Tractatus. I.ylegmonis
Cū āt ap̄a ꝑuenit ad ſtatū: tūc neceſſaria ſūt qͣlia ſūt anetū ⁊ camemilla ⁊ maluauiſcª ⁊ ſemē lini ⁊ ſil̓ia: īmo epl̓a q̄ nomīant̉ baſilicō ⁊ q̄ noīantur diaquilon.An qͣ ꝑte ponit medicinas qͣſdā q̄ cōpetūt ī ſtatu flegmonis: ⁊ pꝫ qd̓ dicit. et ītelligas hͦ de diaꝗlon qd̓ diaꝗlon vaſet ī ſtatu ap̄atis: qꝛ ē reſolutiuū mollitiuū. Itē valet etiāmaxīe qn̄ exalauit ſubtile ⁊ remāſit groſſū: ⁊ valet precipue qn̄ ꝑs ſubtilis ꝑuenit ad maturationē rōne cuiꝰ rūpitur aꝑa ⁊ eſſet ibi qd̓daꝫ trumbū ſaniei ⁊ derelicta eſt ꝑsgroſſa in circuitu q̄ nō ꝑuenit ad maturationē: in tali enīmaxime appropriat̉ diaquilon. Tunc ſequitur illa pars:¶ Etemplaſtū de colcotar exiccat abſqꝫdolore: et ꝓpter illud eſt eiꝰ admiſtratioincōuenies cū fit inflāmatio fl̓onis: ⁊ eſtcōueniēs qn̄ nō timet̉ aggregatio: ⁊ melius eſt vt ponas ſuꝑ ip̄am deſuꝑ lanaminfuſam in vino ſtiptico¶ In qͣ ꝑte ponit qͣſdā medinas q̄ cōpetūt in declinationeflegmonis q̄ medicine debēt eſſe deficcatiue: vt dictū fuitſupra. Dic̄. Et emplaſta de colcotar .i. diapalma deſiccatabſqꝫ dolore: ⁊ iō ſu. cōpetūt in fine flegmōis: qꝛ in fine cōetit d̓ſiccatio ⁊ reſol̓o: ⁊ ꝓpter id eoꝝ admīſtratio ē īcōueniēs cū ſit īflāmatio flegmōis: qꝛ tūc qn̄ eſt inflāmatioflegmōis cōpetūt reꝑcuſſiua alterātia cōpl̓onē: ⁊ iō n̄ debēt admīſtrari talia empl̓a in pͥncipio nec ī augmēto fl̓onis: nec ī ſtatu: qꝛ ibi ꝯpetūt reſolutiua mollitiua lenia: vtdictū ē pͥus. Et ē cōueniēs eorū admīſtratio qn̄ nō timet̉aggregatio .i. collectio ſaniei: hoc ē qn̄ nō timet̉ ꝙ apoſtema terminet̉ ad collectioneꝫ ſaniei: qꝛ qn̄ timemꝰ ꝙ ap̄atermiuet̉ ad collectionē ſaniei debemꝰ ponere maturatiua ⁊ nō deficcatiua: ſꝫ ſi timet̉ ꝑ reſol̓onē: tūc ꝯueniūt iſtaexiccātia. Et meliꝰ ē vt īponas lanā īfuſaꝫ ī vino ſtiptico:qꝛ tale vinum deſiccat: ⁊ ideo cōpetit in fine flegmonis.¶ Et caro minꝰ īdiget exiccatiōe qͣꝫ neruut: qm̄ neruꝰ nō redit ad ſuā cōpl̓onē cūexiccatiōe ꝑua: ⁊ caro mīoris neceſſitatiſeſt que pauciores habet arterias.Modo hic qꝛ in curatione nō ſolū admīſtrant̉ medicīeendo reſpectū ad morbū: ſꝫ ēt ad cōpl̓onē mēbri: vt dic̄Gal. 3º d̓ īgenio ꝑ totū: qꝛ mēbrū cōpl̓onis ſicce īdiget medicina magis ficca rōne cōplexiōis: iō Aui. dicit ꝙ ẜm diierſitatē mēbroꝝ medicīe debēt eſſe magis deficcatiue ⁊minꝰ. Et iō dicit: Et caro minꝰ īdiget exiccatiōe qͣꝫ neruꝰ.Et ſubdit cāꝫ hꝰ: qm̄ neruꝰ ⁊cͣ. Et caro q̄ mīoris nec̄itatꝭ ēſcꝫ ī exiccatōe ē q̄ hꝫ pauciores artarias ſupple ⁊ paucioresneruos: qꝛ iſta nō ſic ē cōpl̓onis ſicce. Tūc ſeꝗt̉ illa pars:¶ Et multotiēs ꝗdē cadit neceſſitas ſcalpellandi ante maturationem.¶ In qͣ ꝑte ponit quoſdā canōes in curatōe flegmōis ꝓutflegmō ꝯuertit̉ ad ſaniē: ⁊ diuidit̉ in tres ꝑtes ẜm ꝙ trescanones ponit. 2ª ibi (Et multotiēs) 3ª. ibi (Et de apatibꝰcalidis.) Dicit gͦ ꝙ multotiēs eſt nec̄e ſcalpellare an̄ maturationē .i. an̄qꝫ fiat maturatio: ⁊ hoc eſt qn̄ eēt hūor cōſtrictꝰ valde in apate et multꝰ vel ex frigido vel ex nimiareꝑcuſſiōe: in tali .n. caſu. vt dicm̄ fuit ſupra facimꝰ ſcalpelatōnē an̄ maturationē vt egrediat̉ ſāguis malꝰ ꝯſtrictꝰ īapate ne corrūpat̉: ⁊ ꝑ ꝯn̄s corrūpat̉ mēbꝝ ⁊ mortificet̉.¶ Et multotiēs īgeniat ī attrahēdo ap̄aex mēbro nobili ad ignobile cū attracti-
uis: deinde curatur ⁊ aperitur.CHic ponit 2ᵐ can̄. Et dic̄. Et multotiēs īgeniat̉ in attrahēdo ex mēbro nobili ad ignobile: ſic̄ eſt ī locis emūctorijs cū attractiuis .ſ. cal̓is vel ventoſis vel ſanguiſugis: vtponit Auic. in pͥmo. deinde cura .i. maͣ cuꝫ empl̓is .ſ. maturatiuis: ⁊ poſtea aperiat̉. Rō aūt hꝰ dicti eſt ſupra poſita ⁊c̄. qꝛ meliꝰ ē ꝙ fiat ap̄a in mēbro ignobili ⁊ emūctorioqͣꝫ remaneat in nobili ⁊ faciat apoſtema ẜm ꝙ etiā ponitAuicen. in primo. Sequitur illa pars:¶ Et de apatibꝰ calidis q̄ īdigēt ſanioſitate emplaſtret̉ caput eiꝰ cū pſilio ⁊ cū extīctiuis ī circuitu eiꝰ: et limat̉ ex ap̄atibꝰ ⁊emplaſtris cū pēna: qm̄ digiti ledūt ip̄ꝫ.¶ In qͣ ꝑte ponit tertiū canonē. Et dic̄. Et de ap̄atibꝰ calisque īdigēt ſanioſitate hoc ē: qꝛ debēt ꝑuenire ad ſaniem.emplaſtretur caput eius cum pſilio ſu. vel cuꝫ ſimilis repercuſſiuo illi. Et cum extractiuis.dubiū de hoc qd̓ dicit Auic. dicit ꝙed hl C Et ap̄ata cal̓a vald̓ q̄ īdigēt maturatōedebēt emplaſtari cū pſilio ⁊ ſil̓ibus. ¶ Sed hoc eſt cōtraqd̓ ſuperiꝰ dixit ibi. ¶ Cuꝫ ergo vides inceptionē apatisincedere itinere exiture: tunc dimitte infrindationeꝫ ⁊cͣ.