.VII.Titulus
ꝓpter malā ſui diſpoſitionē ex oꝑe alteriꝰ inducit̉ adpeccandū: puta cū aliquis inuidet bonis operibꝰ alterius. Et tunc qͥ facit actū rectū nō dat occaſioneꝫinuidenti ruine ſue qͣꝫtū in ſe eſt: ſꝫ ille ſumit ſibi occaſionē. ẜm illud Roma .vij. Occaſione autē acceptaꝑ legē ⁊cͣ. Et ideo eſt ibi ſcandalū paſſiuū ſine actiuoid eſt abſqꝫ hoc ꝙ aliquis det illi occaſionē ruine: ſꝫpaſſiuū ſimul ⁊ actiuum eſt ex eo. ⁊ ſic qn̄qꝫ reperiturſcandalū actiuū ſine paſſiuo vt cū intēdit ſuo opereinducere ad malū ſꝫ ille nō acquieſcit. Qn̄qꝫ actiuū⁊ paſſiuū vt cū quis agit malū intēdens aliū inducere ad ruinā vel de ſe illud opus eſt ad hoc inductiuū⁊ alius ex hoc ruit in pctm̄. Qn̄qꝫ paſſiuū ſine actiuo. vt cū qͥs ex bonis operibꝰ alicuiꝰ ruit. puta inuidens. detrahēs. iraſcēs. ⁊ hmōi.De ſcandalo.§. j.quō poſſumꝰ ipſum a nobis remouere docet pſal. dicens in pͣs. cxviij. Pax multa diligentibꝰ lege tuā. etnō eſt illis ſcandalū. Sed ꝯtra quia qd̓ eſt neceſſariūeuitari nō poteſt. Sed neceſſariū eſt euenire ſcandala xp̄o dicēte. Neceſſe eſt vt eueniāt ſcādala Math̓.xviij. ergo diligendo legē dei etiā ꝑ hoc ſcandalū vitari nō poterit. Rn̄det beatꝰ Thomas ſcd̓a ſcd̓e. q.xxxxiij. arti. ij. ꝙ autoritas illa nō eſt intelligenda deneceſſitate abſoluta quin .ſ. hō poſſit vitare ſcandala inꝙͣtū ſunt peccata ſꝫ neceſſitate cōditionali. Ethoc tripliciter. vel quia neceſſe eſt p̄ſcita a deo vel p̄nunciata euenire vt cōiunctim accipiat̉. que quideꝫp̄ſcientia nō tollit libertatē arbitrij quin homo libere ſubeat vel vitet ſcandalū. vel neceſſe dicit̉ vtilitate finis: qꝛ vtilia ſunt vt qui ꝓbati ſunt manifeſti fiant. vel neceſſe dicit̉ hoc p̄ſuppoſita ꝯditione homifragiles ſunt ⁊ a peccatis ſibi nō cauent. ſinum ꝙtlicꝰ videns aliquos indebita dieta vtentescut ſi mdicat: neceſſe eſt illos infirmari. qd̓ intelligendū eſtſi nō mutant dietā. ⁊ ſic homines ſi nō mutāt ꝯuerſationē eoꝝ malā neceſſe eſt eos ſcandalizare ⁊ ſcandalizari multiplicit̓. Sed docet pͣs. recte cōuerſari ⁊ ſicvitare ſcandala dicēs. Pax multa diligentibꝰ legemtuā ⁊cͣ. Ubi tria.Primo perfectionem operis. ibi. diligentibus legemtuam.Scd̓o conſecutionē inde muneris. ibi. pax multaTercio euitationem criminis. ibi non eſt illis ſcandalum.MIuatū ad primūſcienduꝫ ꝙ lex dei permaxime eſtꝭ lex charitatis finisomnis legis. Omnis lex vno ẜmone implet̉ ait Apoſtolus. Diliges ꝓximū tuū. qd̓ ⁊ dilectionē dei includit. Et. j. Thi. j. Finis p̄cepti eſt charitas ⁊cͣ. Unumquidē preceptū eſt vnitate finis vnius quia propterdeū. Propter qd̓ xp̄s dicit. Hoc eſt p̄ceptū meū vt diligatis inuicem. Multa autē eſt in virtute. propterquod dicit̉. Lex cōtinens multa p̄cepta que deriuantur ab ea ⁊ ad eā reducunt̉. Diligitur autē lex iſta recogitatione ſepe de ipſa meditādo quomodo debeatimpleri. ẜm illud. Lex dei eius ſcꝫ charitatis. in corde ipſius ſcilicꝫ iuſti. Et pͣs. cxviij. Quomodo dilexilege tuam domine: tota die meditatio mea eſt. Secundo lectione vel auditione legendo vel audiendoſepe de ipſa lege charitatis. Unde xp̄s dixit legiſperito in lege ſcꝫ ſcripture. Quid ſcriptū eſt. quomodolegis. Et reſpondit. Diliges dominū deū tuum Luce. x. Et Baruch. iij. Audi iſrahel mādata vite. Tercio diligitur efficaciter exercitatione. pͥma Ioh̓. iij.Filioli diligamus nō verbo neqꝫ lingua .ſ. tm̄: ſꝫ opere ⁊ veritate id eſt vera operatione. Probatio dilectionis exhibitio eſt operis. ait Gregorius in omel̓.
