¶ Capitulum.XI.
iudex ab oībꝰ iudicandis videat̉. Sꝫ a mal̓ eiꝰ diuītasnō videbit̉. qꝛ cū deꝰ ſit eēntialit̓ ip̄a bonitas. ſiue gaudio videri nō pōt. Sed gaudiū oē excludit̉ a dānatisIſa. vl. Tollatur impiꝰ ne videat gl̓aꝫ dei. In vidēdoaūt hūanitatē xp̄i. etſi ī ſe gl̓ioſā. nullā inde ꝯſolatōeꝫhēbūt mali. In ptāte em̄ ē corꝑis gl̓ioſi demōſtrare ſevel occultare vt nō videat̉. qͥnimo hēbūt inde ex viſione illa mali maximā penā. ita vt dicūt montibꝰ. caditeſuꝑ nos. ⁊ collibꝰ cooꝑite nos ⁊ abſcōdite a facie agni.vt dr̄ in Apocͣ. Sic̄ em̄ gl̓ia amici maxīe delectat. ita ꝑꝯͣriū gl̓ia ⁊ ptās inimici maxīe ꝯtriſtat. mali autē xp̄modiūt inqͣtū punientē. ⁊ iō gl̓ia eiꝰ ī iudicio ē eis penoſa. vn̄ Iſa. xxvj. dr̄. Uideāt ⁊ cōfundātur zelātes ppl̓i.i. inuidētes. ⁊ ignis .ſ. in iudicio eos deuoret. Sꝫ electietiā de viſa hūanitate valde gaudebūt ẜm illud Io. x.Ingrediet̉ ⁊ egrediet̉ ⁊ paſcua inueniet .ſ. refectōis et̓nē. Ingreditur qͦ ad diuītatē ꝯtēplādā. egredit̉ quo adhūanitatē. ¶ Quīto vidēdū ē quos iudexxp̄s iudicabit. Et dicēdū ẜm Tho. ī. iiij. di. xlvij. ꝙ oēs hoīes. vn̄dr̄ Apocͣ. .j. Ecce veīt ī nubibꝰ .ſ. ad iudicādū. ⁊ videbiteū oīs oculꝰ. Sꝫ notādū ꝙ ad iudiciū duo ꝑtinēt .ſ. diſcuſſio meritoꝝ et ret̓butio p̄mioꝝ .i. gl̓ie vel pene. ꝓuiegit qͥſqꝫ. Ꝙtū gͦ ad ſcd̓m .ſ. receptōꝫ p̄mioꝝ. oēs iudicabūtur. boni. ꝑfecti ⁊ imꝑfecti. ⁊ fideles ⁊ infideles eoꝙ vnuſqͥſqꝫ recipiet ex diuīa ſnīa p̄miū corrn̄dēs merto. Et hͦ ē quod ait apl̓s. Oēs aſtabimꝰ an̄ t̓bunaˢxp̄vt referat vnuſqͥſqꝫ ẜm ea q̄ geſſit in corꝑe ſiue bona ſiue mala. Om̄s gͦ ī iudicio apꝑebūt. Et rō huiꝰ ē. qꝛ poteſtas iudiciaria xp̄o homī collata ē ī p̄miū hūanitatꝭquā ī paſſiōe exhibuit. Ip̄e aūt ſua paſſiōe ꝓ oībꝰ ſanguinē ſuū fudit qͣꝫtū ad ſufficiētiā. licet nō ī oībꝰ hūerit effectū ꝓpt̓ impedimētū ī aliqͥbꝰ inuētū. ⁊ iō ꝯgruūē vt oēs hoīes ad iudiciū ꝯgreget̉. ad videndū eiꝰ exalatōꝫ ī hūana natura. ẜm quā ꝯſtitutꝰ ē a deo iudex viuoꝝ ⁊ mortuoꝝ. Ꝙtū v̓o ad primū .ſ. diſcuſſiōꝫ meritoꝝ. hͦ nō fit niſi vbi ē aliqͣ cōmixtio meritoꝝ bonorūcū mal̓. Un̄ illi qͥ edificāt ſuꝑ fūdamētū fidei auꝝ. argētū ⁊ lapides p̄cioſos. diuīs ſeruitijs totalit̓ inſiſtentes. qꝛ nullā admixtōꝫ alicuiꝰ mali meriti hn̄t. ī eis diſcuſſio meritoꝝ nō hꝫ locū. ſic̄ illi qͥ rebꝰ mūdi penitusabiectis ſollicite cogitāt ſolū q̄ dei ſūt. ⁊ iō ſaluabūt̉ ſꝫnō iudicabūt̉ ꝑfecti pauꝑes. de qͥbꝰ ī. §. ſeq̄n. dicet̉. Alli v̓o qͥ edificāt ſuꝑ fūdamētū fidei viue. lignū. fenū ⁊ſtipulā. qͥ .ſ. amāt ſcl̓aria ⁊ implicātur t̓renis. ita tn̄ ꝙxp̄o nihil p̄ponāt. In eis diſcuſſio meritoꝝ locuꝫ hꝫ. ⁊hi vtiqꝫ iudicabūtur. ſꝫ ſaluabūt̉. Sꝫ qꝛ ī infidelibꝰ nōē fidei fūdamētū. quo ſb̓lato oīa oꝑa ſeq̄ntia. rectitadīe ꝑfecta intētōis carēt. cū nulla ꝑmixtio bonoꝝ ſit īeis cū mal̓. qꝛ oīs actio infideliū pctm̄ ē .i. ſine merito.iō infideles dicūt̉ n̄ iudicari .