Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
28v
Einzelbild herunterladen
 

.III.Fen

ex vena ꝓpria eūat ex ꝑtibꝰ determīatis ẜꝫ qd̓ dcm̄ fuitpͥus: ſꝫ qn̄ illa aꝑata accidūt viā expulſionis ex mēbrispncipalibꝰ: vt dcm̄ ē ī pͥori ꝑte: ē magna repl̓o ī corpore tūc dꝫ fieri flōmīa ī pͥnº ſolū deriuat ad ꝑtē lōginquā dꝫ fieri ex vena eūat ex determīatis ꝑtibꝰ ꝑtēdiſtet vnā dyamētꝝ ſolū ẜꝫ modū quē pōit Raſis ẜꝫmodū declaratꝰ ē ī pͥori ꝑte: minoratio cibi ſubtiliatio. Et addit Raſis huic dicto oꝫ vt approximet hn̄sexiturā ī ſubaſcellis vinū oīo qm̄ timēt̉ ſuꝑ ipſū ex eo accidētia mala: ē ꝑꝑ ꝓpinꝗtate illiꝰ exiture ad cor. Unde dꝫ exhiberi tūc vinū timēdo de nimia ſuꝑcale factiōecordis: ſꝫ debēt exhiberi īfrigidantia que ſunt cōfortatiua cordis in ſua frigiditate. Deinde cum dicit: Et adminiſtres expluſiua: īmo mollificatiua: ita tn̄ vt adminiſtres mollificatiua iterū abſqꝫ eūone. fortaſſe enī eueniet illud ſuper mēbrū attractione materiei plurime: īmo qn̄ admīſtras molli ficatiua euacua cum hoc trahe materiaꝫad diuerſuꝫ. timor enī in expulſiuis eſt reditꝰ materiei ad viſcera ad mēbra pͥncipalia. timor ī mollificatiu eſt attractiomateriei plurīe. eūatio diclinatio materiei ſecurant ex nocumēto mollificatiū. quando dolor fit vehemens: tunc neceſſarium eſt vt ſedes ipſum cuꝫ eis que ſuntſicut lana infuſa ī oleo calido: deinde adde in eo ſal ī fine eius donec ſedet̉ dolorſtatim in pͥmis fortaſſe addit in dolore. Aui. hic ponii curā apatū p̄dictoꝝ fiūt ex ml̓titudinerepl̓onis qͣꝫtū ad localia. Et diuidit̉ ꝑs iſta ī ꝑtes duas:mo ponit localia quō debēt admiſtrari. ſpecificatde aliꝗbꝰ medicis localibꝰ ſpālibꝰ. ibi. (Et qn̄ corpꝰ eſtmūdū ⁊cͣ.) Dicit pͥº. Si āt fuerīt ꝑꝑ multitudinē repl̓onisſcꝫ ap̄ata ī iſtis locis tūc eūo ⁊cͣ. planū ē qd̓ dicit. Et qn̄ fitdolor vehemēs ⁊cͣ. Hic Aui. docet ſedare dolorē poſſꝫꝯtinge̓ ī iſtis locis rōne apatis: maxīe ꝯtingit dolor vehemēs qn̄ ap̄a ē in ſubtitillicis: qꝛ vt dc̄m fuit: dicit Raſis. Exitura ē in ſubaſcellis ē magꝭ ficca magis ledēs hoc ē rōne maͣe magis acute: vt dcm̄ fuit ſupra. DicitAui. Et qn̄ dolor ſit vehemēs ⁊cͣ. planū ē qd̓ dic̄. Deindeadde ī eo ī fine eius .ſ. ap̄atis ſalē: ē vt deſiccet reſiduūvn̄ tūc bonū ē admiſce̓ ſalē illis ī fine apatis. Et ī pͥmisideſt in pͥnº ap̄atis fortaſſe addit ī dolorē .ſ. ſal. qꝛ in pͥncipio rōne ſedadi dolorē cōpetūt mollitiua reſolutiua leuia: qꝛ talia ſūt ſedant dolorē ī pͥncipio. ſal aūt ē minusdeſiccatiuꝰ reſolutiuꝰ ī pͥncipio: ſi in pͥnº ap̄atis admiſceret̉ illis: fortaſſe adderet ī dolore: ſꝫ ī fine cōpetit vtexiccet reſoluat reſiduū. Deinde cum dicit: Et qn̄ corpꝰ eſt mūduꝫ aūt mūdificaſtiipſuꝫ tūc reſolue cures: qn̄qꝫ valetin reſoluēdo illud qd̓ eſt ſic̄ farina tritici ſaluiꝰ illa ē faria ordei. fortaſſe magnificatur per reſolutionē fortem apa: quareſi admiſtret̉ niſi qn̄ ē neceſſaria repulſioex mēbris prīcipalibꝰ attractio maei abeis ad ap̄a timēdo ſuꝑ illa pͥncipalia. Et

