¶ De canonibus et legibus
ſet: patet: qꝛ ſi qͥs ep̄s ꝯſtitutionē edideritꝙ qͥcunqꝫ furtū fecerit excōicatus ſit: vl̓ cōſimilē aliā extranei qͥ etiā intra eiꝰ territoriū cōtra hoc faciūt: ſi ignorāt ſententiā latam: nec tantā morā traxerūt ꝙ ſcire preſumant̉ nō ligant̉: ar. extra qͥ matrimoniumac. poſ. c. fi. extra de adul. ſi ea. Nec enī ligat excōicatꝰ ſnīa niſi ſciens: extra de ſen.excō. ſignificauit: ⁊.c. cum deſideres. Necetiā talis extraneꝰ tenet̉ ſcrutari decreta alterius regni. C. de commercijs. l. mercatores. Si vero hͦ ſciat vel magnā morā ibi cōtraxerit. iā incipit eſſe ſubditꝰ rōe delicti ⁊ſententie late. Nā ⁊ de furto tenet̉ ibi reſpōdere vbi cōmiſit: extra de rapto. c. j. vj.q. iij. placuit. ¶ Itē rōne delicti ⁊ p̄ſes aduerſus extraneos hoīes delinquētes imperiū habet ¶ Nec enī diſtinguit̉ vn̄ ſit. ff. deofficio p̄ſidis. l. iij. ¶ Itē ignorātie excuſatio nō admittit̉ vbi pōt homini aliqͥd īputari. Si enī puto ꝑcutientē me ꝑcutere ⁊ ꝑcutio aliū: hac ignorātia nō excuſor. ff. ad.l. aquil̓. l. v. §. j. ⁊. l. ſcientiam. §. penul̓. Un̄in hac actiōe culpa leuiſſima imputat̉. Nāſi qͥs ciſternā fodit ⁊ ip̄am apertā dimiſerit: vel ſic nō cooperuit ꝙ aīal in eā nō poſſit cadere: ⁊ bos ibi ceciderit tenet̉: extrade dānis datis. c. ij. ¶ Ca. XXXIINobediētia eſtgrauis culpa: ⁊ iō ẜm iura cōtumacia grauit̓ punit̉. Eſt enī contumacia erga iudicē vel p̄latū cōmiſſa inobedientia. Un̄ multo grauior ē inobedientia erga deū. Sed nota ꝙ cōtumax dicit̉aliqͥs multis modis. Nā vno mō d̓r cōtumax qͥ citat̉ tribꝰ edictis vel vno ꝓ oībꝰnō venit ad iudiciū. ff. de re iudi. cōtumacia. Et hͦ modo pctōr citatꝰ a deꝯ triplicit̓:ſcꝫ ꝑ eius flagella: ꝑ eiꝰ verba: ꝑ eiꝰ beneficia. ſi nō venit ad iudicium eſt cōtumax.Scd̓o mō d̓r cōtumax: qꝛ nō vult: puta qͥimpedit vel ꝓcurat ꝙ citatio ad ip̄m nō ꝑueniat: ⁊ tal̓ ꝓ citato dꝫ hr̄i. ff. de re. iu. adea. §. ſꝑ. ⁊. l. iure ciuili. ff. de ꝯdi. ⁊ demō. l.iure ciuili: ⁊. l. qͥbꝰ diebꝰ. Et huic aſſimilātur pctōres qͥ p̄dicatores ⁊ p̄dicatiōes fugiunt. Sūt enī p̄dicatores qͣſi quidam deinuncij ⁊ p̄cones. Et eorū verba ſunt velutiudicis edicta. Un̄ de talibꝰ pctōribꝰ dicit̉Iob .xxj. Dixerūt deo: recede a nobis: ſcientiā viarū tuaꝝ nolumꝰ ¶ Itē cōtumax ē
ſi venit ad pn̄tiā iudicis: ſic ꝙͣ iudex ipſuꝫcognoſcat: ſꝫ potiꝰ latitat retro columnasaut ſtatiōes. ff. qͥbꝰ ex cauſis in poſ. l. fulcimus. §. qͥd ſit latitare. ⁊. §. idē ſciendū. Huic aſſimilat̉ qͥ venit ad penitētie ſiue confeſſionis iudiciū: ſꝫ nō ſic cōfitet̉ ꝙ ſacerdoseius ꝯſcientiā cognoſcere poſſit: aut qꝛ occultat aut qꝛ palliat vel excuſat vel hmōi.Un̄ etiā d̓r cōtumax qͥ iudici obſcure reſpōdet: ⁊ ſic qͥ cōfitetur ꝑ verba obſcura et inuoluta. ¶ Tertio d̓r cōtumax qͥ recedit ſinelicentia. In autē. de litigio. §. omniū vero.Talis eſt qͥ recidiuat in pctm̄: vel qͥ penitētiā ſibi impoſitā nō ꝑficit: ſed abſqꝫ diſpenſatione vel licentia ſacerdotꝭ eaꝫ dimittit.¶ Quarto d̓r cōtumax qͥ ad p̄ceptū iudicꝭnō reſtituit. in qͦ caſu res manu militari eiauferri iubet̉. ff. de rei vendica. qui reſti. ⁊ne vis fi. ei. qͥ in poſ. ſi quis miſſus. Et hisaſſimilāt̉ qui ad dictū ſacerdotꝭ aliena nōreſtituūt poſtqͣꝫ cōfeſſi ſunt. vnde deꝰ qn̄qꝫꝑ alias vias aufert eis exqͦ nolūt reſtituere. ꝓ hmōi aūt criminibꝰ dicit canon cōtumaces excōicari debere. xj. q. iij. certum.Omnis aūt cōtumacia graue crimē poteſtdici. Eſt enī qͣſi peccatū idolatrie repugnare velle: ⁊ qͣſi ſcelus idolatrie nolle acqͥeſcere. viij. q. j. ſciendū. ¶ Ca. XXXIIIAſpirata hominibus a deo excipiunt̉ a cōmuni lege. Cuiꝰ ſignū ⁊ exemplū eſt in iurecanonico: qꝛ electio ꝑ inſpirationē non eſtin forma iuris ſed exceptio a formis: vt extra de electio. ꝓpt̓ diuerſas. Et ſil̓r ẜm legem diuinā ea que inſpirant̉ a deo excipiuntur a lege communi: ſicut ptꝫ in patriarchis qͥ acceperūt plures vxores: vt Iacobqui habuit Lyam ⁊ Rachel: ⁊ ſil̓r Dauid.qd̓ tn̄ ex lege cōmuni nō licebat. lex enī devnica vxore nō eſt humanitꝰ ſed diuinitusinſtituta: nec vnqͣꝫ verbo aut litteris tradita ſed cordi imp̄ſſa: ſicut ⁊ alia que ad legēnature qualitercunqꝫ ꝑtinent: ⁊ ideo in hͦa ſolo deo diſpenſatio fieri potuit. Nam illi ex cuius auctoritate lex efficaciam habetreſeruatur: vt licentiā prebeat legē pretermittendi in illis caſibꝰ ad quos legis efficacia nō ſe extendere debet. Et talis licentia diſpēſatio dicitur. Et in hoc ꝙ .ſ. aliqͥshaberet ſimul plures vxores a ſolo deo diſpenſatio ſibi fieri potuit ꝑ inſpirationem
M