Liber octauus
internam: que quidē pͥncipaliter ſanctꝭ patribus facta eſt: ⁊ ꝑ eorū exempla ad aliosderiuata eo tꝑe qͦ oportebat. Predictū vero p̄ceptū ſcꝫ de vnitate vxoris p̄termittitur: vt maior eēt multiplicatio ꝓlis ad cultum dei educandē. ¶ Ca: XXXIIIINiuriantur aliqui chriſto tripliciter. Cuiꝰ ſimilitudo apparet in ipſis iniurijshoīm. Iniuriat̉ enim vnus hō alteri tripliciter. ¶ Uno modo re: hoc fit qͦtienſcunqꝫmanꝰ infert̉. ¶ Scd̓o verbis: vt qn̄ cōuitium fit. Et d̓r couitiū a cōuocatione vel cōuentione .i. collectiōe vocū. Cū enī in vnūplures voces cōferunt̉: ſpecialiter cōuitium d̓r qͣſi cōuocium. Et fit nedū p̄ſenti ſedetiā abſenti. Nā ſi quis ad domū ſuaꝫ veltabernā venit: cōuitiū facit etiaꝫ te abſente ſi vociferat̉: vel alios ad vociferanduminducit cōtra certā perſonā. nā vite nullaeſt executio. ff. de iniur̄. l. j. §. iniuriā. ⁊. l. itēapud lebeonē. §. cōuitiū. ⁊. §. feciſſe. ⁊. §. tibi. ¶ Tertio fiet iniuria in litteris: vt cumqͥs librū vel hiſtoriā vel chartā ad infamiam alicuiꝰ ꝑtiuentē ſcripſit vel cōpoſuit vl̓edidit vl̓ dolo malo fecit ꝙ qͥd eoꝝ fieret:puta dimiſit ſcripturā cadere in plateā. ar..ff. de ver. ſigni. late. Nec diſtinguit̉ vtrūnomine ſuo vel alteriꝰ hoc ediderit: expreſſo nomīe ꝓprio illiꝰ quē infamare intēdit:vel nō expreſſo. Eode modo tenet̉ qui huiuſmodi ſcripturā vendere curauit vl̓ emēre. Eodē modo tenet̉ etiā ſine ſcriptura ſi īnotā vel ſignū aliqd̓ horā ꝓdiderit: putaveſte lugubri vel ſqualida vtit̉ in iniuriaꝫalicuiꝰ vel barbā dimittit: vel capillū ſubmittit. ff. de iniur̄. l. item apud labeoneꝫ. §ait pretor. ne infamādi cā ⁊ ſequēti. v. q. j.quidā maligni ſpūs. Et nota ꝙ de famoſolibello agi pōt crimīalit̓: ẜm. l. ſcꝫ ad penācapitis tā ꝯͣ illū qͥ fec̄: qͣꝫ ꝯͣ illū qͥ inuenit niſi ip̄m corruꝑit vl̓ cōbuſſerit vl̓ īuētū nullireuelauerit. C. de famoſo libello. l. iſta. v.q. j. ſi quis famoſuꝫ libellū. Et pōt in hͦ catu qͥlibet de ppl̓o accuſare: ⁊ accuſatori ꝯſtituitur preciū ꝓ modo ſub̓e accuſate ꝑſone.vel ſi erat ſeruꝰ ꝓducit̉ in libertatē. Quidenī ſi publica vtilitas ex hͦ emergat. ff. e. l..§. fi. ⁊. l. ſenatuſcōſultū. ⁊. C. d̓ famo. libel..l. vnica. pōt etiā ciuilit̓ agi actiōe iniuriarū q̄ nō publici iudicij ſꝫ pͥuati ꝯtinet q̄re-
