¶ Capitulū.IIII.

donatōeꝫ tranſfert in alium: īmo magis. quia vēdēdovel donando adhuc manet res in ꝓpria forma. poſt talem aūt ꝯſumptōeꝫ nō manet: gͦ ſi talis licite vtit̉ proſe. neceſſario hꝫ ius in re. nonſolū in vſu ipſius rei. plures alie rōnes ponunt̉ ob breuitatē omiſſe. ¶ Secunda ꝯcluſio principalis huiꝰ quarti articuli eſt. ꝙ frēsminores in hmōi rebꝰ vſu ꝯſumptibilibꝰ. nō pn̄t habere nudū vſum licitū ꝑ ꝓprietatis excluſionē. Et hoc ꝓbatur faciliter ſic. In rebꝰ in quibꝰ nō pōt ſeꝑari vſuslicitus a dominio in re nō pōt hr̄i nudus vſus ꝑ ꝓprietatis excluſionē. Sꝫ vt patꝫ ex p̄cedenti ꝯcluſione. rebus vſu ꝯſumptibilibꝰ nō pōt licitus vſus ſeparari adominio ſeu ꝓprietate in re. gͦ in talibus rebꝰ non poſſunt fratres minores nec alij quicunqꝫ hr̄e nudū vſuꝫ.ꝑ ꝓprietatis excluſioneꝫ. Et ſic patꝫ differētia int̓ resq̄ ſtatim vſu ꝯſumunt̉ ⁊ eas q̄ ſtatim nō ꝯſumunt̉ vſu:quia in rebꝰ que nō ſtatim vſu ꝯſumunt̉ vt domus veſtimentum liber ⁊ hmōi. pōt eſſe nudus vſus ꝑ ꝓprietatis excluſionē. ſed non ꝑ omnis iuris denudatōnemvt dictum eſt in p̄cedenti articl̓o. Sed in rebꝰ que vſuſtatim ꝯſumunt̉. nō pōt eſſe licitus nudus vſus nec ꝑomnis iuris denudatōnem. nec ꝑ ꝓprietatis excluſionem. ¶ M ſi arguatur in cōtrarium ſic. Monachꝰ nōeſt capax ꝓprietatis in aliquo caſu. vt patet extra deſta. mo. cum ad monaſterium. Sꝫ monachus neceſſario vtitur rebꝰ vſu ꝯſumptibilibꝰ. vt quādo comedit⁊ bibit gͦ in talibꝰ rebus poteſt licitus vſus ſeparari adominio ſeu ꝓprietate. Reſpondet̉ ꝙ monachus noneſt capax ꝓprietatis. ſic ꝙ poſſit de re diſponere pro libito voluntatis: īmo tamdiu pōt diſpenſator vel monaſterium rem ad vſum ꝯceſſam monacho reuocaredonec vſus ſit inchoatus. Et ideo non dicit̉ ſimpliciter dominus vel hr̄e ꝓprietatē. Sꝫ in ipſo vſu quia nōpōt eſſe ſine ꝯſumptōne ꝓprietatis. ideo quantuꝫ ꝯceditur monacho de vſu in tali re. tantū ſibi ꝯceditur d̓ꝓprietate. Nec abdicatio talis ꝓprietatꝭ eſt annexa ſtatui monachali. de qua dicit̉ in illa decretali. Eum admonaſteriū. de ſta. mo.Ex his patet.§. xj.error decimi capituli libelli hereticalis. quē ediderūtfraticelli ꝓ ſue hereſis defenſione. Dicunt em̄ ꝙ in rebus vſu ꝯſumptibilibꝰ. pōt ſeparari vſus rei a proprietate et dominio. Inducūt aliquas auctoritates quenō ꝓbant. Et quia Ioh̓. xxij. in ꝯſtitutōne ſua. Quiaita declarauit ꝯtrarium ⁊ determinauit .