¶ Capitulum.XI.
homo horā et punctū finalis iudicij: ſed nō tali modoꝙ illud hēat nobis manifeſtare ante tp̄s ſuuꝫ. Et ꝙ d̓niſi ſolus pr̄. nō ꝑ hoc excludit̉ noticia filij vel ſpūſſctīquoꝝ triū eſt vna ſcīa. ſicut vna eſſentia. Pro cuius declaratiōe maiori dicit be. Tho. in. iiij. vbi ſupra. ꝙ ſi c̄Aug. dicit li. lxxxiij. queſtio. Etas vltima humani generis que incipit a dn̄i aduētu vſqꝫ ī finē ſeculi. quibusgenerationibꝰ cōputet̉: incertū ē. ſicut ⁊ ſenectus que ēvltima etas hoīs nō hꝫ determinatū tp̄s ẜm menſurāalioꝝ. cū qn̄qꝫ ſola tātū teneat tꝑis quātū relique oēsetates. Huiꝰ aūt rō eſt. qꝛ determinatus numerꝰ futuri tꝑis ſciri nō p̄t. niſi ꝑ reuelationē vl̓ ꝑ naturalē rōnēqꝛ ſimul erit ⁊ reſurrectio. ⁊ finis motus celi. Ex motuaūt accipitur numerus omniū. que determinato tꝑe ꝑnaturalē rōnē futura p̄uident̉. Ex motu aūt celi nō p̄tcognoſci finis eius. qꝛ cū ſit circularis. ex hocip̄o hꝫ. ꝙẜm naturā ſuā in ꝑpetuū poſſit durare. Unde naturali rōne tp̄s quod durabit vſqꝫ ad vltimam reſurrectionē. ſciri ⁊ numerari nō p̄t. Sil̓r nec ꝑ reuelationeꝫ hr̄ip̄t. ideo vt oēs ſꝑ ſint ſoliciti ⁊ ꝑati ad xp̄o occurrēdū.Et ꝓpter hͦ apl̓is etiā d̓ hoc querētibꝰ reſpōdit Actu.j. Non eſt veſtrū noſſe tꝑa vel momēta que pr̄ poſuit īſua ptāte. Suꝑ quo Aug. in li. xviij. de ci. dei. ait. Oīmde hac re calculātiū digitos reſoluit ⁊ quieſcere iubet.ꝙ aūt apl̓is noluit reuelare qͥ fuerūt principes eccl̓ie. ⁊magis edoctia deo de rebꝰ diuinis et eccleſie qͣꝫ ceteri:nec alijs reuelabit̉. Unde oēs illi qͥ tp̄s illud numerare voluerūt. hactenus falſiloqui ſūt inuenti. Quidaꝫem̄ vt ait Aug. ab aſcēſione domini vſqꝫ ad tp̄us vltimū dixerunt quadringentos annos poſſe cōplere. alijmille. quoꝝ falſitas pꝫ. ⁊ patebit eoꝝ qͥ adhuc cōputare nō ceſſant. ¶ Quinto diligent̓ attēdēdū d̓ mille annis. de quibꝰ loquit̉ Ioh̓. apoc. xx. quibꝰ ab angelo dicitur draco ⁊ ſerpēs antiquus teneri ligatus ⁊ poſtea ſoluendus ad ſeducēdas gētes. Et iſta ſolutio dr̄ fiendatꝑe antixp̄i. quādo erit ꝑſecutio maxima ꝯͣ eccleſiam.Perſecutio aūt antixp̄i ẜm Aug. de ci. dei. durabit tribꝰ annis cū dimidio. ⁊ trahit̉ ex. c. xij. Dani. Credit̉ ātvicina valde eſſe finali iudicio talis ꝑſecutio. vn̄ Dan̄.xij. poſtqͣꝫ dictū eſt. Ꝙ tꝑe quo ablatu fuerit iuge ſacrificiū: ⁊ poſita fuerit abhoīatio ī deſolationē dies mille ducēti nonaginta. Btns qͥ expectat ⁊ ꝑuenit ad dies mille trecētos vigintiquinqꝫ. Tempus dieꝝ milleducentoꝝ ſexaginta. dicūt eſſe tp̄s ꝑſecutiōis antixp̄i.Et quod reſtat vſqꝫ ad dies mille trecētos trigintaqͥnqꝫ ſūt dies dati ad pnīam hoībꝰ ſeductis ab antixp̄o pꝰmortē eius. Ad minus dicūt eſſe iſtud tp̄s. xlv. dierumdatū ad pnīam. Utꝝ āt