¶ Capitulum.VI.
lutio ſit denegāda. Primo facit ad hoc regula generalis ꝙ iuramentū eſt ſeruandū qd̓ ſeruari pōt ſinepericulo anime. Itē nulla hic reꝑit̉ turpitudo. Nāexquo lex ꝓuidit fauore ꝑſone ⁊ talis ꝑſona iuramēto renūciat iuri ſuo. nulla turpitudo reperit̉ in contrahente. Nam lex dei nō habet ꝓ turpi ꝙ ſeruet̉ iuramentū. nec ex ꝑte cōtrahentis pōt argui dolus velaliqͣ alia deceptio. nec materia de ſe ē turpis. ⁊ ſic ſumus extra terminos. c. debitores. ⁊. c. j. e. ti. Ibi em̄ reperit̉ turpitudo ex ꝑte recipientis. ⁊ materia etiā inſe eſt turpis ſeu ꝓhibita. ⁊ ſi qua culpa inuenit̉ ſatispunit̉ in retractatōe actus iuramēto nō accedente.Nec in hoc videt̉ dictū Fe. ꝓbabilet abſolutio. qꝛ cōtractū eſt ꝯͣ lege vel ſtatutū. Nam ſi hͦ eſſetverū de facili euacuaret̉ diſpoſitio. c. Cum cōtingatet. c. ij. de pac. li. vj. ⁊ Auten. Sacramēta. ⁊ in ſil̓ibuspetendo abſolutionē a iuramēto. Nec eſt veriſil̓e inaliquo iſtorū iuriū q̄ emanauerunt ita ſolenniter: ꝙnulla fuiſſꝫ facta mētio de abſolutōe a iuramēto. ſicut fit in. c. Uerū. ⁊ in. c. j. e. ti. Nec obſtat ſi dicat̉ ꝙturpitudo eſt ex ꝑte recipiētis in eo ꝙ cōtra legē velſtatuto diſpoſitū cōtraxit. Diſponit em̄ in fauorē ꝑſone principaliter. cui fauori ꝓprie renūciat ⁊ ſic nulla turpitudo. Ex ſolo ergo cōtractu contra legē edito in fauorē ꝑſone nō p̄ſumit̉ dolus. Pactū ergo patri factū a filia dum nuptui traderet̉ ꝙ dote ꝯtentanullū ad paterna bona regreſſum haberet. ꝙuis improbet lex ciuilis: tn̄ ſi firmatū ſit iuramēto hoc pactum nō vi nec dolo p̄ſtito debet ſeruari. ꝓut dr̄ in. c.Ꝙuis. de pac. li. vj. Sil̓r dos ⁊ donatio ꝓpter nuptias et ſi alienari non poſſit etiam conſentiente vxore.vt dicit̉. ff. de fundo do. l. lex iulia. nec valet talis alienatio. tn̄ ſi vxor iurat non contrauenire valet̉. vt diureiuran. c. Cum contingat. ⁊ de pac. c. Ꝙuis. li. vj.Octauus caſus eſt qn̄ retetis terminis ſupradictis eo ꝙ ſtatuto reſiſtente contrahit̉. ⁊ dat̉ leſio in cōtractu. vel dat̉ leſio vltra dimidiū iuſti p̄cij ſtatuto nō reſiſtēte. vt in. c. Cum dilecti. de emp. ⁊ ven. Nunquid tunc poterit peti abſolutio a iuramēto? Et dico ꝙ aut leſio eſt modica ettunc non pōt peti. qꝛ ꝓ modica leſione iura nō curātdare remedia ſpecialia. Ad hoc. c. Abbas. extra dehis q̄ vi metuſue cā fiunt. Aut leſio fuit enormis. ettunc ſi iuramentū fuit ſimpl̓r p̄ſtitum de nō veniendo cōtra. audiet̉ allegando enormē leſionē qꝛ in talienormi leſione p̄ſumit̉ dolus. l. qui teſtiū. C. de ꝓbat̉.Non em̄ p̄ſumit̉ iurans hunc caſum cogitaſſe. ar. eorum q̄ notant̉. e. ti. c. Quintauallis. ⁊. c. veniēs. e. ti.Item qꝛ iura cōiter excipiunt dolū a talibꝰ iuramētis. Sed paria ſunt ꝙ dolus interueniat ex ꝓpoſitovel re ipſa. l. Si quis. ff. de ver. obli. Et hec videnturvera non ſolū ſi verba vel iuramēta ſunt indefinita.