¶ Capitulū.V.
tam. quibꝰ hō diſponit̉ ad ꝯtemplatiuā. Effectus aūtvite actiue ꝙͣtum ad virtutes ⁊ dona quibꝰ hō ꝑficiturin ſeipſo eſt mundicia cordis. vt ſcilꝫ mens hoīs paſſionibꝰ nō inquietet̉. Unde ponit̉ ſexta beatitudo. Beati mundo corde. Ꝙͣtum ad virtutes ⁊ dona quibꝰ homo ꝑficit̉ in ꝯꝑatione ad ꝓximum: effectus vite actiue eſt pax. ẜm illud Iſa. xxxij. c. Opus iuſticie pax. Etideo ſeptima beatitudo eſt. Beati pacifici. Ꝙ autemin ſcriptura ſacra ponant̉ alie plures beatitudines.Ut illa Iob. v. Ueatus qui corripitur a domino. Etilla. pͣs. Beatus vir qui non abijt: n ꝯſilio ⁊cͣ. Neceſſeeſt ẜm Tho. vbi ſupͣ. om̄es illas ad has reduci. vel qͣꝫtum ad merita vel ꝙͣtum ad p̄mia. quia neceſſe ꝙ omnes ꝑtineant aliquo modo. vel ad vitam actiuam velꝯtemplatiuā. Unde illa. Beatus qui corripit̉ a domino: ꝑtinet ad beatitudineꝫ luctus. Alia .ſ. Beatus virqui nō abijt: ꝑtinet ad mundiciā cordis. ſicut etiam illud. pͣs. Beatus qui tenebit et allidet ꝑuulos ſuos adpetrā. Qd̓ ſic exponit Amb. qui habet cogitatōes infirmas ⁊ lubricas: elidat ad xp̄m. qui om̄es irratōnabiles motus ſui reuerentia ⁊ diſcretōne ꝯminuat. de pe.diſtinctione. iij. In ſalicibus. Illud aūt ꝓuerbiorumtercio. Beatus qͥ inuenit ſapīam: ꝑtinet ad premiumſexte beatitudinis. Et ſic de alijs q̄ poſſent induci adpreſens.De premijs dictaꝝᵐ. §. iij.beatitudinū in p̄ſenti vita. Nota ꝙ Ambroſ. dicit illa impleri ⁊ ꝑtinere ad futuram beatitudinem. Aug.aūt dicit impleri in p̄ſenti vita p̄cipue in ꝑfectis. Criſ.dicit ailqua ꝑtinere ad p̄ſenteꝫ vitam: aliqua ad futuram. Sꝫ beatus Tho. vbi ſupͣ. dicit ꝙ omīa pn̄t ꝑtinere ad vitā pn̄tem ⁊ futurā. Pro cuiꝰ declaratione dicitidem ꝙ ſpes q̄ eſt de beatitudine: pōt eſſe in nobis propter duo. Primo ꝓpter aliquā preꝑationē ⁊ diſpoſitōneꝫ ad futurā beatitudinē qd̓ eſt ꝑ modū meriti. Aliomodo ꝑ quandā inchoatōeꝫ imꝑfectam future beatitudinis in viris ſanctis etiaꝫ in hac vita. Aliter enimhabet̉ ſpes fructificatōnis arboris cum vireſcit ī frōdibus: aliter cum iam pͥmordia fructuū incipiūt apparere. Sic gͦ ea que tangunt̉ in beatitudinibꝰ tanꝙͣ merita. ſunt quedā preꝑatōnes ſeu diſpoſitōnes ad beatitudinem. vel ꝑfectam vel inchoatam. Ea v̓o q̄ ponuntur tanꝙͣ p̄mia: poſſunt eſſe vel ipſa beatitudo ꝑfecta⁊ ſic ꝑtinent ad futurā vitam. Uel aliqua inchoatiobeatitudinis. ſicut eſt in viris ꝑfectis: ⁊ ſic p̄mia pertinent ad vitam p̄ſentem. Cum em̄ aliquis incipit ꝓficere in actibꝰ v̓tutum ⁊ donoꝝ: pōt ſperari de eo ꝙ peruenit ad ꝑfectōeꝫ patrie. ¶ Quō impleant̉ p̄mia illain p̄ſenti. ſic declarat Tho. poſt Aug. Regnū celoruꝫpōt intelligi ꝑfecte ſapīe initiū. ẜm ꝙ incipit ſpūs ī eisregnare. Poſſeſſio terre ſignat affectum bonuꝫ animerequieſcentꝭ ꝑ deſiderium in ſtabilitate hereditatꝭ ſuperne ꝑ terram ſignate. Conſolat̉ in hac vita .ſ. qui eſtparaliticus .i. ꝯſolatur ꝑticipando. Saturantur et inhac vita illo cibo de quo xp̄c dixit. Meꝰ cibus eſt vt faciam voluntatem eius qui miſit me. In hac etiam vita ꝯſequunt̉ homīes dei miſcd̓iam. Ac etiam purgatooculo ꝑ donū intellectꝰ: deus quodāmodo videri pōt.Sil̓r ⁊ in hac vita. qui motꝰ ſuos pacificauit ſeu pacificant ad ſil̓itudinē accedentes filij dei vocant̉: hec tamen om̄ia ꝑfectiꝰ erūt in patria.De premijs dicta .§. iiij.rum beatitudinū quomō ꝯuenientiſſime aſſignanturꝓut ꝑcipiunt̉ in vita futura. ⁊ hoc ꝯſiderata ꝯditioneẜm tres beatitudines ſupra aſſignatas. Tres eniꝫ prime accipiunt̉ ꝑ retractōnem ab his in quibus vita voluptuoſa conſiſtit quam homo deſiderat querēs illudquod naturaliter deſideratur. Sed hoc nō debet querere niſi in deo: non autem in rebus temporalibꝰ et ca-