ſ. quo ad diſcuſſiōꝫ meritoꝝ. n̄ quo ad ꝯparitōꝫ ⁊ punitōꝫ. qͥ em̄ n̄ cre. iā iu. ē. aitxp̄s Io. iij. Iaꝫ em̄ nota ē eccl̓e eius dānatio. Et ſic intelligit̉ illud. Iō n̄ reſur. im. ī in. i. infideles ī iudicō .ſ.quo ad diſcuſſiōeꝫ. Sed fideles mali ī qͥbꝰ manet fideifundamētū. ad minus fidei actū laudabilē hn̄t. qͣꝫuisnō ſit meritoriꝰ ſine charitate. tn̄ ꝙͣtū eſt de ſe ē ordinatus ad meritū. ideo ipſi iudicātur quo ad diſcuſſiōꝫ ſꝫdānātur. Sexto de quibꝰ iudicabit ꝯſiderādū. Et dicendū ꝙ de oībꝰ actibꝰ int̓ioribꝰ ⁊ exterioribꝰ. Eccl̓s vl.Cuncta q̄ fiunt adducet dn̄s ī iudiciū. ſiue bonuꝫ ſiuemalū. Et Sap̄. j. dr̄. Qui loqͥtur iniqͣ nō pōt late̓. necp̄teriet illū corripiēs iudiciū ⁊ ī cogitationibꝰ impij interrogatio erit. Sed ⁊ d̓ bonis oꝑbꝰ iudicabūtur homines vicꝫ ſi cū debitis oībꝰ circumſtātijs facta fuerītUn̄ dn̄s ꝑ p̄s. Cū acceꝑo tp̄s .ſ. ī fine mūdi. tūc tm̄ tp̄squod mēſurat̉ motu pͥmi mobil̓ ſubtrahet̉. ceſtāte motu ip̄iꝰ mobil̓ primi. Ego inqͥt iuſticias iudicabo .i. diſcutiā oꝑa iuſta. ſi cū debito mō ſint facta. vn̄ Greg. admauriciū imꝑatorē. Multa ſūt q̄ de illiꝰ iudicio hoīesignorāt. Nā fortaſſe quos vos laudatis ille rep̄hēdet⁊ qͦs vos vituꝑatis ille laudabit. xj. q. j. Sacerdotibꝰ.
Et ꝙͣtū qͥdē ad iudiciū diſcuſſiōis. hͦ locū nō hꝫ ī angelis bonis vel mal̓. Cho. vbi sͣ. qꝛ nihil ꝑmixtū ē in eis.ī bonis oīa bona. ⁊ in malis oīa mala. Sed ad iudiciūretributōis cū ſit duplex eorū retributio. vna rn̄densPrijs meritis angeloꝝ. ⁊ hͦ fuit ab initio vtriqꝫ ꝑti facta. alijs ī btītudinē ſublimatis. alijs ī infernū demerſis. Alia retributio ē q̄ rn̄det bonis ⁊ malis meritis ꝑangelos ꝓcuratis ad hoīes. Et hec retributio ī iudicofinali fiet. qꝛ ⁊ boni angeli amplius gaudiuꝫ hēbūt deſalute eoꝝ quos ad bonū meritū induxerūt. ⁊ mali angeli amplius torquebunt̉ multiplicata malorū ruinaquos ad malū incitar̄t. Et ſic ī angel̓ fiet iudiciū indirecte. inꝙͣtum actus angeloꝝ fuerūt quodammō ꝯmixti actibꝰ hoīm. incitādo ad bonū vel malū. ¶ Septimo videndū in quo loco iudicabit. Et videt̉ ꝙ ī valleIoſaphat que videt̉ eſſe int̓ montē oliuēti. vn̄ dn̄s aſcēdit in celū. ⁊ montē ſyon vbi facta fuit vltima cena. etdeſcendit ſpūſſāctus ſuꝑ apl̓os die pēthecoſtes. Dicit̉em̄ Ioel̓. iij. Congregabo omnes gentes. ⁊ deducā easin vallē Ioſaphat. ⁊ diſceptabo cū eis. Et ꝙͣuis ad literā poſſit intelligi comp̄hēdendo etiā circumſtātiasdicte vallis. qꝛ valde multi poſſint ibi ꝯtineri cū maliī t̓ra reſurgāt iudicādi. boni v̓o ī aera