Regula tertia diui Auguſtini.
celauerit furti iudicio cōdemnet̉. Indumenta veſtra ẜm arCa. xxx.bitrium prepoſiti lauent̉: ſiue a vobis: ſiue a fullonibus: neinteriores anime ſordes ꝯtrahat mūde veſtis nimius appeCa xxxj. titus. Lauacrum etiā corpori cuius infirmitatis neceſſitascogit: minime deneget̉. Fiat ſine murmure de cōſilio medicine: ita vt etiā ſi nolit iubente prepoſito faciat quod faciendum eſt ꝓ ſalute. Si autē velit ⁊ forte nō expedit: ſue cupiditati nō obediat̉. Aliquādo enī etiā ſi noceat: prodeſſe credit̉quod delectat. Deniqꝫ ſi latens eſt dolor incorpore: famulodei dicenti quid ſibi doleat: ſine dubitatiōe credat̉. Sed tn̄vtruꝫ ſanādo illi dolori quod delectat expediat: ſi nō eſt certum medicus conſulat̉. Nec eant ad balnea ſiue quocūqꝫ ireCa. xxxij. neceſſe fuerit minꝰ qͣꝫ duo vel tres. Et ille qui habet aliquoeundi neceſſitatē cū quibus prepoſitus iuſſerit ire debebit.Ca. xxxiij. Egrotantū cura: ſiue poſt egritudinē reficiendoꝝ: ſiue aliqͣimbecillitate etiā ſiue febribus laborātiū: vni alicui debetiniungi: vt ipſe de cellario petat quod cuiqꝫ opus eſſe ꝑſpeCa. xxxiiij xerit. Siue autē quicellario: ſiue qui veſtibꝰ: ſiue qui cōdiCa .xxxv. cibus preponunt̉: ſine murmure ſeruiant fratribꝰ ſuis. Codices certa hora ſingulis diebus petant̉: extra horā qui peCa .xxxvj. tierit nō accipiet. Ueſtimenta vero ⁊ calciamēta qn̄ indigētibus fuerint neceſſaria: dare nō differāt ſub quoꝝ cuſtodiaCa .xxxvij ſunt que poſcunt̉. Lites aūt nullas habeatꝭ: aut qͣꝫ celerrimeMat. vij. finiatis: ne ira creſcat in odiū ⁊ trabē faciat de feſtuca: ⁊ anij. Ioh̓. iij. mā faciat homīcidaꝫ. Sic enī legitis. Qui odit fratrē ſuumca. xxxviij homicida eſt. Quicūqꝫ conuitio vel maledicto vel etiā criminis obiectu aliquē leſit: meminerit ſatiſfactione quātotius curare quod fecit: ⁊ ille qui leſus eſt ſine diſceptatiōe dimittere. Si autē inuicē ſe leſerint: inuicē ſibi debita relaxare debebūt ꝓpt̓ oratiōes veſtras: quas vtiqꝫ quāto crebriores habetis: tanto ſaniores habere debetis. Melior eſt aūtqui qͣꝫuis ira ſepe tentat̉: tn̄ impetrare feſtinat vt ſibi dimittat cui ſe feciſſe agnoſcit iniuriā: qͣꝫ qui tardiꝰ iraſcitur: ⁊ adveniā petendātardius inclinat̉. Qui aūt nunqͣꝫ vult petereveniā: aut nō ex aīo petit: ſine cauſa eſt in monaſterio: etiaꝫCa. xxxix. ſi inde non ꝓijciat̉. Proinde vobis a verbis durioribꝰ parcite: que ſi emiſſa fuerint ex ore veſtro: nō pigeat ex ipſo oreproferre medicamēta vn̄ facta ſunt vulnera. Quando auteꝫCa. xl.lxxxvj. diſ. neceſſitas diſcipline inmoribus coercendis dicere vos verba dura cōpellit: ſi etiā ipſi modū vos exceſſiſſeſentitis: nōquando.a vobis exigit̉ vta vobis ſubditꝭ veniā poſtuletis: ne apudeos quos oportet eſſe ſubiectos. dum nimiū ſeruat̉ humilitas: regendi frangat̉ auctoritas. Sed tn̄ petenda eſt veniaab omniū dn̄o qui nouit etiā eos quos plus iuſto forte corripitis: quanta beniuolentia diligatis. Non aūt carnalis: ſedſpiritalis inter vos debet eſſe dilectio. Prepoſito tanqͣꝫ paCa. xlj.tri obediat̉: multomagis preſbytero qui omniū veſtrū curāgerit. Ut ergocuncta iſta ſeruent̉: ⁊ ſi quid ſeruatuꝫ minusCa. xlij.fuerit nō negligenter pretereat̉: ſed vt emendandū corrigēdumqꝫ curet̉: ad prepoſitū precipue ꝑtinebit: vt ad preſbyterum cuiꝰ eſt apud vos maior autoritas referat quod modū vel vires eius excedit. Ipſe vero qui vobis preeſt: nō ſeCa. xliij.exiſtimet poteſtate dominante: ſed charitate ſeruiēte felicēHonore coram vobis prelatus ſit vobis: timore coram deoſubſtratus ſit pedibꝰ veſtris. Circa oēs ſeipſum bonoꝝ opej. Theſ. v. rum prebeat exemplum: Corripiat inquietos: conſolet̉ puſillanimes: ſuſcipiat infirmos. patiēs ſit ad oēs. Diſciplinālibens habeat: metuendus imponat. Et qͣꝫuis vtrūqꝫ ſit neceſſariū: tn̄ plus a vobis amari appetat qͣꝫ timeri: ſemꝑ cogitans deo ſe ꝓ vobis redditurū eſſe rationē. Unde vos magis obediendo: nō ſolum veſtri ſed etiā ipſius miſeremini:qui inter vos quāto in loco ſuperiore: tāto in periculo maioCa. xliiij. re verſat̉. Donet dn̄s vt obſeruetis hec oīa tanqͣꝫ ſpiritalispulcritudinis amatores: et bono xp̄i odore de bona cōuerſatione fragrātes: nō ſicut ſerui ſub lege: ſed ſicut liberi ſubCa. xlv.gratia cōſtituti. Ut autē vos in hoc libello tanqͣꝫ in ſpeculopoſſitis inſpicere: ne per obliuionē aliquid negligatꝭ: ſemelin ſeptimana vobis legat̉. Et vbi vos inueneritis ea q̄ ſcripta ſunt faciētes: agite gratias dn̄o bonoꝝ omniū largitoriUbi autē ſibi quicunqꝫ veſtrum videt aliquid deeſſe: doleMatth. vj at de preterito: caueat de futuro: orans vt ⁊ debitū dimittatur ⁊ in tentationem non inducatur. Amen.Explicit tertia regula ſancti Auguſtini.