ſ. ꝙ in huiuſmodi vſus rei vel vſufructus nō pōt ſeparari a dominio ⁊ ꝓprietate ipſius rei. vt in pane ⁊ vino ⁊ huiuſmodi. ⁊ pecunia que vtendo diſtrahit̉ ab vno in aliū. vn̄de cui ꝯcedit̉ vnum ⁊ reliquū. Et ideo xp̄c cuꝫ apoſtolis in hmōi habendo. vſum habuit ⁊ dominium et ꝓprietateꝫ eorum. in ꝯmuni tamen cum apl̓is. Et quiahoc determinauit. dicūt eum hereticum. qꝛ cōtra ſcripturā: cum tamen ſcriptura nil dicat ꝙ habuerit vſūtm̄ et nō dominium. Et cum talis vſus in huiuſmodiſine dominio ⁊ iure ſit illicitus. quia eſſet vſus predonum: ideo bene declarauit ⁊ neceſſario ſequentē ꝯcluſionem ꝙ habuit talia quo ad vſum ⁊ dominium. Sꝫipſi male intelligūt terminos iſtos declaratos .ſ. vſuꝫius ⁊ dominium ⁊ ꝓprietatē et hmōi. Preterea ad papam ꝑtinet declarare dubia ſcripture qn̄ occurrunt.⁊ declaratōni eiꝰ eſt ſtandū magiſqͣꝫ cuicunqꝫ doctori.vtꝫ di. xx. ꝑ totū. Et ideo ipſi ſunt heretici. nō ſtantestali determinatōni iam facteQuītus articulus §. xij.declarandꝰ eſt. Utrū pauꝑtas facit eſſential̓r ad perfectionē ⁊ omittendo argumēta. ſequēdo intentionēpape Ioh̓. in dicta ꝯſtitutōne ⁊ doctrinam btī Tho.ponit primo quaſdaꝫ diſtinctōnes faciētes ad declarationē q̄ſtionis. Deinde ponit quaſdam ꝯcluſiones

cum ſuis ꝓbatōnibꝰ dilucidantes materiā. ¶ Primadiſtinctio eſt de pauꝑtate vicꝫ ꝙ accipit̉ dupl̓r. Unomodo ẜm animi p̄parationē. Alio modo ẜm exteriorem effectū. Pauꝑtas ẜm animi p̄parationē dicit̉ inclinatio mentis ad abdicationē rerum temꝑaliū. inqͣꝫtum ſunt impeditiua charitatis. in qua charitateꝯſiſtit principal̓r humane vite ꝑfectio. vt infra declarabitur. Ille dicit̉ eſſe pauꝑ ẜm animi inclinatōnem.qui ſic eſt diſpoſitus ꝙ ꝓ quacūqꝫ re temꝑali acquirēda vel retinenda nullo modo ꝯſentiret in aliqd̓ quodeſſet ꝯtra charitatē dei ⁊ ꝓximi. Pauꝑtas v̓o ẜm effectum exteriorem importat carentiā illoꝝ temꝑaliuꝫ.Et qꝛ quot modis dicitur vnum oppoſitoꝝ. tot ⁊ reliquuꝫ: ideo ſicut res corꝑales poſſunt diuerſis modishr̄i. vt patuit ſupͣ in. iij. arti. qꝛ vel ad vſum tm̄. vel addominiū tm̄. vel qͦ ad vtrūqꝫ ſil̓: ideo ⁊ pauꝑtas pt̄ dicere vel carentiā tꝑaliū qͣꝫtum ad vtrūqꝫ. vel ꝙͣtuꝫ adalterū tm̄. inqͣꝫtum res tꝑales pn̄t hr̄i. vel in ꝓprio velin cōi. vel vtroqꝫ mō. ideo pauꝑtas pōt dici carentiatꝑalium vel vtroqꝫ mō ſimul vel altero tm̄. Et quātomaior carentia tꝑaliū. tanto maior pauꝑtas ẜm exteriorem effectū. Et accipiēdo vtroqꝫ mō pōt qō habere locū. ¶ Scd̓a diſtinctio ē. ꝙ aliqͥd face̓ ad alid̓. pōtītelligi dupl̓r. Uno mō eēntial̓r .ſ. ſic̄ id qd̓ ē eēntia reivel ꝑs eēntie. ſic̄ diffinitio vel ꝑtes diffinitōnis. Aliomō diſpoſitiue ſeu inſtr̄aliter. ſic̄ id qd̓ diſponit ad hͦꝙ ſequat̉ aliqͥs effectꝰ. Et hͦ ſiue ex ꝑte agentis ſiue exꝑte paſſi. dr̄ facere ſeu oꝑari ad illud inſtr̄aliter. Inſtrumentū aūt ē duplex. vnuꝫ .