ſed etiā ſi ſunt generalia vt ſi iurauit ꝙ nō veniet cōtra vlla rōne vel cā. Si aūt ſunt verba magis ſpecifica ⁊ lata. vt qꝛ aꝑte videant̉ excludere remedia. qꝛ .ſ.iurat nō venire cōtra rōne enormis leſionis. tunc ſiverba excludūt vnū remediū tm̄: poterit habere recurſum ad aliud. vt ſi iurat nō cōtrauenire rōne minoris etatis poterit cōtrauenire tanqͣꝫ maioris. Sꝫſi excludit oīa remedia vt qꝛ iurat nō cōtrauenire vlla rōne: nec tanqͣꝫ maior nec tanqͣꝫ minor. tunc tenetglo. dn̄i Anto in minori quo ad enormē leſionē nonvalere cōtractū ⁊ iuramentū ſed poterit petere abſolutionē a iuramēto qͣꝫtūcunqꝫ iuret nō cōtrauenirerōne enormiſſime leſionis. Et ẜm Bar. etiā ſi minoriuraret ꝙ ſi plus valet qͣꝫ vēdit: dat ⁊ donat cōtrahēti ſecū. qꝛ cū fraus p̄ſumat̉ ex ꝑte recipientis. iura canonica nō aſſiſtūt talibꝰ iuramentis. Itē ſi iuraretoīa illa vendita eſſe ad verū p̄cium rei. qꝛ cū ꝯſtat de
oppoſita talia pn̄t reuocari. qꝛ iuramentū illud cenſet̉ p̄ſtitū ſub cōfidentia ꝙ illud ſit iuſtū p̄cium de qͦeſt cōuentū. vn̄ cōſtito de cōtrario nō erit ꝑiurus cōtraueniēdo. xxij. q. ij. beatus. In maiori aut cōtractꝰmanebit validus iuramento firmatus. ẜm d. AntoSed Nico. ſy. putat ꝙ etiā maior poterit cōtrauenire leſione data enormiſſima qͣꝫtūcunqꝫ illa verba iurata fuerint late cōcepta. qꝛ notarij illa apponere ſolent ad maiorē validitatē cōtractuū. tn̄ cōtrahētesputāt illud eſſe verū p̄ciū rei: nec in aliqͦ decipi. vndepn̄t ꝯtrauenire ſaltē petēdo abſolutionē. ⁊ hͦ niſi appareat ex aliquibꝰ circūſtantijs vere voluiſſe cōtrahentē illud donare in qͦ leſus eſt. Cum gͦ notarij ⁊ cōtrahētes ſoleāt ad cautelā ponere verba valde lataexcludētia oīa remedia. nō videt̉ illos ꝑ talia verbageneralia voluiſſe pati enormiſſimā leſionē. ſꝫ potifuiſſe paſſos illa verba apponi ad ſeruādū notarioꝝcōſuetudiē. Et idē videt̉ ſenſiſſe d. Anto. in. c. Quitauallis. vbi dicit ſe de facto cōſuluiſſe ꝙ ꝙͣtūcunqꝫverba late cōcipiant in ꝑſonas arbitrorū. vt puta qpoſſint de iure vniꝰ dare alteri in totū vel in ꝑtē ⁊cͣ.