Druckschrift 
4 (1487)
Entstehung
Seite
29v
Einzelbild herunterladen
 

Titulus.IIII.

paſſionibꝰ. et nihil ē qd̓ ſic virtutē mētis deijciat. Un̄dicit Aug. j. lib. ſoliloquioꝝ. Nihil eſſe ſentio qd̓ magis ex arte deijciat animū virilē qͣꝫ blādimēta feminecorꝑiſqꝫ illius ꝯtactus ſine quo vxor hr̄i nō pōt. Uirvenerabilis Bn̄dictus vt narrat Greg. ī. ij. dyalogoꝝAb ipſo puericie tempore cor gerens ſenile. nulli animū voluptati dedit. Cū autē dic quadā ſolus eſſet tēptator affuit. nā nigra paruaqꝫ auis que vulgo merūla vocat̉. circa eius faciem volitare cepit. eiuſqꝫ vultuiimportune inſiſtere. ita vt eā ꝑ manū potuiſſet. ſi hācvir dei tenere voluiſſet. ſed ſigno crucis facto receſſitauis. Tāta aūt carnis temptatio eadē recedente ſecuta eſt. quantā vir ſanctus nunꝙͣ fuerat exꝑtus. Quandā nāqꝫ aliqn̄ feminā viderat. quā malignus ſpūs an̄eius oculos reduxit ad memoriā. tātoqꝫ igne ſerui deianimū in ſpecie eius accendit. vt ſe ī eius pectore amore flama vix caperet. ita vt etiā pene deſerere heremuꝫdeliberaret ex temptatione. ſed ꝓtinus ex dei gr̄a in ſereuerſus in ſpinis ⁊ vrticis nudū ſe proiecit. ⁊ ſic temptationē vicit.Poſt hec de laudibus. §. j.caſtitatis in cōi videndū. quas ad qͥnqꝫ reducere poſſumus ẜm qͥnqꝫ eius ꝓprietates. Prima quidē huiꝰ vtutis laus ē. ꝙ inter ceteras v̓tutes hec primo dyabolo obſtaculū ponit. ⁊ ceteris v̓tutibꝰ aditū pādit. Circa quod ē ſciendū. ꝙ dyabolꝰ conſiderās diuerſas hominū conditiones. etates et habitus. oportunitates.diuerſimode de diuerſis eos tēptare ſtudet. Uidēs gͦhm̄o inaturā ad hoc viciū ꝓniorē. talia ſuggerit temptamenta qualia ad tēptati ruinaꝫ nouerit expedire.Un̄ ſenē cui vires deficiūt naturales. ⁊ nccͣia ſunt admīcula tꝑalia. tēptat de auaricia. vtpote qͥ in ꝓprijs deficit. ꝑ extrinſeca iuuare ſe poſſit. Mercatorē aſſuetū īlucris ⁊ in cōmutationibꝰ temptat de fraudibꝰ. ⁊ ſic d̓alijs. Inter omnes autē anime vires vis ꝯcupiſcibil̓ īetatē iuuenili ē debilis et infirma ad ſui refrenationē.⁊ fortis ad rebellionē. tuꝫ ꝓpter nature corruptionē q̄maxime p̄cipitat̉ circa ꝑtes genitaliū. Un̄ primus hōpeccādo ibi prius inordinationē ſenſit. tū etiā qꝛ a pͥncipio vite voluptatibꝰ ⁊ delectatōibꝰ aſſueſcimꝰ qͣi eisꝯnutriti. ſicut pꝫ ꝑ ph̓m in li. eth̓. Dyabolus gͦ qͣꝫcitohoīem pubeſcere videt̉. ꝯſiderās cōcupiſcibilē ꝑteꝫ eēad ꝯcupiſcendā ꝓnā. ibi tēptationū inſultꝰ face nitit̉.vt mox iuuenē iā nouū hoīem carnali voluptate allectū. ad ruinā trahat vicioꝝ. Prima gͦ iacula quibꝰ dyabolus hoīem īpugnat. vt gr̄am baptiſmalē ꝑdat. ſūicarnaliū delectationū