.III.¶ Titulus

poris xp̄i ſacrificiū hr̄e non pn̄t. ⁊ in fine. Noli ergoinqͥt idem quaſi nulla ſciſmaticoꝝ atqꝫ eccl̓ie differētia ſit velle indifferent̉ vtrorūqꝫ ſacrificijs ſociariNon ē xp̄i corpus qd̓ ſciſmaticus cōficit ſi veritateduce dirigimur. hec ille. Dicit enim ibi glo. Ioh̓. etbene ꝙ intelligit̉ hoc vl̓ cum ſciſmati cus non ſeruatformā eccl̓ie. vel ſi ẜuat dicit̉ corpus xp̄i non eē cōfectum ab eis. qꝛ non confert eis effectū ſpūalē ipſiusſacramēti. Un̄ ⁊ Gratianus poſt longa diſputationem huius materie ſcꝫ vtrū ſacr̄a hereticoꝝ ⁊ ſciſmaticoꝝ ſint vera ſacr̄a quam ponit .jͣ. q. j. §. ex his v̓bisAugꝰ. poſt. c. Qd̓ quidā in fi. §. ſic dicit. Sciendumꝙ ſacr̄a hereticorum dicuntur irrita vl̓ damnāda.falſa ⁊ inania .ſ. in diuerſis capitulis ibi poſitis nonꝙͣtum ad ſe cum ſint ſaucta ⁊ vera etiam ab heretico celebrata. ſꝫ cum illicite dantibus ꝑfidis ſint adiudicium. illicite accipientibus ab eis non conferūtſpiritūſanctum. irrita et non vera dicūtur. qꝛ quodꝓmittunt ⁊ conferre creduntur non tribuūt. hec ilIdem de ſciſmaticis. Ideo autē recipientes ſacramenta ſcienter ab hereticis ⁊ ſciſmaticis ꝓprie ⁊ ſtricte dictis non recipiunt effectum gratie et ſi characterem qͥ ad imprimentia ip̄m ẜm Tho. qꝛ ficti accedunt: cum in hoc faciant ꝯtra p̄ceptū eccl̓ie hoc ꝓhibentis. excepto baptiſmo in caſu neceſſitatis.§. iiij.ꝯciſmatici etiampriuātur ptāte admīſtrationis tꝑaliū ⁊ in dignitatibꝰ ꝯſtituti. immo etiam ⁊ poſſeſſionibꝰ ſuis. UndeAugꝰ. Relegant̉ leges vbi manifeſte p̄ceperunt imperatores eos qͥ p̄ter catholice eccl̓ie cōionem vſurpant ſibi nomen xp̄ianum nec volūt in pace colē̓ pacis actorē. nihil noīe eccl̓ie audeāt poſſidē. diſt. viij.Quo iure. Un̄ ⁊. xxiij. q. vij. ꝑ totū dicit̉ ꝙ hereticiſunt ſuis ⁊ eccl̓ie rebꝰ expoliandi ⁊ qui poſſidēt hereticis ablata non dicunt̉ aliena poſſidere. qd̓ videturintelligendum cum fit autoritate ⁊ licētia pape. vl̓dn̄i valētis dare hanc licentiam. Et idem iudicij dr̄de veris ſciſmaticis. xxiiij. q. j. Qui contra. ⁊. xxiij. qv. De liguribꝰ. De alienationibꝰ factis a ſciſmaticiſcꝫ de bonis eccl̓ie ꝙ nulle ſunt ⁊ nullius vigoris habet̉ extra de ſciſma. c. j. cum glo. Itē cum ordinatisſcienter a ſciſmaticis ſolus papa diſpēſat. ſꝫ cū ignoranter ordinatis diſcretus p̄latus poteſt diſpēſareextra de eo qͥ ab here. ordi. c. j. Sed qui ad p̄laturaꝫp̄cipue ep̄atus ſolus papa diſpenſat. extra de elec. c.Quia diligētia. ẜm Hoſti. Et cum reuertuntur aceccl̓iam recipiendi ſunt ẜm Ray. cum manꝰ impoſitione ⁊ ſatiſfactione. vt ſpm̄ſanctum accipiant queꝫextra eccl̓iaꝫ non habebāt. xxiiij. q j. Dicimus. Neccredit̉ eis ſi dicunt ſecū diſpenſatū niſi on̄dāt diſpēſationē. extra de ſciſma. c. ij.Sciſmatici inſuper. §. v.