.XI.Titulus
re de capite ob decollationē Iohānis baptiſte ⁊ huiuſmodi que dicunt̉ vota ſtulta ẜm Alber. et Kaypotius frangēda ſunt ꝙͣ ſeruanda. tutius tamē eſt vtfiat diſpenſatio eius ꝑ eum qui pōt. Aut eſt de re vtili. ⁊ tunc aūt ꝓ turpi cauſa vt cū vouet ſe ieiunaturūſi in furto vel fornicatione ꝓſperatur .i. ſi poteſt cōmittere. ⁊ tunc peccat vouendo: nec tenet̉ implere ẜmIo. ne apol̓. in quolibꝫ. ⁊ Ricar. in. iiij. Aut ꝓ cauſahoneſta. ⁊ tunc aut de re impoſſibili. ⁊ tunc ſi erat eiimpoſſibile non tenet̉. ⁊ peccauit vouēdo. Si autemgrius fuit poſſibile quādo ſcꝫ vouit. ⁊ poſtea factumeſt ei impoſſibile. vt cum vouet elemoſynaꝫ ſꝫ poſteaita efficitur pauꝑ ꝙ nullo modo poteſt. non teneturniſi cum veniret ad pinguiorem fortunaꝫ ẜm Pe. dpal̓. Si autē partē vnam implere poteſt illā partemimpleat. nec excuſaret̉ a peccato ſi nō impleret quantum poteſt niſi ſecū diſpenſaretur: ſꝫ cum omnino nōpoteſt nō indiget diſpenſatōne Thomas. Aut de repoſſibili. ⁊ tunc aut poteſt irritari. vt votuꝫ pupilli.religioſi ⁊ huiuſmodi. et ſi irritatur ab eo qui poteſtnō peccat abſqꝫ diſpēſatione ꝯtraueniēdo ẜm Ray.⁊ alios. Si non irritatur ⁊ multomagis ſi ratificat̉ aſuperiori. qui ſcꝫ poterat irritare peccat cōtraueniēdo. Si ibi non habꝫ locū irritatio vt quia ille per ſepotuit voto obligare tunc ꝯtraueniēdo ꝓpria auctoritate peccat mortaliter. Si autē hoc facit cū diſpēſatione vel commutatione niſi ſubſit iuſta cauſa diſpenſationis vel ſaltē dubia peccat vtens tali diſpēſatione ⁊ diſpenſans Thomas ⁊ Pe. de pal̓. al̓s nonpeccat. Itē quādo quis dubitat vtrum poſſit votuꝫimplere vel vtrum ſit melius implere vel nō implereputa ieiunare vel nō ieiunare cum ſit debilis ⁊ dubitat de nocumento. debet petere cōmutationē vel diſpenſationē. ⁊ non propria auctoritate cōtrauenireThomas. Iteꝫ qui vota diuerſa fecit vno temporequi ſi poteſt vtrunqꝫ facere tenet̉. ſi v̓o ſunt impoſſibilia debet ſeruare quod maius ē. ⁊ de minori ſatiſfactionem facere ad arbitrium p̄lati Thomas. Itemſi fecit cōditionatim. id eſt ſub aliqua cōditionadueniēte conditione nō tenet̉ implere quādoeſt conditio vel plures: ſed ſi ipſe intēderit obligareſe adueniētibus omnibꝰ illis conditionibꝰ. Si auteꝫintendebat ſe obligare adueniente vna ex conditionibus tenet̉. Si ſuꝑ hoc nō cogitauit. ⁊ neſcit diſcernere de intētione tutius eſt implere. xxxij. queſt. viij.Non ſolum. extra de condi. ap. c. Uerum. Item ſi vouit abſolute aliquid et nimis diſtulit cū poſſet quiapeccauit. Debet em̄ qͣꝫ citius implere votū ſi ipſe tempus ſibi non impoſuit determinatuꝫ. Datur tamētēpus ad arbitrium boni viri ad diſponendū vt votuꝫ poſſit implere Thomas ſcd̓a ſcd̓e vbi ſupra. Itēſi feciſſet votum intrandi religionē ⁊ ex mora quāſcit in ſeculo ſine neceſſitate imminet ei ꝑiculum votum frangendi puta per matrimoniū. tenet̉ ꝙͣcitiusal̓s peccat mortaliter Thomas ſecūda ſecūde vbi ſupra. Item ſi ꝑentes fecerunt pro eo vt ſcilicet ipſe aliquid faceret. ⁊ ipſe poſtea approbauit intendens ſeobligare ad votum factum pro illis tenetur. et ideotranſgrediendo peccauit mortaliter. al̓s ſi ipſe nonſe obligauit non tenet̉ plus ꝙͣ velit Raymūdus ꝙͣuisbonum ſit facere ſi poteſt.De herede quō.§. v.teneatur ad vota eius cuius eſt heres. Nota ẜm Pede pal̓. in. iiij. ꝙ ſi eſt votum tm̄ reale. vt fundandi monaſterium. vel dandi tantū pro deo. aut oblationemmittendi aut tot armatos vltra mare. tunc heres tenetur ſicut in alijs debitis. Si autē eſt tm̄ perſonalevt ieiunare. cōtinere. votum crucis. vel ire vltra mare. heres nō tenetur niſi ſponte obligauerit ſe ſiue ſit