ſuggeſtōes. Hō aūt boni ꝑuigilcaſtꝝ aliqd̓ cuſtodiētis debet loco viliori vires maiores apponere. ſic ⁊ vicijs obſtaculū obijcere. ⁊ v̓tutibꝰaditꝰ pādere. Et iō ſct̄i viri volētes ꝑuenire ad ꝑfectionē virtutū primo conati ſūt reprimere carnales ꝯcupīas. deinde exercitijs v̓tutū operā dare. Prima gͦ ianua totiꝰ bonitatis ī hoīe ē cuſtodia caſtitatis. Mōachi qͥ primo ſub doct̓na btī Marciapud egyptū degebāt. primo oīm continētiā ꝓ fūdamēto hēbāt. deindeſuꝑ eā ceteras v tutes edificare ſatagehāt. Narrat hiero. ī viti ſpr̄m. ꝙ deciꝰ imꝑator quendā iuuenē xp̄ianūcaſtiſſimū rep̄henſū. iuſſit nudū poni ī loco ameniſſimo. vbi erāt flores olfactus. inſtr̄oꝝ ſonitꝰ. ⁊ cātꝰ auium. ⁊ manibꝰ ⁊ pedibꝰ ligatū. quandā puellā pulcramimpudicā ad eū fecit adducere. que cū alliceret ⁊ manibꝰ palparet. At ille nō valēs ſe aliter iuuare linguādentibꝰ inciſā in faciē illius expuēs confuſā abſcederefecit. Sicqꝫ ille temptatōnis victoriā habuit. Secunda laus caſtitatis conſiſtit in hoc ꝙ homī libertatē tribuit. ⁊ cūctas a ſe virtutes rōi ſubijcit. Ad cuiꝰeuidentiā priꝰ ꝯſideret̉ quantā dep̄ſſionē ratiōis facitviciū luxurie. Sciendū eſt gͦ. ꝙ inter cetera vicia luxuria mentē magis deprimit. ⁊ verba ſalutis faſtidire facit. Voluptas em̄ carnalis ꝓpter vehementiā delecta

tionis intantū hoīem abſorbet. ⁊ eū ſenſibꝰ ſubijcit. ꝙquicqͥd aliud audit vel cogitatꝭ ſibi deſipiat nimiū affectus delectatione carnali. Un̄ dr̄ Ecc̄i. xxj. Uerbuꝫſapiens quodcunqꝫ audierit ſcius laudabit ⁊ adijcietAudiet luxurioſus ⁊ diſplicebit ſibi. et ꝓijciet pꝰ tergum ſuū. Et Oſee. v. c. dr̄ de homībus deditis carnalibus. Nō dabunt cogitationes ſuas vt reuertant̉ addn̄m. qꝛ ſpūs fornicationis in medio eoꝝ ē. ⁊ dn̄m noncognouerunt. Magna ē gͦ ſeruitus ī qua voluptas carnalis hoīem conſtituat ⁊ quaſi irremediabilis. Undedicit Aug. ꝙ efficaciſſimū glutinū ad capiēdas aīasē mulier. Uoluptas em̄ carnalis cū nimis appetit̉. appetentē ſic glutinādo ligat. ꝙ raro aut nūꝙͣ ab ea diſſoluit̉. niſi diuina gr̄a maxime ꝑ flagella carnaliter affectio ſuccurrat. Cū ſumma gͦ diligentia cauendū ē nemulieris amor rōem ſuꝑet. que hominē tāmiſerabiliſeruitute conſtringit. ꝓpter quod pulcre dicit Tullius. Illū ego non libeꝝ iudicaui. cui mulier imperat.leges imponit. vocat. veniendū eſt. eijcit. abeundū eſt.poſcit. dandū eſt. minatur. extimeſcendū ē. Hunc ergonō tm̄ ſeruū. ſed nequiſſimū ſeruū ego iudico. Unde īparabols de cena magna cū tres fuerint inuitati. primus deſignās ſuꝑbos ſe excuſauit. Sil̓r ⁊ ſecūdus deſignās auaros. Sed terciꝰ ſignās