⁊ ꝑ iudicium eccleſiaſticū excōicātur ⁊ ꝑ ptātes ſeculares diuerẜ modis cohercētur. Ratio huius eſt ẜmhe. Tho. ſecūda ſcd̓e. q. xxxix. arti. iiij. Quia vt dicit̉Sap̄. xj. Per que peccat qͥs ꝑ hec ⁊ torquet̉. Sciſmaticus vt dictum ē in duobꝰ peccat. In vno quidē qꝛſeꝑat ſe a cōmunione membrorum eccleſie. Et ꝙͣtuꝫad hoc conueniens pena ſciſmaticoꝝ eſt vt excōicentur. Unde ⁊ Numeri. xvj. dicit̉ in figuram huiꝰ. Recedite a tabernaculis impioꝝ hominū qui .ſ. ſciſmafecerunt Dathan ⁊ Abyron ⁊ nolite tangere ea quead eos ꝑtinent ne inuoluamini in peccatis eorū. Etxxiiij. q. j. Dicimus. In alio v̓o quia ſubdi recuſantcapiti eccl̓ie. ⁊ ideo qꝛ coherceri nolūt ꝑ ſpūalē poteſtatem eccl̓ie iuſtū ē vt tꝑali ptāte coherceantur.Un̄. xxiij. q. v. dicit̉: ꝙ diuine ⁊ hūane leges ſtatuer̄tvt ab eccleſie vnitate diuiſi ⁊ eius pacē perturbātes

a ſecularibꝰ ptātibꝰ cōprimant̉. Nec ē inconueniēsꝙ duplici pena puniant̉ .ſ. ſpūali ꝑ excōicationem. ⁊tꝑali ꝑ cohertiones in rebꝰ vl̓ perſonis ẜm be. Tho.vbi. sͣ. Cum .n. pene hmōi vite ſint medicine qn̄ vnanon ſufficit ad cohercendū hoīem a malo ſuꝑaddit̉merito alia. Sicut ⁊ medici circa infirmitates corporales. ita ⁊ eccl̓ia. cum aliqͥ ꝑ excōicationē nō ſufficienter reprimunt̉: adhibet cohertionē brachij ſecularis. Sed ſi vna ſufficeret non opponeret̉ alteraUn̄ Pelagius papa. Quiſquis ergo ab apl̓icis eſtdiuiſus ſedibꝰ ſciſmaticum eē non dubiū ē. ⁊ contravl̓em eccl̓iam altare erigere conat̉. De talibꝰ inſertꝰCalcedonenſi ꝯcilio canon ſic dicit. Qui a cōmunion ſeip̄m ſuſpēdit ⁊ collectā facit ⁊ altare cōſtituit⁊ noluit vocanti ep̄o conſentire neqꝫ obedire ⁊ prīo⁊ ſcd̓o vocanti. hūc oīno damnari nec vnꝙͣ vel orationem mereri nec reciꝑe eū poſſe honorē. Si .n. ꝑmāſerit turbas faciens ⁊ ſeditiones eccl̓ie. ꝑ extraneaꝫptāt em̄ tanꝙͣ ſeditioſum cōprimi .ſ. ſtatuimꝰ. xxiijq. v. Nō vos. Et in. c. ſe. quod incipit. De liguribꝰ.