ſubleuādi. qꝛ celeſtia dilexerūt xp̄o occurrētes ī aere apparenti. Aug.tn̄ videt̉ ī. xx. de ciui. dei. magis hͦ referre ad interp̄tationē noīs. qͣꝫ ad locū illū noīatū. Interp̄tatur em̄ Ioſaphat iudiciū dn̄i vl̓ dn̄s iudicat. q. d. Cōgregabo oēs⁊ deducā eos ī iudicio. nō cuiuſcunqꝫ ſed dn̄i. abſoluteſcꝫ oīm. Et ſic incertus videt̉ eſſe locus iudicij t̓reſtrisin quo pctōres terrenis dediti. manebunt iudicandi.Paruuli etiā reſuſcitati. etſi nil. hic audierūt ⁊ cognouerunt de xp̄o. ꝓpter defectū etatis ī qua mortui ſūt. etipſi xp̄m videbunt iudicē. ⁊ deū eſſe cognoſcent. Dicitautē. b. Tho. vbi ſupͣ. ꝙ licet ꝑ certitudinē ſciri nō poſſit de loco. tn̄ ꝓbabiliter colligi pōt ex ſcripturis ꝙ circa montē oliueti deſcendet ad iudicandū. ſicut ⁊ indeaſcēdit ī celū. Un̄ angeli dixer̄t. Sicut vidiſtis eū aſcēdentē ī celū. ita veniet. Cū gͦ xp̄s ſit iudex ī hoc iudiciocui oīa ſunt nuda ⁊ aꝑta. ⁊ nil multū dimittat d̓ pctīsquātꝰ tremor ē futurꝰ qn̄ iudex ē vēturꝰ. cuncta ſtrictediſcuſſurꝰ. Un̄ Greg. in moral̓. Hi qͥ in corꝑibꝰ reꝑiripoterūt. ꝙͣuis fortes ⁊ ꝑfecti ſint. qꝛ ī carne ſunt poſitinon pn̄t in tāti terroris turbine nullius formidīe ꝯcuti. Sed miſericordia eiꝰ a ꝓgenie ī ꝓgenies timētibuseū. ait. b. Maria Lu. j .ſ. timore initiali.Quīto tractādū ē de. §. vj.iudicibꝰ aſſeſſoribꝰ cū qͥbꝰ xp̄us iudicabit. Dr̄ em̄ Iſa.iij. Dn̄s ad iudicādū veniet cū ſenatoribꝰ ppl̓i ſui. Etqͥ ſint hi aſſeſſores dn̄s Ieſus exp̄ſſit dicēs Math̓. xix.Uos qͥ reliquiſtis oīa ⁊ ſecuti eſtis me. in regeneratōei. ī vltima reſurrectōe ī qua hoīes iteꝝ generant̉ reſurreſurgentes ad vitā immortalē. cū ſederit filius hoīsſcꝫ ad iudicandū. ſedebitis ⁊ vos ſuꝑ ſedes. xij. iudicātes. xij. tribꝰ ⁊cͣ. ¶ Pro hoꝝ declaratione ſciendū. ꝙ iudicare dr̄ ſeptempl̓r. Primo ex ſe et auctoritatiue. Ethoc ē ꝓprie dei trinitatis. Nā iudicare ẜm Tho. ī. iiij.di. xlvij. arti. ij. q̄ſito .j. ē ꝓprie illius qui habet ptātē ⁊dn̄ium ī alios. cuius regimī ſubdunt̉ qͥ iudicātur. Un̄eius ē ī alios ius ferre ſeu dicere vel dictare. Iudicareem̄ ē ius dicere vel dictare. ⁊ hoc agere ex ſe ꝓpria aucͣteeſt dei. p̄s. Iudicabis orbē terre in equitate .ſ. deꝰ. ⁊ populos in veritate ſua. ¶ Secūdo iudicare fit delegatiue .i. ex alio acciꝑe auctoritatē iudicandi. Et hoc cōuenit xp̄o inqͣꝫtū hō. qͥ vt dr̄ Act̉. x. ꝯſtitutꝰ ē a deo iudex viuoꝝ ⁊ mortuoꝝ. Et Io. v. Ptātē dedit ei pr̄ iudiciū facere. qꝛ filiꝰ hoīs ē. Ip̄e em̄ ī illa aſſūpta hūanitate oībꝰ ſe manifeſtabit ⁊ oēs boni ⁊ mali eū videbūt⁊ talē ptātē ſibi ad iudicādū collatā. ¶ Tercio dr̄ aliqͥs iudicare qͣſi cauſaliter ⁊ comꝑatiue. vt dicat̉ illudiudicare. vn̄ apparet aliqͥs iudicādus. Et ẜm hoc di-