¶ Preterea hoc eſt ꝯtra illū afforiſſmū yp̄o. ꝗ dicit: Calidū ſaniē faciēs. Ponit enī ypo. ꝙ medicia faciēs ſaniē eſtcal̓a ⁊ nō frigida: gͦ tūc videt̉ male dicere Auic. ꝗ dicit ꝙemplaſtret̉ caput taliū ap̄atū cuꝫ pſilio ⁊ cum alijs extinctiuis in circuitu. ¶ Dicendū eſt ad hoc ꝙ pͥncipaliter ⁊per ſe vt in pluribus medicina faciens ſanieꝫ debet eſſecalida: vt poſuit Auicen. ⁊ ratio huiꝰ apparebit poſtea inproceſſu: ſed per accidens et in caſu: vt hic ponit Auicē.pōt eſſe medicīa maturatiua frigida: ⁊ hoc eſt ſicut ponitAuicē. in apoſtematibꝰ valde calidis: ⁊ talia apoſtemataſunt ſicut apoſtemata heriſipillata: quia in talibꝰ apoſtematibus valde calidis naturalis calor valde inflāmaturintantuꝫ ꝙ ꝓhibetur eius operatio que eſt digerere materiam ⁊ eam conuertere in ſaniem: ſed ſi apponatur medicamen frigiduꝫ: tunc prohibetur talis inflāmatio caloris naturalis: ⁊ ideo tūc calor naturalis cōfortatur ex appoſitione talium frigidorū: et tūc agit in materiā apoſtematis: ⁊ eam cōuertit ad ſaniem. Iterum etiaꝫ quia in talibus apoſtematibꝰ calidis fit exalatio ſpiriius ⁊ calorismagis per frigidum: aut prohibetur talis exalatio. et iōadiuuat ad facienduꝫ ſantem per accidens. Iterum ſi nōapponeretur medicina frigida ꝓpter ītenſaꝫ eius caliditatem rumpetur tale apoſtema anteqͣꝫ digerat̉. ⁊ iō in tali caſu ſunt apponēda frigida medicamina: etiā quandovolumus maturare. Ꝙ ergo dicit qꝛ Auicen̄. dicit: Cumergo vides ⁊cͣ. Dicendū ꝙ ibi loquitur Auic. vt in pluribus regulariter. Iterum quādo Ipo. dicit: Calidū ſaniēfaciens. intelligit hoc per ſe ⁊ vt in pluribus: ſed per accidens ⁊ in caſu nihil prohibetur ꝙ medicamen frigiduꝫſit maturatiuum ſicut in apoſtematibꝰ valde calidis: ſedhic ponit Auicen̄. ⁊ liniatur ex epythimatibꝰ ⁊cͣ. quoniaꝫdigiti ſedunt ipſum: qꝛ ꝓpter caliditatem ibi intenſaꝫ eſtmaximus dolor: ⁊ ideo quanto tactus poteſt fieri cuꝫ maiori facilitate tanto eſt melius: quia tunc fiet tactus facilior: ⁊ ideo dicit Auicen. alibi. Et ſi tactus fuerit neceſſarius fiat cū facilitate. Et cām hꝰ reddit Gal. illo v̓bo: Cauedolorē quātū potes: qm̄ nil eſt cā apoſtemalꝭ ſicut dolor.CHeriſipilla ⁊ ſpecies eius. Capitulum .IIII.Am ſciuiſti cauſas heriſipille etſpēs eius in libro primo¶ In iſto capl̓o determinat Auic. de qͦdā ap̄atecal̓o qd̓ ſit ex colera: qd̓ vocat̉ heriſipilla: Et diuidit̉ ꝑs iſta in ꝑtes duas. Primo determīat de ipſo qͣꝫtū