¶ De viſionibus et ſomnijs
ex ſomnio pharaonis: quod habet̉ Gen̄.xlj. vbi dicit̉ ꝙ vidit pharao ſomniū. Putabat enī ſe ſtare ſuꝑ fluuiū de quo aſcēdebāt ſeptē boues pulchre ⁊ craſſe nimis: etpaſcebant̉ in locis paluſtribꝰ. Alie quoqꝫſeptē emergebant de flumine fede cōfecteqꝫ macie ⁊ paſcebant̉ in ipſiꝰ amnis ripa īlocis vberrimis virentibꝰ: deuoraueruntqꝫ eas quarū mira ſpecies ⁊ habitudo corporū erat. Moraliter fluuiꝰ eſt ſpūſſanctꝰ.de quo Apoc̄. vl. On̄dit mihi fluuiū aqueviue ſplēdidū tanqͣꝫ cryſtallū ꝓcedentē deſede dei ⁊ agni .i. de ſubſtantia patris ⁊ filij. de hoc flumine aſcendūt ſeptē boues .i.ſeptē dona que dicunt̉ aſcendere: qꝛ nosaſcēdere faciūt: ⁊ deſignant̉ in bobꝰ: qꝛ .ſ.faciunt nos bonoꝝ opeꝝ fructibꝰ abūdare: ſicut boues terrā. Dicunt̉ autē pulchreinqͣꝫtum animā ſpiritualiter informāt. Nimis autē .i. valde craſſe dicunt̉: eo .ſ. ꝙ animā mirabili dulcedine ⁊ virtutū abūdantia implent. Loca autē paluſtria in quibuſpaſcunt̉ ſunt humiliū corda. de his ſeptemdonis dicit̉ Eſa. xj. Requieſcet ſuper eumſcilicet chriſtum humilem ſpirituſ domini:ſpiritus ſapientie ⁊ intellectus: ſpiritus ſcientie ⁊ pietatis: ſpiritus cōſilij ⁊ fortitudinis: ⁊ replebit eū ſpūs timoris dn̄i. Perſeptem autē boues tenues et fedas intelliguntur ſeptem vitia que deſignant̉ in bobus qui terram vertunt: quia ſcꝫ cor deprimunt ⁊ terrenis actionibus inuoluunt: hͨemergunt̉ de flumine .i. de īſtabilitate ⁊ fluxibilitate mentis humane. ſenſus enim etcogitatio humani cordis prona ſunt ī malum ab adoleſcētia ſua: vt dicit̉ Gen̄. viij.Dicuntur autem fede: quia menteꝫ ſcꝫ hominis maculant: ⁊ conuerſationem deformant. ¶ Itē ſunt confecte macie: qꝛ euacuant pinguedinem gratie ⁊ virtutuꝫ. ¶ Itēpaſcuntur in ripa amnis. Amnis enim cōtinue fluens eſt vita humana: cuiꝰ due ripe ſunt: ſpiritus ⁊ caro. in quibus ſunt loca vberrima ⁊ virentia .ſ. diuerſe potentieanime: et diuerſe partes corporis. in quibꝰeſt viror .i. vigor virtutis. ſicut in ītellectuvirtꝰ cognoſcitiua. in volūtate virtꝰ appetitiua ⁊ ſic de alijs. Sil̓r in partibꝰ corporꝭ ſite ſūt vires aīe vt in oculis vis viſiua ī auribꝰ vis auditiua: ⁊ ſic de alijs. nec eſt aliqͣparticula corporis in qua nō ſita ſit aliquaanime vis. vnde iſta ſunt loca virentis: id
eſt viribus ſpiritualibus plena. ¶ It̓eꝫ iūtloca vberrima per abundantiā actionuꝫ.Nam in intellectu abūdant cogitatiōeſ: involūtate affectiōes: in fantaſia imagīationes: ⁊ ſic de alijs ¶ In iſtis gͦ ꝑtibꝰ ſe u viribus paſcunt̉ ſeptē vitia: qꝛ auaricia paſcit̉in viſu. vnde vocatur cōcupiſcentia oculorum j. Ioh̓. ij. ¶ Item gula paſcitur in guſtu: luxuria in tactu: ſuperbia in appetitu.Eſt enim ſuperbia appetitus ꝓprie excellētie ⁊ ſic de alijs vitijs. ¶ Item deuorat bones ſpecioſas .i. ſpirituſſancti dona. Namplenitudinē ſapiētie deuorat luxuria: quiafacit ſpiritualia deſipere. Naꝫ animalis .i.carnalis homo non percipit ea que ſūt ſpiritus dei. Donum ꝟo intellectus deuoratgula: quia generat hebetudineꝫ ſenſus circa intelligibilia vt dicit Gregorius xxxj.Moralium. Donum vero ſcientie deuoratauaricia: quia peruertit rectum iudicium:dum auarꝰ iudicat temporalia eſſe eternispreponenda in eis finem ſuum conſtituēs:ſed donum pietatis deuorat inuidia beniuolentiam excludens. Donum autem conſilij deuorat ira qua ad omnia precipitant̉ducit qd̓ eſt cōtra ꝯſiliū: ſꝫ donū fortitudīsd̓uorat accidia: q̄ reddit mētē debilē ⁊ grauē. Donū aūt timorꝭ deuorat ⁊ excludit ſuꝑbiā: q̄ p̄ſūptuoſū ⁊ audacē fac̄: ſꝫ ẜꝫ Gre.j. Mora. alit̓ accipiūt̉ iſta vitia donis oppoſita: qꝛ ſapiētiā deuorat ſtulticia: ītellectūhebetudo: ſcientiā ignorantia: pietatē duricia: mētis conſilium precipitatio: fortitudinem torpor: timorē vero ſuperbia ſiue p̄ſumptio ¶ Sed notandum circa predictūſomnium: ꝙ ſicut dicunt ſomniorum interpretes: ſomnia que apparent hominibꝰ debobus ad variam referuntur ſignificationem. Nam aliquando referūtur ad hominum poteſtatem. vnde in ſomnio vt dicuntboues maſculini generis principes plerūqꝫ ſignificare ſolent. Et ideo ſi quis ſomniet ꝙ ſedeat ſuper bouem rubri coloriſ inueniet poteſtatem: ſed egrotabunt filij eius⁊ vxor. ¶ Item ſi ſomniet quis ꝙ in alia regione paſcat boues tricornes aut quadricornes: princeps intrabit terram illam: etſubiugabit eam ſibi tot annis quot erantcornua. Aliquando vero referuntur adtemporum qualitatem ſicut ex ſomnio prefato: ſilicet Pharaonis apparet: quodIoſeph interpretatus eſt dicens ꝙ per ſe-
4