.XII.Titulus
tis. vnde et prohibetur. ij. q. iiij. Conſuluiſti. Tho.Gratianꝰ. xxvj. q. j. §. His ita. dicit in veteri teſtam̄to fuiſſe ꝑmiſſas ſortes. ſꝫ tꝑe gr̄e tāqͣꝫ ꝑfectioris ſtatus ꝓhibitas ⁊ ne ſub hac ſpecie diuinatōnis hoīesaliū ad cultū idolatrie trāſirēt. De ſorte mathie diDyonyſius ꝙ fuit qͥdaꝫ radius celitus immiſſus ſuper Mathiā ad ip̄ius electōem.De obſeruātia que.§. x.ē aliud genus ſuꝑſtitionis. ⁊ primo de arte notoria īqua fiunt quedā ieiunia ⁊ or̄ones cū quibuſdā obẜuantijs vanis ad acqͥrendū ſcīaꝫ. de qua dicit Thoſecūda ſecūde. q. xcvj. ꝙ ē illicita ⁊ inefficax. Rō qͣreeſt illicita ē. qꝛ vtit̉ quibuſdam ad ſcientiā acqͥrēdāque non hn̄t ẜm ſe v̓tutem cauſandi ſcīam. ſicut inſpectione quarūdam figuraꝝ ⁊ ꝓlatione quorūdaꝫignotoꝝ verboruꝫ ⁊ alijs hmōi. Et iō hmōi ars nonvtit̉ his vt cauẜ ſꝫ vt ſignis. non aūt vt ſignis diuinitus inſtitutis ſicut ſunt ſacramētalia ſigna. vnde relinquit̉ ꝙ ſint ſuperua cua ſigna. ⁊ ꝑ ꝯn̄s ꝑtinētia adpacta cū demonibꝰ: que vt alie nugatorie artes noxie ſuꝑſtitionis repudiande ſunt. ẜm Augꝰ. xxvj. q.ij. Illud. ⁊ ē mortale. Eſt etiā inefficax ad acqͥredūſciam. ⁊ rō eſt qꝛ ꝑ hmōi artem cū non attēdat̉ acqͥſitio ſcīe ꝑ modū hmōi cōnaturalem .ſ. adinueniendo vel addiſcēdo. ꝯn̄s eſt ꝙ iſte effectus expectet̉ vela deo vel a dyabolo. non a deo pōt dici ꝙ expectetur.qꝛ et ſi aliquibꝰ deus dederit ſciam ⁊ ſapīam ꝑ infuſionem vt Salomoni ⁊ apl̓is. nō hoc facit cū certa obſeruatiōe. nec qͥbuſcūqꝫ. ſꝫ diuidit ſingul̓ ꝓut vult. j.Chorin. xij. Si expectat̉ a dyabolo acqͥſitō ſciētie ꝑhmōi artē: tūc cū acqͥſitio ſcie fiat ꝑ illūinatōꝫ ītellectus ⁊ ad demonē non ꝑtineat intellectuꝫ illūinare:ſequit̉ ꝙ nūꝙͣ aliqͥs ꝑ demones ſcīam acqͥſiuit. Qd̓etiā videt̉ dicē Porphiriꝰ vt refert Augꝰ. ī. iiij. d̓ ci.dei. Pn̄t tn̄ demones hoībꝰ loq̄ntes exprimē̓ aliqͣ ſcientiaꝝ documēta. ſꝫ hoc nō querit̉ ꝑ artē notoriā.De obſeruantia pe.xj.incātationes. ⁊ aliq̄ fiūt ad cauſandū ſanitatē. Cirqd̓ dicit Tho. ſecūda ſcd̓e. q. xcvj. ꝙ in his q̄ fiūt adaliquos effectꝰ inducēdos ꝯſiderādū ē ſi iſta hn̄t vl̓putant̉ hr̄e v̓tutē naturalē ad ꝓducendū illos effectus. ⁊ tūc nō erit ſuꝑſtitioſum nec illicitū vti talibꝰcauẜ puta ſi qͥs teneat ſuꝑ ſe iaſpidē ꝓ reſtrictōe ſanguinis ⁊ hmoi. Si aūt non videat̉ ꝙ illa poſſint naturaliter illos effectus cauſare ſꝫ ꝑ adiunctōem