ducis. Et ideo premia trium primarum beatitudinuꝫaccipiuntur ẜm ea que in beatitudine terrena aliquiquerunt. Querunt enim homines in exterioribus ſcilicet diuitijs et honoribus excellentiā quandaꝫ ⁊ abūdantiam. quorum vtrunqꝫ importat regnum celorumper quod homo ꝯſequitur abundantiam ⁊ excellentiam bonorū in deo. Et ideo regnum celorum dominuspauperibus ſpiritu ꝓmittit. Querunt etiam homīesferoces ⁊ immites per bella et litigia ſecuritatem ſibiacquirere inimicos ſuos deſtruendo. vnde deus repromiſit ſecurā ⁊ quietā poſſeſſionē terre viuentiū. ꝑ quaꝫdeſignatur ſoliditas bonorum eternorum. Queruntetiam homines in ꝯcupiſcentijs ⁊ delectatōnibus habere ꝯſolationeꝫ ꝯtra mundi huius labores ⁊ ideo cōſolationem lugentibꝰ repromittit. Alie v̓o due pertinent ad opera actiue beatitudinis. que ſunt opera virtutum ordinantiū hominem ad ꝓximum a quibꝰ operibꝰ aliqui retrahunt̉ ꝓpter inordinatum amoreꝫ proprij boni: ⁊ ideo dominus illa premia attribuit his beatitudinibꝰ. propter que homines ab eis diſcēdūt. Diſcedunt em̄ aliqui ab operibꝰ iuſticie nō reddentes debitum ſed potius aliena rapientes vt bonis temporalibus repleant̉ et ideo dominꝰ eſurientibꝰ iuſticiam ſaturitatem repromiſit. Diſcedunt aliqui ab operibꝰ miſericordie. ne ſe immiſceant miſerijs aliorum ſcilicꝫ indigendo ⁊ ideo dominus miſericordibꝰ miſericordiaꝫrepromittit. per quaꝫ liberant̉ ab omni miſeria. Aliav̓o due pertinent ad ꝯtemplatiuam beatitudineꝫ ſeufelicitatem: et ideo ẜm ꝯuenientiam diſpoſitionū queponunt̉ in merito. premia reddunt̉. Nā mūdicia oculi diſponit ad clare videndum. Unde mundis cordedei viſio ꝓmittitur. Conſtituere v̓o pacem vel in ſeipſo vel inter homines manifeſtat hoīeꝫ eē dei imitatorem. qui eſt deus vnitatis ⁊ pacis ⁊ ideo ꝓ premio redditur gloria dei filiatōnis. que eſt in ꝑfecta ꝯiunctōnead deū per ſapientiam ꝯſummataꝫ. Et vt dicit Criſ.Omnia iſta premia vnum ſunt in re ſcilꝫ ipſa beatitudo eterna. Sed quia eam intellectus non capit humanus: ideo oportuit per diuerſa nobis nota deſcribereobſeruata ꝯuenientia ad meritum. Iteꝫ ſicut octauabeatitudo eſt quedam firmitas omniū precedentiumita debentur ſibi omniū beatitudinum premia: ⁊ ideoredijt ad caput vt intelligant̉ ſibi omnia premia cōſequenter attribui. Uel ẜm Ambro. pauperibꝰ ꝓmittitur regnum ꝙͣtum ad gloriam anime. Paſſis auteꝫ incorpore ꝑſecutionem. regnum ꝙͣtuꝫ ad gloriam corporis. Notandū etiā ꝙ iſta p̄mia ſe habēt ꝑ additōnenadinuicē. Nam plus eſt poſſidē terram regni celoꝝ ꝙͣhabere ſimpl̓r. Naꝫ multa habemꝰ q̄ nō firmiter ⁊ pacifice poſſidemꝰ. Plus eſt etiā ꝯſolari in regno ꝙͣ habē⁊ poſſide̓. Multa em̄ cum dolore poſſidemꝰ. Plus ē etiam ſaturari qͣꝫ ſimpl̓r ꝯſolari. Nā ſaturitas abūdantiā ꝯſolatōnis importat. Miſcd̓ia v̓o excedit ſaturitatem. vt plꝰ .ſ. accipiat ꝙͣ meruerit: vel deſiderare potuerit. Adhuc eſt maiꝰ vidē deū. ſic̄ maior eſt qͥ in curia regis nō ſolū prādet: ſꝫ etiā videt faciē regis. Summā at̄dignitatē hꝫ in domo regia filiꝰ regꝭ..§. v.Nota ẜm dominum Ioh̓. dn̄ici ſuꝑ Math̓. aliam pulcrā expoſitiōeꝫde his ſeptem beatitudinibꝰ. q̄ pōt p̄dicari in feſto omniū ſanctoꝝ. Et poterit ſumi illud thema. Merces veſtra multa eſt in celo Mat. v. Et illud. pͣs. Btī om̄s qͥtiment dn̄m qui ambulāt in vijs eiꝰ. Ubi tria nota.Primo inchoatiuū ſaluatiōis ſpūalis. ibi. Qui timētdn̄m. Et in hoc eſt merces nr̄a.Scd̓o diuerſificatiuū ꝯuerſationis vtualis. ibi. Quiambulāt in vijs eiꝰ: ⁊ in hͦ eſt merces multa.Tercio ꝯpletiuum appetitōis humanalis. ibi. Beatiom̄es. ⁊ hoc eſt merces in celo: et ſic merces veſtra multa eſt in celo.