filius ſiue ſit extraneus. extra eo. vo. ca. Licet. Si autem eſt ſimul reale ⁊ ꝑſonale ⁊ expreſſum vtrunqꝫ tūctenetur ad reale. vt ſi vouit ire ad ſanctum Iacobuꝫ⁊ offerre ibi vnum equū. heres non tenetur ire ſꝫ mittere equum. Similiter ſi vouit fundare monaſteriū⁊ intrare. tenetur heres monaſteriū fundare. ſed nonintrare. Si autem eſt ꝑſonale ⁊ reale ſed ꝑſonale eſtprincipaliter expreſſum. reale tacitum ⁊ acceſſoriumvt ire ad ſanctū Iacobum. non tenet̉ heres expēſasquas feciſſet ille eundo. ſtando. offerēdo ⁊ redeundodare. ſicut nec tenet̉ ire. Et ſi vouet intrare religionēnon tenetur bona tradere heres. quia ſublato principali tollitur acceſſorium. Similiter ſi ſuſceperat cricem defunctus. non tenetur heres mittere expenſasquas feciſſet niſi hoc ordinaſſet. Si vero vouit mittere certas ꝑſonas vltra mare quod reputatur rea le⁊ ad illud tenetur heres Pe. Item ſi fecit votum irevel mittere in ſubſidium terre ſancte. ſuꝑueniēte impedimēto eundi tenetur mittere loco ſui vel ſaltemexpenſas quas facturus eſſet. et ſi hoc moriens nō diſponeret. tenerentur heredes nihilominus facere ſihereditas eſt ſufficiens ad hoc. Si autē fecerat votūcauſa deuotionis eundi. ſuꝑueniente impedimentonon tenetur ire vel mittere niſi forte fuerit in mora. ⁊ſic eſt in culpa. quia cum potuit: noluit. Cautius tamen eſt in vtroqꝫ caſu quando non poteſt ſcilicet irꝙ diſpenſationem vel commutationē petat. Si autem moriens de hoc non diſponit non tenetur heresimplere niſi ſe obligaſſet. etſi hoc non egit ratione hereditatis et poſtea non vult eam adire. tenetur deNota ꝙ ſunt.§. V.quedam perſone quarum vota non ſunt obligatorianiſi ratificētur ab alijs ⁊ irritari poſſunt. Nam nullus poteſt ſe obligare ad id quod eſt contra voluntatem alterius. quicunqꝫ autē eſt alteri ſubiectus. ꝙͣtūad id in quo eſt ei ſubiectus non eſt ſue poteſtatis. ⁊ideo non poteſt ſe ꝑ votum firmiter obligare ſine cōſenſu ſuperioris. non tamen peccat talis vouendo.Thomas. ¶ Primo ergo epiſcopus non poteſt ſinelicentia pape emittere votuꝫ vel emiſſum implere ꝑquod diſſoluatur matrimonium ſpirituale quod eſtinter ipſum ⁊ eccleſiam ſuā vt religionē intrare. Tenetur tamē talis implere tale votū ſicut poteſt .ſ. petendo licētiam reſignandi. Ꝙ ſi papa non vult darevl̓ irritat votum: excuſatur. Si dat licentiam. tenet̉Pe. de pal̓. Itē nec aliud ꝑ quod fieret graue p̄iudicium eccleſie ſue. vt de longa ꝑegrinatione. Votumabſtinentie. ⁊ alia huiuſmodi poteſt facere. viij. q.Elemoſynas. Idē Pe de pal̓. ¶ Secundo pueri ate annos pubertatis ſcilicꝫ maſculus ante. xiiij. annum. Femina ante xij. completū. tum quia in pluribus patiunt̉ defectum rōnis tum quia ſunt in poteſtate ꝑentum vl̓ tutorum. et ſi vouēt non habet effectum. ſed vota eoꝝ poſſunt irritare ꝑentes ThomasEt ẜm vpil. ſi pater vel tutor pͥmo cōtradixerit ⁊ poſtea conſentit non reuiuiſcit votum Pe. autē de pal̓.ſic dicit. Minor annis ſi nō habꝫ vſum rationis. nilvalet votum. Si autē habꝫ vſum rationis ſꝫ eſt impubes. pater vl̓ tutor omne votū eius ꝑſonale quodſcꝫ reſpicit ꝑſonam vt de abſtinētia ⁊ ingreſſu religionis. aut etiam votum reale quod ſcꝫ fit de rebꝰ dandis. vt elemoſyna: poteſt irritare. Et idē eſt de minore xxv. annis habente curatorem vel exiſtente in poteſtate patris quo ad votuꝫ reale qd̓ pater vl̓ tutorirritare poteſt. Sed quando pubes eſt intrat religionem. quod facere poteſt inuitis parentibus ⁊ curatoribus et eo ipſo dedicat omnia bona ſua que niſieſſet maior vigintiquinqꝫ annis non poſſet alienare.