ſic idem ait. Regule patrū hoc ſpāliter cōſtituerūtvt ſi qua eccl̓iaſtici officij ꝑſona cui ſubiectus eſt reſtit erit vel ſeorſum collegerit. aut aliud altare erexerit ſeu ſciſma fecerit iſte excōicetur atqꝫ damneturꝙ ſi forte ⁊ hoc ꝯtempſerit ⁊ ꝑmāſerit diuiſiones etſciſmata faciendo. ꝑ publicas ptātes opprimatur ⁊paulopoſt. Mille alia exēpla ⁊ conſtitutōnes ſūt qͥbus euidēter agnoſcit̉ vt facientes ſciſſuras ī eccl̓iaſancta nō ſolū exilijs ſꝫ etiā ⁊ ꝓſcriptione reꝝ ⁊ duracuſtodia ꝑ publicas ptātes debeant coherceri. ⁊ qͥaſolēt hmoi cum ꝑ violētiā cohercent̉ conq̄ri de iniuſticia. qꝛ cogi non debēt nec etiā ad bonū. Rn̄det adhoc Augꝰ. dicens. Sciſmatici dicūt. Cui vim xp̄usintulit. quē coegit. Ecce hn̄t apl̓m Paulū. Agͦſcantin eū priꝰ cogentē xp̄m. poſtea docentē. priꝰ ferientēpoſtea ꝯſolantē. Mirū eſt quō ille qͥ pena corꝑis aceuāgeliū coactus intrauit plꝰ his oībꝰ laborauit qſolo v̓bo vocati ſunt. xxiij. q. vj. Et ad hoc facit qd̓hr̄ Math. xxij. ⁊ Luc̄. xiiij. Exi in vias ⁊ ſepes ⁊ compelle intrare .ſ. in domuꝫ eccl̓ie. Itē Augꝰ. Qn̄ vultdeus ꝯcitare ptātes aduerſus ſciſmaticos aduerſudiſſipatores eccl̓ie. blaſphemi non mirent̉. qꝛ deꝰ concitat vt a Sara v̓beret̉ Agar. Cognoſcat ſe Agar.ponat ceruicē que cū hūiliata diſcederet a dn̄a ſua ⁊ꝯqueſta eēt angelo de dn̄a ſua. Rn̄dit. reuertē ad dominā tuaꝫ. ad hoc .n. affligit̉ vt reuertat̉. xxiij. q. iiij.Quando.Sed quid cum duoº. §. vjvel plures in eccl̓ia ſunt gerētes ſe ꝓ papa ⁊ qͥlibꝫ eorum hꝫ ſuā ſequelā. qͥs eoꝝ dicet̉ ſciſmaticus cū ſuisſequacibꝰ. Rn̄o. Aut ꝯſtat ⁊ cōiter tenet̉ ꝙ quilibeteoꝝ intruſus ē .i. non canonice electus. Aut conſtatvnū eoꝝ canonice ⁊ rite electū videlicet a duabꝰ ꝑtibus cardinaliū ⁊ ſine violētia. ⁊ alius poſtea ſuꝑinductus. aut dubitat̉ quis illoꝝ ſit canonice ⁊ rite electus vnus vel alter. Et in primo caſu nullus eoꝝ fquilibet eoꝝ ſciſmaticus cū his qͥ ſcient̓ ſequunturip̄m ⁊ excōicati ip̄o facto. extra de elec. c. Licet. Et d̓hoc loquit̉. c. lxxix. diſtin. Si duo. vbi dicit̉. Si duoforte contra fas temeritate ꝯcertantiū fuerint ordinati .ſ. in ſummos pontifices. nullū eoꝝ futuꝝ ſacerdotem .i. ſummū pontificē ꝑmittimus. ſꝫ illū ſolū inſede apl̓ica ꝑmanſuꝝ cenſemus quē ex numero clericoꝝ noua ordinatione diuinū iudicium ⁊ vniuerſitatis clerus elegerit. hec ibi. Nec obſtat qd̓ hoc ſtatuit Honorius auguſtus. ⁊ ad imperatorem nō ſpectat ſtatuere aliquid de electionibus eccleſie ſic̄ necde rebus alijs eccleſiaſticis. vt dicitur. xcvj. diſtinc.Bene. Hoc enim facit rogatu eccleſie. ⁊ eccleſia ap-