ꝙ nihilominꝰ enormiter leſus poterit ꝯͣuenire. lꝫ nōappareat de dolo ex ꝓpoſito ſꝫ ex re tm̄. qꝛ talia verbaeffuſo ſermone ꝓlata vident̉ ſub quadā cōfidētia ꝑſone ⁊ amicicie arbitrorū vt capiat beniuolentiā eorum ad nō ledendū. Et idē tenuit diſputādo Pe. deancha. lꝫ multi cōtra hͦ ſentiāt. Unde hoc nō eſt ſinedubio Nico. ſy.Nonus caſus eſt qn̄ turpitudo reꝑit̉ ex ꝑte recipiētis iuramentū ita ꝙ locus ēpetitōis abſolutōis. ſꝫ iurās anteqͣꝫ abſoluet̉ inciditin ꝑiuriū. nūqͥd poterit abſolutōeꝫ petere a iuramēto ſicut an̄ petiſſet qͣꝫ incidiſſꝫ in ꝑiuriū. Et remittitꝓ declaratōe huius ad notata ꝑ eū in. c. j. e. ti. Ibi aīfacit talē diſtinctōꝫ. qꝛ cū hͦ petit. aut iaꝫ eſt ēlapſusterminus ſolutōis. ⁊ tūc nō dꝫ audiri petēs abſolutionē a iuramēto cū iam inciderit in ꝑiuriū. qꝛ fruſtr.poſtulat legis auxiliū qui cōmittit in legē. vt de vſuris. c. Quia fruſtra. Et hͦ ſenſit Fede. in cōſilio. cclx.xxviij. ⁊ hͦ ne ꝑſeueret in ꝑiurio. ſꝫ dꝫ ſoluere vſuras ⁊poſtea repetere. vt in. c. Debitores. extra de iureiurā.Aut nō eſt elapſus terminus ſꝫ mora cōmittit̉ ex ſola interpellatōe. ⁊ ſic inſtāte termino ſolutiōis nō p̄tpeti relaxatio a iuramēto ne in termino incidat in ꝑiuriū ẜm Io. an. Solū ergo pōt petere hmnōi relaxationē anteꝙͣ cōſtituat̉ in mora ſoluēdi Nico. ſy. dn̄sAnto. illud ꝙ dicit Fede. ſupra .ſ. ꝙ qui incidit in ꝑiuriū nō dꝫ audiri petēs ab eo relaxationē. aſſerit ſibi nō placere. qꝛ iurās erat obligatꝰ ad duo .ſ. ad ſoluendū in termino. ⁊ ad ſoluendū ſimpl̓r. et qꝛ nō ſoluit in termino incidit in ꝑiuriū. ſed qͣtenus remanetobligatus poſt terminū p̄t petere abſolutōꝫ. qd̓ Nico. ſy. putat veꝝ ſi petēdo abſolutionē nō ꝑſeueraretin pctō tūc poſſit petere abſolutionē etiā poſt terminū: lꝫ inciderit in ꝑiuriū. de qͦ pnīa ſibi imponēda eſtal̓s ſecus. ſi ꝑſeueret in pctō cogēdus eſt vt ꝙͣcitius liberet̉ a pctō. Utrū aūt ſit vocāda ꝑs aduerſa cū petit quis ſibi relaxari iuramentū factū ad inſtātiā ipſius Nico. ſy. dic̄ ꝙ vbicūqꝫ iuramētū ē obligatoriūex ꝑte obligātis ⁊ aliquā vtilitatē ꝯtinet ex ꝑte recipiētis nūqꝫ dꝫ relaxari niſi vocata ꝑte. Rō huius cōcluſionis eſt qꝛ exqͣ ꝑ abſolutōis actū p̄iudiciū irroragat̉ ꝑti ī eo ꝙ ſibi vtilitas amittit̉ dꝫ ꝑs vocari. qꝛnil fieri dꝫ ī p̄iudiciū abſētis. c. j. exͣ de cā poſ. Et ſi alter fiat abſolutō nō valꝫ. Et hͦ veꝝ: niſi notorie ꝯſtetiuramentū ꝯtinere turpitudinē ex ꝑte recipiētis. itaꝙ ꝑti abſenti certū ſit nullā defenſionē ꝯpetere in hͦ.Nā puto valere abſolutōꝫ et̄ ꝑte nō vocata. Nā ſi hͦcaſu valeret ſnīa ſuꝑ pͥncipali vbi agit̉ d̓ maiori p̄iu