Druckschrift 
De exemplis et similitudinibus rerum
Entstehung
Seite
322r
Einzelbild herunterladen
 

De artificibus et rebus artificialibus

Uperbia ſecularis potētie aſſil̓at̉ turri babel.de habet̉ Gen̄. xj. Et pͥmone cauſe: ſcꝫ ꝓpter quā fuit edificata: ſcꝫfuit triplex. Prīo fuit timor diluuij. Timebāt enī hoīes ne iteꝝ diluuium fieret: ſe ꝯtra ip̄m p̄munire voluerūt edificando excelſiſſimā turrim quā aqͣ diluuij nonpoſſet operire. In ſignat̉ ſuꝑbi potētes ſꝑ ſunt ī timore: ne a ſua altitudine deijciant̉. Un̄ conant̉ ſe p̄munire on̄dēdo tyrānice alijs altitudinē ſue potentie ad vtſꝑ plus timeant̉ maiores reputent̉. Secūda fuit cupiditate dn̄andi. Hocfactū eſt ab hoībꝰ de cōſilio Nēroth volebat dn̄ari eis. In ſignificatur ambitiomūdanoꝝ ꝓpter quā vnꝰ appetit alteri dominari: ſꝫ ſicut d̓r Ecc̄s. viij. interduꝫ dn̄at̉ homī in malū ſuū. Tertia fuit celebratiōe noīs. vn̄ dixerūt: Uēite faciamnobis ciuitatē turrim: cuiꝰ culmē pertingat ad celū: celebremꝰ nomē nr̄m anteqͣꝫdiuidamur in vniuerſas terras. Vbi attēde qͣdruplex ſtudiū tyrānoꝝ ſuperborū. Primū ē ad cōmoditates corꝑales habendū: ꝓpter qd̓ iſti cogitauerūt ciuitateꝫfacere: vt .ſ. cōmodiꝰ viuerēt. Scd̓m ē adſe fortificādū: ꝓpter qd̓ cogitauer̄t turrimmaximā edificare .ſ. ad fortitudinē. Un̄ dicit Ioſephꝰ: tanta fuit groſſitudo eiꝰ: vtaſpiciētibꝰ de ꝓpe longitudo videret̉ minor. Tertiū ē ad ſe exaltādū. vn̄ cogitauerūt celū attingere: imitātes .ſ. illū dixit Eſa. xiiij. In celū aſcēdā ſuꝑ aſtra celi exaltabo ſoliū meū. Quartū ſtudiū ēad nomē ſuū dilatādū. Et ſic cogitauerūtiſti nomē ſuū celebrare: ſiue apud pn̄tesmagnitudīe pulchritudīe oꝑis: ſiue apd̓poſteros de oꝑis firmitate et ꝑpetuitate:Psͣ .xlviij. Vocauerūt noīa ſua ī t̓ris ſuiſ.Scd̓o ſuꝑbia potētū aſſil̓at̉ illi turrine materie: qꝛ habuerūt lateres coctosſaxis: bitumē cemēto. Sic̄ aūt ī cemētoqd̓ fit ex calce viua ītelligit̉ vnitas charitaris: ī faxo ꝟo boni oꝑis firmitas. Sic inbitumīe accipit̉ vnitas colligatio īpietatis: eoꝝ ſeqͣces ꝯfederant̉: loco faxi .i.vere ꝯſtātie hn̄t laterē coctū ꝑtinacis malicie. Tertio rōne patrie ſiue terre vbi fuitedificata: qꝛ in t̓ra Sennaar. Un̄ d̓r Gen̄.xj. ꝓficiſcerent̉ de oriente: inuenerūt

campū in terra ſennaar habitauerunt ineo: ibi poſtea edificauerūt. Vbi nota primo ſuꝑbie originē in eo iſti edificatoresturris ꝓfecti ſunt de oriente: quē ſignat̉claritas originis .i. nobilitas nataliū exfrequēter naſcit̉ ꝓuenit ambitio dn̄andi. Uel orientē intellige xp̄m. de quo d̓rZach̓ .vj. Ecce vir oriens nomē eiꝰ: a cuiꝰclaritate humilitatꝭ exemplo ſuꝑbi ambitioſi diſcēdūt inueniūt campū: ſcꝫ latitudinē licentiā voluptatis corꝑis: latavia eſt ꝑditiōiſ. Un̄ d̓r in terra ſennaar:id eſt fetoris. Quia .ſ. libertas voluptatiseſt ꝑditiōis aīe fetoris infamie Uelturris ſuꝑbie edificat̉ in cāpo ſennaar .i. fetoris. Quia licꝫ ſuꝑbia floreat oleatdo: tn̄ deo maxīe fetet. Un̄ ſuꝑbi aſſil̓ant̉ardeis alta ſcandūt fetidi ſūt. Quarto rōne pene: qꝛ punita fuit hec ſuꝑbia pena diuiſiōis ꝯfuſiōis linguaꝝ: hec diuiſio linguaꝝ eſt diſſenſio ſuꝑboꝝ: Prouer.xxij. Int̓ ſuꝑbos ſꝑ ſunt iurgia. vbi ſuꝑbia ibi ꝯtumelia Itē ꝓpt̓ linguaꝝ cōfuſionē vocatū eſt nomē illiꝰ babel: qꝛ ibifuſum eſt labiū vniuerſe terre. In mal̓ enīeſt ꝯfuſio affectionū. Tot enim linguis loquunt̉ mali: qͦt eſtuāt deſiderijs. Et bn̄ ingitur turri babel: qꝛ ſuꝑbiā ſequit̉ ꝯfuſio:Prouer. xxix. Suꝑbū ſequet̉ hūilitas: ethumilē ſpū ſuſcipiet gl̓ia. Itē ſuꝑbusdifficulter corrigit̉. Cibus enī in nimiseſt de ſale qͣſi ꝑditus eſt: ſed ille in pa eſt: qꝛ pōt apponi. Faciliꝰ enim ſal ciboapponit̉ qͣꝫ ſubtrahit̉. Sic homo ſuꝑbusqui nimis habet de ſenſu ꝓprio difficulterobedit alteri: ideo ē flexibilis ad obedientiam. Sed humilis ecōuerſo eſt: qꝛ humilis vacuus a ſenſu ſuo recipit alienū: qꝛvidens ſenſuꝫ ſuū ſibi ſufficere: alienoſenſui acquieſcit. Itē ſuꝑbus prelatꝰ ſimilis eſt oui cui paſtor imponit nolam adcollū: que qͣꝫtumcūqꝫ ſit miſera: omnes tn̄quaſi dn̄a p̄cedere ſatagit. Sic homo qͣꝫtūcunqꝫ imbecillis fuerit: ſi fiat prelatꝰ: oēstn̄ p̄cedere ſe credit: ſe exiſtimat omnibꝰmeliorē. cōtra qd̓ d̓r Eccī. xxxij. Rectoremte poſuerunt: noli extolli ⁊cͣ. Itē ſuꝑbusſil̓is eſt illi qui vult altā domuꝫ facere ſinefundamento. vult eleuari ad gradumdignitatꝭ ſine baſe humilitatis: io certuspōt eſſe de ruina: Prou̓. xvij. Qui altā facit domū ſuā querit ruinā. Item ſuper-