luxurioſos. nec iuitnec ſe excuſauit. ad ſignādū ꝙ carnal̓ voluptas ita hominē implicat ⁊ ſubmergit. ꝙ eū ad cogitādū aliquidimpotentē reddit Lu. xiiij. Cū alexan. magnꝰ auditafama diogenis et eū viſitaſſet. ph̓us ei non aſſurrexit.Cui Alexāder. imꝑator ſū orbis. ⁊ tu mihi non aſſurgis. Cui ph̓s. nequaꝙͣ veꝝ eſſe aſſerēs. Carnal̓ ꝯcupīagula. ⁊ ſuꝑbia dn̄e tue ſunt ⁊ ancille mee. qꝛ tibi dn̄antur. ⁊ ego virtutibꝰ eas vici. Ergo ſeruꝰ es ſeruoꝝ meorū. qd̓ ꝯfeſſus ē Alexāder veꝝ eē. Tercia laus huiꝰvirtutis cōſiſtit ī decore ſingularis pulcritudīs quaꝫin aīa cauſat. Ubi ſciendū ē. ꝙ ſicut docet Diony. iiij.c. de diuīs no. ad rōem pulcritudinis duo requirūturſcꝫ claritas et conſonātia .i. debita ꝓportio. Dicimusem̄ corpus humanū pulcꝝ. cū mēbra habet bn̄ ꝓportionata. cū quadā debiti coloris claritate. Pulcritudoautē ſpūalis ſil̓i modo ī hoc conſiſtit. ꝙ omnes aīe vires ſint ſibinuicē conſonātes ī actibꝰ diuerſaꝝ virtutū ẜm refulgentiā rōnis. Ipſa em̄ ſuo lumīe cunctasaīe ꝟtutes illuſtrat ⁊ ꝑficit. eaſqꝫ ī vltimū finem ordinando dirigit. Ultimꝰ aūt v̓tutū finis ē deꝰ qͥ ē ſūmepulcer. vniuerſoꝝ conſonātie ⁊ claritatis cauſa exiſtēsſicut dicit Diony. Licet autē pulcritudo quedā ī omni virtute inueniat̉. vt pꝫ ꝑ Aug. in li. lxxxiij. q̄ſtionūſpāliter tn̄ caſtitati h̓ ſpūalis pulcritudo attribuiturIpſa em̄ p̄cipue quandā conſonantiā in hoīe cōſtituit ꝑ hoc ꝙ carnē ſpiritui ſubijcit. Et ſpūs a carnalibꝰliber exiſtēs. ceteras anime vires ſub quodā moderamine regit. Itē hominē clarum reddit. ꝑ hoc ꝙ id qd̓ē in eo turpiſſimū ⁊ indecentiſſimū. repellit cohibendo brutales voluptates. que claritatē rōnis extīguūt.Et ideo peccata intꝑantie ẜm ph̓um ſunt maxime exprobrabilia. que etiā ẜm Greg. ſunt maioris infamīeꝙͣ peccata ſpūalia. licet poſſint eē minoris culpe. Ptꝫg ꝙ caſtitas facit hoīem decoꝝ ⁊ honore dignū. Intēperātia v̓o exprobroſum ⁊ vilē. Unde ipſa ē veſtis debyſſo. ẜm illud Prouer. vlt̓. Byſſus ⁊ purpura indumentū eius. Byſſus em̄ ē genus lini candidiſſimi. vn̄⁊ btā Cecilia ne pulcritudinē ſue virginitatis amitteret. cantantibus organis ⁊ veſtibus deſuper auro textis. ſubtus autē cilitio induta dn̄m exorabat. Fiat dicens cor meū ⁊ corpus meū immaculatū ⁊cͣ. Similit̓Eignes deſpiciebat filiū p̄fecti. qui eā volebat in vxorē. vt pulcritudinē virginitatis conſeruaret. martyrium ſuſtinuit. Quarta laus caſtitatis ē. ꝙͣ ip̄a interceteras v̓tutes magis ad ſcīam diſponit. Ubi ſciēdūeſt. ꝙ ꝙͣdiu paſſiones nō ſedātur. vires ſenſitiue: queoperationi intellectꝰ deſeruiūt: impure ſunt. ⁊ ad oꝑa.