¶ Forma ſcd̓m quam beatus Auguſtinus cōmunem ſocietatem dedit eis qui ſuo fratrumqꝫſuoꝝ conſortijs coniungi optabant.Mnes qͣꝫuis ꝑ gratiam baptiſmi fratres ſimꝰ inchriſto: et vnū patrē habeamꝰ in celo: ſi eius preAceptis prout poſſumus obſequimur: ꝓculdubio27tunc maxime vnimur: qn̄ orationibꝰ ⁊ beneficijsinuicem noſmetipſos cōpulamꝰ: Quēadmodū ⁊ in primiti Act̉. iiij.ua eccleſia: quibꝰ cor vnū erat ⁊ aīa vna. Quoꝝ amore plures accenſi mente: poſſeſſiones ⁊ facultates rerum vendentes: congregatis cum matre chriſti ieſu in vnū: precia defe 1rebant gaudentes. Sicqꝫ iſte nihilominus deo inipirāte eorum exemplo cōmonitus: noſtris optat coniungi conſortijsIccirco damus ei cōmunem ſocietatem viuendi nobiſcumquantum a domino promereri poſſumꝰ ⁊ noſtrum eſt largiri: quatenꝰ cum electis a remuneratore omnium bonorumvaleat premīa repromiſſa percipere. Per eundeꝫ chriſtumdominum noſtrum. Amen.Finis¶ Sermonū diui Aurelij Auguſtini Epiſcopiad fratres ſuos in heremo cōmorātes: quoſdāqꝫalios: cū ſummaria materiarū ſuarum expoſitione: breuis annotatio.E inſtitutione regularis vite. Sermo primus.¶A De pace. ſermo. ij.De ſilentio. ſermo. iij.¶ Deprudentia. ſermo. iiij.De obedientia ad ſacerdotes ſuos. ſermo. v.De miſericordia. ſermo. vj.De obedientia. ſermo. vij.De perſeuerantia in bono inchoato. ſermo. viij.De ira fugienda. ſermo. ix.De puritate cōſcientie: amore tribulationū: ⁊ ſpe qua per illas ad celeſtia inuitamur. ſermo. x.De lachrymis: cōpunctione: et penitentia. ſermo. xj.De ſuperbia et humilitate. ſermo. xij.De fortitudine tenenda. ſermo. xiij.De iuſtitia et correctione fraterna. ſermo. xiiij.De fide trinitatis a ſimplicibꝰ nō inueſtigāda: Et ſeptē donis ſpirituſſancti contra ſeptem vitia. ſermo. xv.De inobedientia: negligētia: patiētia: ⁊ caſtitate. ſer. xvj.De vigilatione et ocioſitate vitanda. ſermo. xvij.De inuidia cauenda. ſermo. xviij.De vigilia natiuitatis chriſti. ſermo. xix.De natiuitate domini. ſermo. xx.De triplici genere monachoꝝ in egypto. ſermo. xxj.De cōſolatione fratrū in heremo a quibꝰ ſanctꝰ Auguſtinꝰreceſſit: cū exhortatione ad orationē et lachrymas. xxij.De ieiunio. ſermo. xxiij.De exhortatione ad ſolitudinē exemplo ſancti HieronymiAc de ieiunio: et quid ſit ieiuniū. ſermo. xxiiij.De ieiunio: et vbi fuit inſtitutum. fo. xxv.De murmurationē: ⁊ detractiōe: ⁊ de penis dānādoꝝ. xxvj.De filio prodigo. ſermo. xxvij.In cena domini. ſermo. xxviij.De lingua doloſa. ſermo. xxix.De cōfeſſione peccatorū. ſermo. xxx.De fallacia mundi et eius deteſtatione ꝓpter tria precipuemala que in eo ſunt. ſermo. xxxj.Ad leproſos vt patientiā teneant. ſermo. xxxijDe deteſtatione ebrietatis: cū terribilis caſus enarratione.Sermo. xxxiij.De duobꝰ generibus hoīm mundū derelinquētium: qui inſancto loth et vxore ſua deſignantur. ſermo. xxxiiij.Ad iudices vt caueāt ne odio: amore: precio: precibꝰ: vel timore corrūpant̉: ceteraqꝫ vitia declinent et iuſtitiam ſeruent. ſermo .xxxv.Ad preſbyteros ſuos malā vitā eorū rep̄hēdens. ſer. xxxvj.Ꝙ ſacerdotes ſe debeāt exhibere ſicut dei miniſtros: et cauere ne dona ſanctiſpiritꝰ vendere ꝓcurent: Patiētiam