aliquoꝝ characterū vel noīm ignotoꝝ vel alicuiꝰ vaneobẜuantie expectat̉ ille effectus. erit ſuꝑſtitioſum ⁊illicitū. Un̄ augꝰ. dicit. Ad genꝰ ſuꝑſtitōis ꝑtinentoīa remedia q̄ medicoꝝ diſciplina ꝯdēmnat. ſiue incantationibꝰ. ſiue in qͥbuſcūqꝫ votis quas characteres vocāt. xxvj. q. ij. Illd̓. Et nota qd̓ dicit Thol. qhomīes ī hmōi obẜuationibꝰ aliqͥd veri exꝑti ſintcaſu fuit. Sꝫ poſtmodū cū hoīes hmōi obſeruātijsaīm implicāt. multa ꝑ hmōi obẜuatiōes eueniūt:deceptionē dyaboli vt his obẜuantijs implicati curioſiores fiant. ⁊ ſic multipl̓r illaq̄ent̉. ẜm Auguſti.xxvj. q. v. Nec miꝝ. Et ſunt reliqͥe paganoꝝ. Ꝙͣuisergo etiā efficaciā haberēt. nō tn̄ licet face̓. qꝛ operedemonū fiūt. xxvj. q. ij. Illud. Collige̓ tn̄ medicinalem herbā cū ſymbolo vel or̄one dn̄ica ex deuotōneſine alia ſuꝑſtitione. ⁊ ea vti non reprobat̉. xxvj. q. v.Non liceat ẜm Ray. De incarminatricibꝰ dic guil.ꝙ ſi nil ſuꝑſtitioſum dicūt vel docēt vel faciūt. ſꝫ tm̄vtunt̉ licitis p̄cibꝰ ⁊ adiurationibꝰ. ſicut ꝑ paſſionē⁊ crucē xp̄i. ⁊ hmōi. nō credo ꝙ peccēt mortalit̓ niſifecerint. hec poſt ꝓhibitōem eccl̓ie eis factā. Sꝫ credo ꝙ ſunt ꝓhibendi viri ⁊ mulieres a talibꝰ. qꝛ multa inutilia ſolēt admiſceri ⁊ ſuꝑſtitioſa. niſi forte ſit
ſacerdos vel religioſus ⁊ diſcretꝰ. aut et̓ laicꝰ excellētis vite qͥ fuſa or̄one licita ſuꝑ infirmū manū imponat. Sed ſi exēplo eoꝝ timeat̉ ꝙ alij ſuꝑſtitioſi carminationis ſibi ſumāt abuſum. forte etiā deberēt atalibꝰ abſtinē iuxta illd̓. Ab oī ſpecie mala abſtinete vos. extra de vi. ⁊ ho. cle. Cū ab oī.De incantationibꝰ.§. xij.ẜpentū vl̓ alioꝝ aīaliū dicit Tho. ꝙ ſi habeat̉ reſpectus p̄ciſe ad v̓ba ſacra ⁊ v̓tutē diuinā nō erit illictum ſi non immiſcent̉ cuꝫ verbis ſacris alique vanqꝛ tūc illicitū. Et nota ꝙ hi qͥ vtunt̉obſeruatiorionibꝰ vel breuibꝰ ſuꝑſtitioẜ. etſi forhmōi incante excuſent̉ a mortali. cū iſta faciūt ſimpl̓r putandofore licita. cū ibi nō apparet manifeſte inuocatō deī vel pactio cū demone. vel adoratio creature.udierūt eſſe ꝓhibita. Tamen illi qͥ audierunthmōi eſſe illicita ⁊ ꝓhibita a p̄dicatoribꝰ vel confeſſoribꝰ. vel a diſcretis ꝑſonis ⁊ eis vtunt̉. non videt̉ ꝙpoſſint excuſari a mortali. cū ſint contra reuerētiaꝫdiuini cultus ⁊ faciant ſcienter. ar. viij. diſ. Ignoſci.Et idem de ꝯſulentibꝰ ⁊ ꝑmittētibus quoꝝ intereſtNotum. Quedā alie incantationesꝓhibere. ij.mētū