■120 T. LIVII [U. C. 557. A. C. 21 5 .]

XXXV. In Italia quum post Cannensem pugnam,fractis partis alterius viribus, alterius mollitis ani-mis, segnius bellum esset: Campani per se adortisunt rem Cumanam suae ditionis facere; primo solli-citantes, ut ab ltomanis deficerent' Ubi id parumprocessit, dolum ad capiendos eos comparant. Cam-panis omnibus statum sacrificium ad Hamas. Eo se-natum Campanum venturum certiores Cumanos fe-cerunt: peticruntque, ut et Cumanus eo senatus ve-niret ad consultandum communiter, ut eosdem uter-que populus socios hostesque haberet: praesidiumilii armatum sesc habituros, ne quid ab Romano Poe-nove periculi esset. Cumani (quanquam suspectafraus erat) nihil abnuere; ita tegi fallax consiliumposse rati. Interim Ti. Sempronius consul HumanusSinuessae, quo ad conveniendum diem edixerat, exer-citu lustrato, transgressus Vulturnum flumen, circaLiternum castra posuit. Ibi,quiaotiosastativaerant,crebro decurrere milites cogebat, ut tirones (eamaxi-ma pars volonum erat) assuescerent signa sequi, etinacie agnoscere ordines suos. Inter quae concordiaemaxima inerat cura duci, itaque legatis tribunisquepraeceperat, ne qua exprobratio cuiquam veleris for-tunae discordiam inter ordines sereret: vetus miles ti-roni, liber voloni sese exaequari sineret: omnes satishonestos generososque ducerent, quibus arma sua si-gnaque populus Romanus commisisset: quae fortunacoegisset ita fieri, eandem cogere tueri facium. Eanon maiore cura praecepta ab ducibus sunt, quam amilitibus observata; brevique tanta concordia coa-luerant omnium animi, ut prope in oblivionem veni-ret, qua ex conditione quisque esset miles factus.Haec agenti Graccho legati Cumani nuntiarunt, quaea Campanis legatio paucos ante dies venisset, et quidiis ipsi respondissent. Triduum post eum diem fe-stum esse: non senatum solum omnem ibi futurum,