plꝰ ſit md̓s duraturꝰ occultūē nobis Redeūdo ad illos mille annos d̓ qͥbꝰ dictū eſtaliqͥ voluerūt dicere. ꝙ poſt vltimā reſurrectionē mortuoꝝ ſctī regnaturi ſint cū xp̄o ī md̓o. habūdātes oībꝰdelitijs corꝑalibꝰ. Sꝫ aug. ī li. xx. de ci. dei. vbi multumdiffuſe tractat iſtā maͣm de iſtis mille annis. reprobatiſtā opi. ⁊ eccleſia ꝯdēnat eā vt hereticā. vt dicāt̉ talesmillianiſte. Alij āt voluer̄t dice̓ ꝙ iſti mille anni ſunttēpus determīatū. qd̓ dꝫ eē inter xp̄i paſſionē ⁊ vltimāreſurrectionē. ita ꝙ ī illis īcludat̉ tp̄s ꝑſecutiōis antixp̄i. qn̄ ſathanas ſoluet̉ d̓ carce̓ ſuo. Et hͦ eē falſū pꝫ qͥavltra mille ānos trāſier̄t iā ⁊.cccclxxviij. ⁊ nōdū venitantixp̄s. ꝓpt̓ quod alij incipiūt enumerare iſtos milleannos a tꝑe qͦ ſilueſter papa alligauit draconē ī abyſſū. filo canapino. ꝯuerſo auguſto ꝯſtātino ad fidē tuncem̄ multū ceſſauit ꝑſecutio ꝯtra eccl̓iam ⁊ exaltata eſt.Sꝫ hͦ fuit circa annū dn̄i tricēteſimū. qͥbꝰ ſi addant̉ qͥreſtāt de mille. cccclxxviij. qͥ fluerūt ab incarnatiōe: excedit numeꝝ millenariū ī cētū. lxxviij. Et ſic pꝫ falſumUn̄ dicit aug. vbi ſupra. ⁊ be. tho. pꝰ eū. ꝙ illa reſurrectio. de qͣ agit ibi Ioh̓. intelligit̉. de reſurrectiōe ſpūaliaīaꝝ a pct̄īs ad vitā gr̄e. Regnū xp̄i ī qͦ ſctī regnāt. ītelligitur vel de regno eccl̓ie militātis ī qͦ xp̄s regnat cumelectis ſuis ꝑ gr̄am. vel ī gl̓ia qͦ ad oēs ſctōs. lꝫ dicatur
ibi de martyribꝰ. qꝛ ꝑ maxime vſqꝫ ad mortē certauer̄tꝓ xp̄o. ⁊ numerꝰ millenariꝰ nō ſignat determinatū numeꝝ annoꝝ. vt illi volūt .ſ. ꝙ tantū tꝑis eccl̓ia ſit duratura militas. Sꝫ ſumit̉ ꝓ or eo tꝑe quod erit ab aduentu primo xp̄o ī carnē vſqꝫ ad aduētu ad iudiciū quātūcūqꝫ ſit ꝓlixū. et̓ ſi tria milia annoꝝ. Significat em̄ millenariꝰ numerꝰ vniuerſitatē. Et ſic ſumitur numerusdeterminatus ꝓ indeterminato. Sic̄ illud p̄s. v̓bi qd̓mādauit in mille generatiōes .i. in multas. Alij dixeriꝙ tp̄s eccleſie militātis p̄figitur ⁊ determīatur ꝑ illudquod apoc. xij. dr̄: de muliere amicta ſole eccleſiā ſignāte. que fugiēs in deſertū hꝫ locū ꝑatū a deo vt vbi eampaſcāt diebꝰ mille ducētis ſexaginta. Et qꝛ Ezechielidictū fuit diem ꝓ anno dedi tibi. dicūt ꝙ tot annis eccleſia debet durare vſqꝫ ad finē mūdi. Qui numerusannoꝝ. ſi incipiat computari a paſſiōe xp̄i. iaꝫ ꝑ ml̓tosannos exceſſit. qꝛ vt dictū ē: iā fluxerūt ab incarnatōedn̄i. M. cccclxxviij. Et ſic falſitas appareat. Si auteꝫilli anni incipiāt cōputari a tꝑe Silueſtri ⁊ Cōſtātiniquo tꝑe eccleſia fuit exaltata: ſic reſtarēt ahuc anni cētū qͥbꝰ mūdus eſſet duraturus ſed ea facilitate ꝯtēnitiſta opinio. qua ꝓbat̉. Alij v̓o dixerūt tāto tꝑe mūdūduratuꝝ quātū fluxit ab initio mūdi vſqꝫ ad aduentūxp̄i in carnē. qd̓ fuit