hoīm. vt ꝙ aliqͥs paulatim confiunt ad noſummat̉. vl̓ ꝙ non poſſit cognoſce̓ vxorē. ⁊ hmōi. Ethe incātationes dicunt̉ maleficia. ⁊ dicit auguſti. ꝙturbant mētes hoīm minus confidentiū in deo. ⁊ ſine veneni hauſtu violētia carminis interimūt. xxvj.q. v. Nec miꝝ. Dicunt̉ et̓ hi cōuertere hoīes maleficijs ſuis ī beſtias. n̄ tn̄ rei vitate ſꝫ l̓ ludificatōe d̓monū vt faciāt hoīes beſtias videri. vl̓ fictōe poetica hͨreferunt̉. Tales aūt vltra mortale ⁊ grauiſſimū ẜmleges morte puniūtur. ẜm canones debet eis negaricōmunio ac etiam eijci de parochijs ⁊ alijs mōis puniri ẜm Ray..xiij.De obſeruātiacirca breuia ⁊ adiuratōnes dicit Tho. ſcd̓a ſecundeq. xcvj. eē cauēdū ꝙ nō reꝑiat̉ ī eis aliqͥd hoꝝ. ¶mo vt non ſit ibi aliquid ꝑtinens ad inuocatiodemonū qꝛ ſic eſſet ſuꝑſtitioſum. ¶ Secūdo vt noncontineat noīa ignota. ne ſub illis aliqͥd lateat illicitum. ¶ Tercione aliqͥd falſitatis contineat. quiaſic eius effectus non poſſet expectari a d̓o qui nō eſteſtis falſitatis. ¶ Quarto cauendū ne cum verbisſacris cōtineant̉ aliqua vana puta characteres ſcripti. ⁊ hmōi ſigna p̄ter ſignū crucis. ¶ Quīto vt ſpesnon ponatur in modo ſcribendi aut ligandi. putaꝙ ſcribat̉ in charta v̓gine. vel in ortu ſolis. vl̓ dū legit̉ euāgeliū. vl̓ ꝙ oportet ligari cū tot filis vl̓ apperdi ꝑ virginē hoīem. vl̓ ꝙ nullus dꝫ videre. ⁊ hmoi vanitatibꝰ que ad dei reuerētiaꝫ non ꝑtinēt. qꝛ illicitaeſſent ⁊ ſuꝑſtitioſa. ar. xxvj. q. v. Nō licet. ⁊. q. ij. c. Illud. vbi dicit augꝰ. ꝙ ad ſuꝑſtitionē ꝑtinēt om̄es ligature ⁊ remedia q̄ medicorū diſciplina ꝯdemnat.qͥbuſcūqꝫ rebꝰ ſuſpendēdis atqꝫ ligādis. Dicit etiaꝫGuil. ꝙ illa breuia que continet hmōi. Si qͥs portauerit hoc nō peribit ī igne vl̓ aqua. nō moriet̉ morteſubitanea. vl̓ cōſequet̉ tale bonū. talia ſūt reprobāda non portāda. Et peccant faciētes. ⁊ vtētes. ⁊ conſulētes. ⁊ vendētes. niſi forte fuerint adeo ſimplicesꝙ ignorātia debeat eos excuſare cū in hmōi nō fuerint edocti. Et de his intelligo dictū Gre. xxvj. q. vSiqͥs ariolos aut īcātatores obẜuauerit aut philaterijs vſus fuerit anathema ſit. philateria dicunturſcedule. De portātibꝰ āt reliqͥas ad collū dic̄ Tho.vbi. sͣ. ꝙ ſi hoc fit ex reuerētia dei ⁊ ſāctoꝝ ī qͥbꝰ hn̄tfiducia nō adiūcta aliqͣ vanitatē licitū ē de ſe. Sꝫ ſiaddat̉ aliqͣ obẜuātia vt ꝙ vas earū dꝫ eē triangulare ⁊ hmōi ſuꝑſtitioſum erit ⁊ malum.