ſ. neceſſitatꝭ. ſic̄ ille ſineqͦ nō pōt ſeqͥ effectꝰ: ſic̄ ſemē a generante deciſum. ē inſtrumentū neceſſariū ad generatōeꝫ hoīs ꝑ naͣm vicꝫ.Aliud ē inſtr̄m ꝯmoditatꝭ. qꝛ .ſ. ſine illo pōt effectꝰ ſequi. ſꝫ nō ita faciliter ⁊ ꝓmpte. Et ſic ſiccitas in lignoeſt diſpoſitō accomoda ad recipiendū actōneꝫ ignis:qꝛ licet ſine ea poſſet lignū accēdi nō tn̄ ita ꝯmode etfaciliter. Et ẜm hͨ pōt eſſe qͦ mō de pauꝑtate. vicꝫ vtꝝfaciat ad ꝑfectōeꝫ inſtr̄aliter vel eſſential̓r. Et ſi īſtrumentaliter vtrū oꝑetur vt inſtr̄m neceſſarium. vel vtaccōmodū: ⁊ vlteriꝰ oꝑando vt inſtr̄m: ſi hͦ facit ponēdo aliquā diſpōnem poſitiuā ex qͣ ſequat̉ effectꝰ. ſicutad ꝓfectū terrenaſcentiū diſponit calor ⁊ humor. velhoc agit priuatiue .ſ. remouēdo impediētia et nociuaad effectus ꝯſecutionē. Et oꝑat̉ diſpoſitiue ad ꝓfectūterrenaſcentiū. remouens vrticas et ſpinas a tra in qͣeſt ſeminatū. Et ſic de paupertate q̄ri pōt. Utrū faciat inſtr̄aliter ad ꝑfectōneꝫ diſpoſitiue. ſic̄ p̄cepta vicꝫꝯſilia ⁊ ad bonas ꝑſuaſiōes et om̄ia q̄ poſſunt alliceread dilectionē dei ⁊ ꝓximi. Uel priuatiue ſcilicꝫ remouendo ea q̄ nata ſunt impedire ꝑfectōeꝫ. ſicut ille quiabijcit id qd̓ natū eſt abijcē ad oppoſitū charitatꝭ. ſic̄male ſocietates ⁊ abundātia exceſſiua diuitiaꝝ et huiuſmodi. ¶ Tercia diſtinctio ē ꝙ duplex ē ꝑfectio. q̄dam ꝑſonalis. ⁊ quedā ſtatualis. Et vna iſtaꝝ nō includit aliā neceſſario. Contingit em̄ aliquē eē ꝑfectūperfectōne ſtatuali .i. eſſe in ſtatu ꝑfectōis. qͥ nō ē ꝑfectus perfectōe ꝑſonali ⁊ ecōuerſo. Et hoc pꝫ qꝛ cū ſtatus religionis ⁊ p̄latōnis p̄cipue ep̄alis. ẜm omēs ſtatus ſit perfectus. Conſtat manifeſte. ꝙ ſunt multi religioſi ⁊ p̄lati etiā ep̄i. qui nō ſunt perfecti ꝑfectōe perſonali gr̄e .ſ. ⁊ virtutū. vt abraham ⁊ ſanctus ludouicꝰrex francie ⁊ ali multi. Perfectio em̄ perſonalis cōſiſtit in habitibꝰ virtutum ⁊ actibꝰ earum. Qd̓ patꝫ. qꝛph̓us dicit. ij. ethicoꝝ. ꝙ virtus eſt que habenteꝫ perficit et opus eius bonum reddit. Et. vij. phiſicoꝝ dicitur. ꝙ virtus eſt diſpoſitio perfecti ad optimū. Conſiſtit gͦ ꝑfertio perſonalis in virtutibꝰ ⁊ actibꝰ earuꝫ. qͥ avirtus eſſential̓r eſt quedaꝫ perfectio. Sil̓r et actꝰ eiuseſt quedā perfectio actualis. Et qꝛ inter v̓tutes ē gradus. qꝛ aliq̄ͣ ſunt excellētiores alijs: ⁊ iō in illis magisꝯſiſtit ꝑfectō. q̄ ſunt magꝭ excellētes v̓tutes. Et qͥa inpatria habitus lumīs ⁊ virtꝰ nobiliſſima ⁊ eius actus