quinqꝫ miliū centūnonagintanouem annoꝝ. ẜm. lxx. ⁊ quodā alios. Uel adminus qͣtuormiliū annoꝝ ẜm hebreos ⁊ Hiero. fundātes ſe in eoquod dr̄ abacue. iij. de primo aduētu xp̄i. Dn̄e opꝰ tuūin medio annoꝝ viuifica illud. opus em̄ dei p̄cipuū fuit genus hūanū. quod mortuū ꝑ pctm̄: fuit viuificatūin medio annoꝝ. Ad hoc gͦ vt ſit ī medio dicūt oportꝰꝙ tātū ſequat̉ tꝑis poſt aduētū primū. quātū an̄ p̄ceſſit. Et ſic eſſet qͥnqꝫ miliū. vel quatuor miliū annoꝝ ⁊vltra. Sed iſtud motiuū eſt valde debile. Naꝫ ī mediodr̄. nōſolū quod equaliter diſcrepat ab extremis. ſꝫ etiam quodcūqꝫ exiſtēs inter extrema. ſiue paꝝ ſiue multū diſtet ab eis: p̄t em̄ dici ī medio numeri vndenarij n̄ſolū ſenarius qͥ eque diſtat ab vnario ⁊ vndenario. ſedetiā alio mō oēs numeri qͥ ſunt inter vnariū ⁊ vndenariū: ⁊ ſic ſeptenarius eſt in medio et alij ſequentes nūeri: et binariꝰ cū ſequē. Et ſic ſumitur ibi ⁊ meliꝰ. qꝛ infra tp̄s veteris teſtī ⁊ noui. Quod etiā abbas ioachimcirca hmōi dixit de determinatōe tꝑis ex ſcripturꝭ. dic̄btūs Tho. ꝙ aliqua vera dixit ꝑ ꝯiecturas. et in aliqͥbꝰ deceptus eſt. Eſt gͦ ꝯcluſiue tp̄s hoc incertuꝫ nobis.Quod tn̄ aliquis p̄dicaret ꝓpinquū eſſe finale iudicium vel aduētū antixp̄i. nō aſſerēdo neqꝫ determinādotp̄s ad timorē incutiēdū ⁊ ꝯtemptū md̓i ꝑituri. ex ſcripturis ⁊ ꝯiecturis ſuſpicādo. nō vr̄ rep̄hēſibile. Naꝫ ⁊ſctī hoc fecerūt. vn̄ Greg. in omel̓. Ecce iā corda īfideliū iugo fidei ſubdidit. Ecce iā mūdi gloriā ſtrauit. iāruinis eius creſcētibꝰ iudicij diē appropinquare denūciat. ⁊ tn̄ ſuꝑba mēs noſtra nō vult ſpōte dimittere. qd̓quotidie ꝑdit in vita. hec ille. hͦ egit 7. b. Uincentiꝰ etdn̄s Ioh̓. dn̄ici in ſermonibꝰ eoꝝ. ¶ Sexto dicēdum qͣhora vltime diei fiet illa vox. Ad quod dicit. b. Tho.vbi ſupra. ꝙ determīata hora tꝑis qua fiet reſurrectioꝓcerto ſciri nō p̄t. vt dicit mgr̄ in lr̄a. Tamen ſatis ꝓbabiliter a quibuſdā dr̄. ꝙ reſurrectio erit quaſi ī crepuſculo. ſole exiſtēte in oriente ⁊ luna in occidente. qꝛ ītali diſpoſitiōe ſol et luna credūtur creata. et ſic eoruꝫcirculatio cōpleat̉ penitus ad idē pūctū. vn̄ ⁊ de xp̄o dr̄ꝙ tali hora ſurrexit. Ꝙͣuis āt cū reſurrectio erit tūc nōſit tp̄s: ſꝫ finis tꝑis. qꝛ in eodē inſtāti quo ceſſabit motus celi. ⁊ ꝑ ꝯſequens erit ⁊ reſurrectio vniuerſalis. tn̄erit ſytꝰ ſyderū ẜm diſpōem qͣ nūc ſe hn̄t ī aliqͣ determinata hora. ⁊ ẜm hͦ dr̄ reſurrectio futura tali vel tali hora. Ꝙuis aūt optīa diſpō tꝑis ī die dicat̉ eē ī meridieꝓpter illuminatōꝫ ſolis maiorē. tn̄ qꝛ vt dr̄ apoc. penl̓.Ciuitas illa nō eget ſole neqꝫ luna: ſꝫ claritas dei illuminat illā. Iō nō refert ꝙͣtū ad illuminationē. Utruꝫfiat reſurrectio de die vel nocte. Nec obſtat quod dicit̉