multotiēs ꝗdē ſanat ea ī pͥncipio oleū calefactum quod effunditur ſolum. In ꝑte iſta ſpecificat Aui. de aliꝗbꝰ medicinis localibus admīſtrant̉ poſt mūdificationeꝫ corꝑis. Dicit. Et qn̄corpꝰ ē mūdū ⁊cͣ. tūc reſolue cures .ſ. reſol̓oneꝫ ſiaugeat̉ aliquātulū apa. Et qn̄qꝫ valet ī reſoluēdo illd̓ qd̓ē ſicut farina tritici .ſ. cocta aqͣ oleo: ſaluiꝰ illa ē farina ordei .ſ. cocta aqͣ oleo. aūt qͣre Aui. dicit ſaluiꝰeſt: qꝛ ē ita forte reſolutiuū empl̓m qd̓ ſit ex farina ordei ſic̄ illd̓ qd̓ fit ex farina tritici: empl̓m qd̓ fit ex farina ordei eſt ſic augēdi ap̄a ſic̄ empl̓m de farina tritici: qꝛ empl̓m de farina tritici ē reſolutiuū forte magis: īreſol̓onē āt nimis forteꝫ magnificat̉ aliqn̄ nimis apa. Et ſaluiꝰ empl̓m ē illd̓ qd̓ fit ex farina ordei ī apatibꝰ locorum emūctorioꝝ fiūt ꝑꝑ multitudinē repletionis qͣꝫ fitempl̓m ex farina tritici: qꝛ ē mīoris reſol̓onis attractionis: hoc ē qd̓ ſubdit Aui. reddendo cām p̄dicti dicti. Etfortaſſe magnificat̉ reſol̓onē fortē ap̄a: ſupple ſaluiora ſunt illa empta ſūt ſic fortiter reſolutiua vel ſic fortiter reſoluūt: tūc Aui. on̄dit vbi cōpetit fortisreſol̓o. Et empl̓m fortis reſol̓oniꝫ: dicit: qͣre adminiſtret̉ .ſ. fortis reſol̓o empl̓m fortiter reſolutiuuꝫ attractiuū niſi qn̄ necͣia ē expulſio a mēbris pͥncipalibꝰ attractio maͣe ab eis ⁊cͣ. hoc eſt dꝫ adminiſtrari fortis reſol̓o niſi qn̄ iſta ſūt viā expulſiōis ex mēbris pͥncipalibus velimus attrahere maͣm ab illis timēdo ne remaneat in ipſiꝫ faciat ap̄a: hoc ītēdit facere. Aui. Notaergo: ex iſta lr̄a apꝑet quodāmō diuerſificatur curaapatū illoꝝ locoꝝ qn̄ fiut viā expulſiōis a mēbris pͥncipalibꝰ: qn̄ fiūt ꝑꝑ multitudinē repl̓onis totiꝰ corꝑis:qꝛ qn̄ fiūt viā expulſiōis ex mēbris pͥncipalibꝰ tūcpetit fortis reſol̓o fortis attractio: qꝛ tūc curamꝰ niſi maͣ remaneat ī mēbris pͥncipalibꝰ: īmo aliqn̄ oꝫ intali caſu attrahe̓ vēto ſis ſic̄ qn̄ eēt groſſa tarde mobilis: naͣ eēt pigra ī expellēdo ad exteriora. Sed qn̄ illapata fiūt ꝑꝑ multitudinē repl̓onis totiꝰ corꝑis: ſic̄ qn̄ ꝑꝑrepl̓onē totiꝰ corꝑis poſſet oriri ap̄a ī alijs locis non fit viā mūdificatiōis mae a mēbris principalibꝰ tūcpetit reſol̓o attractio qꝛ poſſet nimiū augmētari ap̄a ē īdigemꝰ fortē reſol̓onē attrahere a mēbris pͥncipalibus mēbra pͥncipalia expellāt illā maͣm nec ētpetit ibi reꝑcuſſio ꝑꝑ timorē mēbroꝝ pͥncipaliū timēdone maͣ attrahat̉ ad ipſa ꝑꝑ vicinitatē ꝓpinꝗtatē: vicinitatē quā hn̄t iſta loca ad ipſa. Dꝫ adminiſtrari reſolut tēpidū lene: vult dice̓ Aui. ī hac ꝑte dicta eſtEt fortaſſe magnificat̉ reſol̓onē fortē ⁊cͣ. Et multotiēsqd̓ ſanat ea .ſ. aꝑata iſtoꝝ locoꝝ qͦcūqꝫ fia̓t ſiue fiantviā expulſiōis a mēbris pͥncipalibꝰ ſiue repl̓onē totiuscorꝑis oleū calefactū qd̓ effundit̉ ſolū: ē qd̓ Gal̓. dic̄li. de īge. ſani. Si in molli carne tumor accidat oleū caliduꝫ ſufficit: ītellige maxime ſi ap̄a eſt paruū maͣ ēt noeſt multa. Et Aui. dicit multotiens: qꝛ aliqn̄ hoc cōuenit ſemꝑ. Tunc ſeꝗtur illa pars: Uerū qn̄ ap̄a eſt in qͣꝫtitate ſubſtātiaſua molle ī mēbro nobili ſic̄ mamilla teſticulo timet̉ ex ꝓhibitione eius nocumentum tunc pro hibe repelle. In ꝑte ſic̄ pͥus dicebat̉: qꝛ carnes glādoſe ſūt dupliceꝫq̄dā ſūt ignobiles ſic̄ emūctorie: q̄dā aūt ſūt magis nobiles ſic̄ glādoſa caro māmille teſticuloꝝ ſil̓iū:Aui. qꝛ ē eadē cura oīuꝫ apatū exn̄tiū ī ꝗbuſcūqꝫ carnibꝰ glādoſis pōit dr̄iaꝫ ꝯueniētiā ī curatōe apatū accn̄tiū ī carnibꝰ glādoſis nobilibꝰ emūctorijs reſpcūꝫad ap̄ata accn̄tia ī carnibꝰ glādoſis igͦbilibꝰ emūctorijs facit ſolū vt on̄dat ī iſto ca. locutꝰ ē de cura ap̄atuꝫaccn̄tiū ī carnibꝰ glādoſis emūctorijs: ī iſta ꝑte Aui.