Contritio.LIII.

lus. §. ix.4 ¶ Utrum ꝯͣctus intelligat̉ geri ẜm ꝯſuetudinemloci. licet non exprimat̉? ℟. Pa. in. c. cum. M. deꝯſti. ꝙ ſic. no. Barto. in. l. nemo eſt qͥ neſciat. ff. deduobꝰ reis. īſti. facit sͣ. Cōſuetudo. §. xiiij. Et no.ꝙ vt dicit glo. in. l. ſi vno anno. in verſi. ſed tranſactio. ff. loca. ꝙ ex qualitate ⁊ natura contractusverba accipiunt̉ ꝯͣ ꝓpriam ſignificationem. vt idivbi donatio accipit̉ ꝓ tranſactione. facit. l. in. l. eo.ti. ⁊ no. de reg. iur. l. non videt̉. ⁊ ita talia ſunt predicata qualia ſubiecta eſſe oſtendunt. ⁊ econtra.xxxij. q. ij. Apoſtolus. Et de hoc vide. jͣ. Religioſus. §. xix.5 ¶ Contractus aliqͥ ſunt bone fidei .ſ. emptio. venditio. locatio. ꝯductio. mandatum. depoſitum. ſocietas. pignus. ꝯmodatum. ⁊ ꝑmutatio. Alij ſuntſtricti iuris .ſ. ſtipulatio. mutuum ⁊ ſimilia. Bonefidei dicunt̉ ꝓpter duo. Primo qꝛ ſi dolus dat cāꝫeis non tenent. Secundo qꝛ veniunt vſure ex mora. ⁊ iudex poteſt extimare ex bono ⁊ equo quid venit recompenſandum. vel reſtituendum. non ſicin ꝯͣctibꝰ ſtricti iuris. vide glo. in. §. actionum. inſti. de actio.G ¶ Contractꝰ qͥdam dicunt̉ nominati. vt venditio. locatio. ⁊ hmōi. quia habent ꝓpria nomina eisſolum ꝯuenientia.¶ Contractꝰ alij dicunt̉ innominati: qͥ ſunt. iiij.Primus do vt des. Secūdus do vt facias. Tercius facio vt facias. Quartus facio vt des. Et iō dicunt̉ innominati: qꝛ noīa eoꝝ pn̄t alijs nominatꝭꝯͣctibꝰ ꝯuenire. ⁊ iſti ſequunt̉ naturam ꝯͣctuū nominatoꝝ qͥ eis aſſimilant̉. l. naturales. §. ſꝫ ſi facioff. de p̄ſcrip. ver.ONt̓ritio ẜm ꝙ no. ſan. Bo. iniiij. di. xvj. ar. j. q. j. prime partis eſt dolorvoluntarie aſſumptus ꝓ peccatis cumꝓpoſito ꝯfitendi ⁊ ſatiſfaciendi. Et no. ꝙ ſicut ꝯteri aliqͥd dicit̉ qn̄ in minimas ꝑtes frangit̉ ⁊ quaſiannihilat̉. Frangi autem qn̄ ſolum in magnas ꝑtes diuidit̉. ſic methaphorice cor hominis duꝝ dr̄ꝙͣdiu diuine inſpirationi quaſi manui ſe tangentinō cedit. ſicut duꝝ eſt qd̓ tactui nō cedit. ſꝫ obuiat.i. dum in affectu peccandi morat̉. Conterit̉ auteꝫqn̄ affectus peccati ẜm oēm ſui ꝑtem in eo totalit̓deſtruit̉ .i. qn̄ voluntas ꝑfecte recedit. Frangit̉ v̓oſolum qn̄ reſipiſcere incipit qͣꝫuis nōdum total̓rꝯuertat̉. ⁊ ſic dr̄ atteri nō ꝯteri.¶ In quo differt ꝯtritio ab attritione? ℟. ẜm frā.⁊ alios theo. ꝙ in duobꝰ. Primo qꝛ attritio eſt dolor imꝑfectus. Contritio v̓o eſt dolor ꝑfectus. Secundo quia attritio eſt dolor ſine gratia gratum faciente: ſꝫ non ꝯtritio. Et ideo ꝯtritio ⁊ attritio materialiter idem ſunt ſicut domus obſcura ⁊ illuminata. Attritio quippe eſt lux aurore que creſcēdo fit meridies .i. ꝯtritio. Et aduerte ẜm ſan. Bo.vbi sͣ. ꝙ duobꝰ modis qͥs ꝯterit̉. Una ſuꝑius eleuans q̄ eſt ſpes venie ex ꝯſideratione diuine miſericordie. Alia deorſum deprimens q̄ eſt timor pene ex ꝯſideratione diuine iuſticie.