Et vt dicit̉. j. Ioh̓is. ij. Qui diligit ꝓimū. in luce manet. ⁊ ſcandalū in eo nō eſt.§. iij.ęcudo munusquod ſequit̉ ex ipſa dilectione legis .i. charitatis eſtpax. ⁊ pax multa vt notat pͣs. cxviij. dicens. Pax multa. Pax inquit Auguſtinus in. xix. de ciuita. dei. dulce nomē dulcior res adeo vt omnia appetant pacemEt mali quidē nullā veram habent pacē. quia noneſt pax impijs dicit dominꝰ Yſa. Nam ſi cōfeſſores etp̄dicatores ꝓmittant eis pacē cum deo abſoluentesa peccatis quos non debent. ⁊ ab hoſtibus exterioribus. tamē non habent veram pacē. Et hoc eſt qd̓ inuehit dominꝰ cōtra ſacerdotes ſcꝫ antiqui populi dicens Hieremie. viij. Sanabant contritionē .i. exterminium ⁊ deuaſtationē mentiū filie populi mei. id ēcuiuſlibet anime cū ignominia dicentes. Pax pax .ſ.erit vobis. ⁊ non erat pax .ſ. vera. Imꝑfecti autē ſedboni per gratiā pacē quidē habent ſꝫ non multā immo modicā. Sentiunt em̄ multā repugnantiam carnis ad ſpiritū. ⁊ ſi p̄ualeant: ſepe etiā cū hominibusneſciunt pacē habere ſꝫ defacili turbant̉. ⁊ turbāt pacem alioꝝ cum tamē Apoſtolus .j. Corinth̓. x. doceat vitare ſcandala aliorum ⁊ loquit̉ de idoloticis cibis appoſitis. qui etſi poſſet eis veſci abſqꝫ peccatoſi tamen aliquis dicat eſſe idoloticum: vtputa repu.tans prohibitum illud comedere non debet cui dicitur comedere ſed abſtinere ne cōturbet illum. ⁊ inducat ad ſimilia faciendum. vel ad iudicandū illumcōmedentem de peccato graui. Unde dicit. Si fieripoteſt quod ex vobis eſt: cum omnibꝰ hominibꝰ pacem habētes. Sed ꝑfecti in charitate ⁊ veritate quiꝑfecte diligunt leg1 dei. illi habent multā pacemEſt em̄ pax effectiharitatis. ẜm Thomā ſcd̓a ſecunde. q. xxviiij. Unde ſicut poſita cauſa ponit̉ effectus. Ita data magnitudine cauſe ſequitur effectusmultitudo. Perfecta igit̉ charitate erit ⁊ multa etmagna par. Nam cū talis habeat paſſiones ſedatasparum belli ſentit in carne ſua. deo etiam ꝑfecte ſubiectus cuꝫ omnibꝰ ⁊ in omnibꝰ inuenit pacē. ſeruansillud. In omnibꝰ requiē q̄ſiui Ecc̄i. xxiiij. Et ſic cauent a ſcandal̓ qd̓ reſtat declarandū..§. iiij.Tercio per legecharitatis ꝑfecte euitat̉ crimē qd̓ eſt frequēs ⁊ ml̓tūcōmune .ſ. ſcandalū. Un̄ dicit nō eſt illis ſcandalumQuod quidē pōt eſſe triplicit̓.Primo ſeandalū actiuū ⁊ infra intētionē.Scd̓o ſcandalū paſſiuū ꝓpter defectionē.Tercio ſcandalū occaſionatiuū p̄ter intētionē.Diligentibꝰ legē dei ⁊ perfectis in charitate nō eſt inillis aliqd̓ hoꝝ ꝓprie ⁊ cōplete. Scandalū aūt actiuum ẜm be. Tho. ſcd̓a ſcd̓e. q. xxxxiij. arti. ij. eſt cū aliquis ſuo dicto vel facto inordinato intēdit aliū trahere ad aliquod pctm̄. Hoc aūt ſemꝑ eſt pctm̄. Namomne quod recedit a rectitudine rōnis eſt pctm̄: ſꝫ ꝑſcandalū actiuū recedit̉ a rectitudine rōnis. vt patꝫex diffinitione eius. cū dicit̉. ꝙ eſt factū vel dictū minus rectū .i. nō rectū. Hoc etiā on̄dit Apl̓us dicens.Roma. xiiij. Si ꝓpter cibum frater tuus ꝯtriſtatur.ſcꝫ ſumens inde ſcandalū iam nō ẜm charitatē ambulas. Et loquit̉ de idoloticis. Sed illud qd̓ eſt cortra charitatē vel p̄ter charitatē dei ⁊ ꝓximi peccatūeſt. Pertinet em̄ ad charitatē impedire ꝓximū a peccato qͣꝫtū in eo eſt qd̓ fit ꝑ fraternā correctioneꝫ queeſt actus exterior charitatis. Sed ꝑ ſcandalū actiuūex intētione querit quis nocumentū ſpūale ⁊ ſic agitcōtra charitatē ⁊ actū fraterne correctōnis. Eſt aūtnon ſolū peccatū ſed ſpāle diſtinctū a ceteris ſcandalum actiuū ⁊ ex intētione. Et ratio eſt ẜm Thomā