer ꝓpter vnam duram rerū:aūt ꝓpter ſuam tenacitatem cum mēbroſicut tenacitas cancri cuꝫ eo qd̓ venatur:aūt ꝓpter formā ſuam in rotuditate ſuaẜm pl̓m cū dolore ſuo ⁊ egreſſiōe venaꝝq̄ ſunt ſicut pedes eius in circuitu ipſius.