146 ‘
Honor miliiBasileaedelatus
Angli Joli.ButtlerusWilhelmUdroph.
Redii per Rubiacum; ubi pernoctavi cum sorore cum HeinricoBilling et Joanni Frisio, qui Basileae se mihi socios junxerant, etcum quibus Basileam redii per Ensben, 1 ) ubi salutaveram priusnon mihi visum Theobaldum sororis filium. Multo autem honoreaffectus a chalcographis Basiliensibus et fratribus, qui fuerant meisubditi in monasterio olim, cum uxoribus mecum pransi ad florem. 2 )Redii eques Tigurum. Mense autem Augusto die 18. ingressi suntAngli duo, Joannes et Wilhelmus, 3 ) quibus ad tempus adfuit tertius,qui et Wilhelmus. Erat annona anni illius quoad Cameram 73frusta, de vino bono urnae ex Cellario 56, de villici vineis 11
') Ensisheim.
a ) Bei dieser Gelegenheit war es auch, dass Pellikan sich mit Erasmusaussöhnte. Die beiden Männer hatten früher in sehr intimer Beziehung-gestanden; dies erhellt u. A. aus einem Briefe Zwinglis an Beat Rhenan vom25. März 1522 (s. Mörikofer a. a. O. I, 177), wo er diesen ersucht, mit Pellikanzwischen Luther und Erasmus zu vermitteln. Die Disharmonie zwischen Pellikanund Erasmus war wie so manche andere Friedensstörung über dem Abend-mahlsstreit entstanden. «Putabat Erasmus», schreibt Joh. v. Lasco am 31.August 1544 an Pellikan, «te auctore id fieri, ut idem cum Oecolampadio sentirediceretur. Neque vero id tam grave erat, quam ille grave videri volebat,sed hoc ille rebus suis vehementer noxium esse putabat et volebat praetereanomen suum hac opinione gravari. Deinde habebat fortasse instigatores suos,quibus id potius quam Erasmo ipsi imputandum esse censeo ». Der empfindlicheErasmus fühlte sich sehr beleidigt. Mit bitterer Ironie schrieb er an Pellikan :«evangelii vigor non abolet morales virtutes sed perficit». Pellikan versuchte,ihn eines bessern zu belehren; darauf erhielt er die höhnische Antwort: «nihilerat in tota epistola tua, quod mihi non magnopere displicuerit» (LeidenerAusgabe III, 963 ff.) Diese Briefe Hess Erasmus bei Proben drucken, ohnePellikans Antworten beizufügen, was diesen natürlich sehr erbittern musste.Ueber die schliessliche Versöhnung schrieb Pellikan an Joh. v. Lasco: «provi-dentia et gratia Dei contigit, ut paucissimis ante obitum Erasmi nostri diebuscasu Basileam descenderem et ab eo ferme tribus horis ultimum colloquiuminvitatus assequerer in domo Frobenii junioris, mense Junio anno MDXXXVI,quo et obiit in Domino. Sine omnium expostulatione amice colloquebamur.Quamvis non admodum amice Frobenii agerent epistolas ad meam indignamtraductionem imprimendo. Sed non solus fero ejusmodi injurias. Tu amicusnosti, ut sincere coluerim virum et ex animo tecum, quae sentiebam eloquidebebam, quorum nondum poenituit».
3 ) Einen Brief des Guilhelmus Udroffus Anglus e Londino aus spätererZeit an Pellikan über den Gang der Reform in England theilt Kessler (Sabbataa. a. O. II, 501 ff.) mit.