lam. C. eo. iniuriaꝝ. ff. eo. ꝯſti. §. vnico. Un̄⁊ de oī iniuria etiā ſi deſcēdat ex lege cornel̓. ciuiliter agi pōt vt ibi ⁊ de oī alia quacūqꝫ actōe. ff. e. p̄tor edixit. §. poſt ſe. hodieẜm canon̄. qͥ famoſuꝫ libellū cōficit flagellat̉ ⁊ excōicat̉. v. q. j. qͥ in alteriꝰ. et. c. is qͦ.Sed ⁊ ſi certū ē qͥs cōfecerit pōt accuſari ⁊dęponi: cū ſit graue crimē ⁊ accuſatiōe acdānatiōe digniſſimū. xxv. di. §. nunc autē.Primo gͦ mō ſcꝫ re iniuriati ſūt xp̄o iudei qͥ manꝰ iniecerūt in eū ⁊ ligauerūt: ⁊ hiqͥ eū verberauerūt ⁊ crucifixerūt. ¶ Sed ſecūdo mō iniuriant̉ ei maledici ⁊ blaſphemi: qͥ linguas ſuas ꝯͣ ip̄ꝫ relaxare p̄ſumūt.¶ Tertio āt mō heretici qͥ falſa de ip̄o xp̄oſcripſerūt ⁊ ꝯtumelioſa: vt Manicheus etArrius ⁊ alij ꝯſil̓es. Notādū aūt ꝙ iudeiiniuriātes xp̄o qͣſdā falſas excuſatiōes p̄tendere conati ſūt: vt non iniurioſe ſꝫ iuſteeū ꝑ̨̄dere crederent̉. Nā ẜm iura iniuria alicui facta excuſari poſſet ex tribꝰ. ¶ Primoex culpa ſiue delicto: puta ex eo ꝙ ille cuicōuitiatū eſt vere deliq̄rat. Nā pctā nocētiū nota eē ⁊ expedit ⁊ oportet. ff. de iniur̄.cū qͥ nocētē. ⁊. C. eo. fiqͥdē aīam tuā vbi nōſe ꝑſeueret. Al̓s tenet̉ nūciator. C. ⁊ ſi nones nūciator. Hāc gͦ excuſationē iudei ꝯtraxp̄m p̄tendere voluerūt qn̄ dixerūt pilato:Si nō h̓ eēt malefactor ū tibi fradidiſſemꝰeū: Ioh̓ .xviij. ſed vere mentiebant̉: qꝛ ipſepct̄m̄ nō fecit: nec īuētus ē dolus ī ore eiꝰ.jͣ. Pe. ij. ¶ Scd̓o excuſat̉ iniuria ex cā: puta ſi fecit īiuriā cā venerāde reipublice: vtſi magiſtratꝰ ſcutū alicuius ꝑforauit: qꝛ inbello ſe male habuit. ff. eo. qui reipublice.Ideoqꝫ excuſat̉ ſacerdos a canone ratiōeturbatiōis diuini officij. extra d̓ ſen. excō.veniēs. Hāc excuſationē p̄tenderūt iudeicū dixerūt: Hunc inuenimꝰ ſubuertentemgentē nr̄am: Lu. xxiij. Sed in hͦ etiā mentiebant̉: qꝛ ip̄e gentē ſuā .i. iudeos nō ſubuertere ſed ſaluare conatꝰ fuerat: ẜm illudMatth̓. j. Ip̄e enī ſaluū faciet ppl̓m ſuuma pctīs eoꝝ. ¶ Tertio excuſat̉ iniuria a p̄eminētia: qꝛ rōne dignitatis p̄ſumit̉ ꝓ aliquo ꝙ nō aīo iniuriādi qͥd agat: vt ſi miniſter reipublice iubet aliquē duci: qꝛ decreto pretoris nō obtēperat: qꝛ iurꝭ excuſationō habet iniuriā ⁊ non tenet̉. Et que iuſſupoteſtatis a magiſtratu fiunt ad iniuriarūactionē nō ꝑtinent. Et inde eſt ꝙ nec magiſter incidit in canonē ſi cauſa correptionis