¶ Utrum dolor ꝯtritionis debeat eſſe maximus 2℟. qui sͣ. ar. ij. q. j. ꝙ duplex eſt dolor. Unus ī voluntate qui non eſt aliud qͣꝫ peccati diſplicentia. etiſte debet eſſe maximus in genere. id eſt in comꝑatione ad alios dolores omniū temporaliū. Undein caſu in quo contingeret vel cōmittere peccatuꝫmortale: vel incurrere damnū tēporaliū. aut mortem: quilibet tenet̉ magis eligere penā qͣꝫ peccare:vel peccaſſe. Non debet tamen ẜm ſanctū Tho.in quolꝫ. deſcendere in ſpeciali ad hanc penā. īmoſtulte facit qui ſeipſum in hoc ſollicitat. Eſt aliusdolor in ſenſualitate qui cauſatur ex primo dolorevel ẜm neceſſitatem nature ex motu ſuperiorū virium quem ſequūtur inferiores vel ẜm electioneꝫprout voluntas excitat dolorem illum: et ſic nō eſtneceſſe ꝙ dolor ille ſit maximus. immo nec etiameſt neceſſe dolere iſto mō.¶ Utrum in dolore contritionis poſſit eſſe exceſ­ 3ſus? ℟. ſanc. Bona. vbi sͣ. q. ij. ꝙ non. primo mōaccipiendo ꝓ diſplicentia rationis. Sed ſecundomodo ꝓut eſt paſſio ſenſualitatis ſic. Unde ſi aduertit ꝙ non poteſt ſuſtinere ſine magno detrimēto tenetur temperare. Si aūt non aduertit ⁊ ideonon temperat. non credo peccet quia dabat operam rei licite.¶ Utrū homo ſemꝑ debeat conteri? ℟. qͥ sͣ. arg. 4iij. q. ij. ꝙ ſic. Aduertendū tn̄ eſt ꝙ eſt duplex contritio ſeu deteſtatio peccati. quedam in habitu. etad hanc tenet̉ etiā poſt peccati ꝑfectā remiſſionē:qꝛ vt dicit Hug. de ſanc. vic. Cum deus abſoluitaliquē a peccato obligat eū vinculo deteſtationisperpetue. Quedam eſt in actu. ⁊ ad hanc nō tenetur ſemper ſed pro loco ⁊ tempore. ſcꝫ cū recogitatpeccata ſua. intellige de mortalibꝰ. qꝛ de venialibꝰnō eſt neceſſe habere contritionē: vt sͣ. Confeſſio.j. §. xxviij. Aduerte hic ꝙ ẜꝫ Tho. in. iiij. di. xvij.nō ſufficit cōtritio generalis quādo homo ſpecialiter peccata ſua mortalia habet in memoria q̄ ſibiadhuc nō ſunt remiſſa: ſed oportet ſit ſpecialis deeis. ſꝫ poſtqͣꝫ ſunt remiſſa ſufficit generalis. Attēde etiā ẜm Hen. de gan. in quol. ꝙ circa peccatūpoſſunt ꝯſiderari. Primo ſubſtātia actus. Secūdo aliqd̓ bonū qd̓ euenit ex peccato. puta filiū generatu ex adulterio. Tercio inordinatio actꝰ ip̄iꝰadulterij. Nō tenet̉ ergo homo dolere de ſubſtātia actꝰ. neqꝫ de bono ſecuto ex eo. ſꝫ de ſolū inordinatiōe actꝰ. Et iō lꝫ hō nō poſſit dolere d̓ delectatiōe quā habuit. nec de filio generato. nihilominꝰnō ē exͣ ſtatū ſalutis: ſꝫ ſufficit doleat ꝙ talē delectationē ⁊ filiū hūit ex īordinato mō ⁊ cū offenſa dei.¶ Utrū hō teneat̉ cōteri ſtatim cōmiſſo mortali? I℟. ꝙ nō. qꝛ ſicut p̄ceptū dilectionis dei qͣꝫtum adactū interiorē nō ſemꝑ obligat: ſꝫ ſolū qn̄ maͣ occurreret practice nō ſpeculatiue .ſ. cū cōſiderat̉ deꝰ vtdiligendus: vel nō diligendus. tenet̉ hō iudicarevt diligendus ⁊ diligere. ſic et peccatū mortale cōmiſſum ſi menti occurrit practice: vel vt materiadelectatiōis vel deteſtatiōis tenet̉ homo iudicaredeteſtanduꝫ ⁊ deteſtari: ẜm Pe. de pal. in. iiij. veldic vt. jͣ. volūtas. §. vj.¶ Quis eſt effectus ꝯtritionis? ℟. ꝙ eſt remiſſio G