¶ De natatilibus ⁊ volatilibus
fidelem: vt dicit̉ .j. Corinth̓ .vij. ¶ Quarto aues docent qualiter ſe debent coniuges ad matrimonialem actū cōiungere ſcilicet tm̄ cōiugali federe ⁊ affectu ſcꝫ intentione et canſa prolis ꝓcreande. Hac enimſola de cauſa aues ad inuiceꝫ ſociant̉: ſcilicet ad generationē: ⁊ hinc eſt ꝙ aues quaſi ſolum generatiōis tempore videntur eſſein amore. Hinc eſt ꝙ ſolū etiā in cōiunctione carnali inter ſexum ⁊ ſexum diiudicāt:exceptis perdicibus que ſexū nō ſeruant:ſicut dicit Ph̓s in ſexto de anīalibus. Unde ſurgit in perdicibꝰ maſculus in maſculum: femina in feminam. Sed ex tali coitunō fiunt oua pullificatiua. Immo faciuntoua vēto plena: ⁊ addit ꝙ ex tali coitu malus fetor ſentitur. In quo videlicet exēplooſtenditur vitiū cōtra naturam triplici decauſa deteſtabile ¶ Primo propter infructuoſitatem: qꝛ nō eſt ad generationē. Unde in perdicibus ex tali coitu nō generantur oua pullificatiua. ¶ Secūdo ꝓpter inſatiabilitatem: qꝛ facit oua plena vento.Uentus enim licet repleat: nō tamen reficiendo ſatiat. Sic in huiuſmodi operibus licet quis ſuum malū deſideriū impleat: tamen nō ſatiat. ¶ Tertio ꝓpter fetoris feditatem: quia producit malū fetoreꝫ infamievel mali exempli ¶ Item aues in opere generationis obſeruat temporis congruitatem: ſcꝫ tempus veris: in quo oſtendit̉ ꝙnō omni tempore eſt vacandū operi coniugali. Nam in diebus ſacris vel ieiunioruꝫhuiuſmodi non eſt vacandū amplexibus:Ecēs. iij. Tempus amplexandi ⁊ tēpꝰ longe fieri ab amplexibꝰ. ¶ Item aues tempore generationis nutibus ⁊ vocibꝰ ad amorem mutuū ſe inuitant. ex quo oſtendit̉ cōiugale debitū perſoluendū eſſe vxori ſiuevoce ſiue nutu petenti. ¶ Item aues pullificant ⁊ pullos generatos educāt: quia tenentur parentes filios alere naturales: etſi non forte ẜm rigorem iuris ciuilis vl̓ poſitiui: tamē ex iure naturali. ¶ Itē aues vſqꝫ ad iteratū generationis tempꝰ ſibi nonappropinquant: quia ſcꝫ poſt impregnationem quouſqꝫ peperit mulier abſtinendūeſt ab vxore. ¶ Quinto docent aues fetuseducare: qꝛ fetus ab ipſis procreatos tm̄modo paſcunt cōmuniter. In quo oſtenditur periculū adulterij: precipue ex ꝑte mulleris: qꝛ mulier ex adulterio occulto gene
rans ſtatuit viro ſuo filios nō ſuos: ⁊ faciteum alere nō genitos a ſe: de quo ſicut defurto ad reſtitutionē tenet̉ ¶ Item cōiugijhoneſtatem ſeruare ciconiarum exemplanos docent: in qͥbus viuente femina nunqͣꝫ maſculus cauſa coitus cū alia ſe ſociat:ſed ſue femine quo ad nidum ⁊ prolem ſeruat fidem: ſed ſi in femina adulterij concubitum ꝑſenſerit: vltra cū ea non habitat:īmo ip̄am ſi poteſt trāſuerberat ⁊ necat: ſicut dicit Ariſto. ¶ Item mas feminam al̓sqͣꝫ in nido nō calcat: ex quo exemplo cōiuges aperte monent̉ fidem thori diligenterobſeruare: adulterinos cōcubitus horrere⁊ euitare: ⁊ carnalis oꝑis debitū cuꝫ quadam honeſtate p̄ſtare. ¶ Ca. XVIOntemplatiuavita ⁊ aſpera abſtinentia ſignantur in illis piſcibꝰ ſeu natantibꝰquorū eſus cōceſſus eſt in lege Moyſi. Dicitur enī Leuitꝭ. xj. Om̄e quod habet pennulas ⁊ ſquamas tam in mari qͣꝫ etiā ī fluminibus ⁊ ſtagnis comedetis: quicqͥd autem pennulas ⁊ ſquamas nō habet eorumque in aquis mouent̉ ⁊ viuunt: abominabile vobis execrandūqꝫ erit. Ad litteramhuiuſmōi natatilia ſcꝫ anguille ⁊ ſil̓ia prohibita ſunt iudeis ꝓpter exceſſum humiditatis. Et piſces alij conceſſi ſunt tanqͣꝫ ſicciores. Sed moralis cauſa ſiue figural̓ fuit: qꝛ per pennulas ſignat̉ vita ſubtilis vl̓contemplatio: ꝑ ſquamas autem ſignaturvita aſpera: quorum vtrūqꝫ neceſſariū eſtad mundiciā ſpiritualiū ¶ Item contēplatiui viri ſimiles ſunt auibus modulantibꝰque ſiluas amant: in arboribꝰ ⁊ frutetꝭ nidificāt: dulciter modulant̉ ⁊ cantant: ſuꝑoua ſollicite cubāt: ⁊ pullos diligent̓ educant: ⁊ tales ſunt philomene: merule ⁊ cōſimiles. Sic ꝑfecti ⁊ cōtemplatiui viri locaſolitaria diligunt: nidum mentis ⁊ cōtemplationis quictem in frutetis: ⁊ in arborum ramis: id eſt humilium ⁊ piorum exemplis ⁊ in magnorum ſanctorum actibꝰ⁊ veſtigijs ponunt: diuinas laudes dulciter: vel voce vel ſaltem corde quotidie modulantur ⁊ cōcinnūt: ſancta quoqꝫ deſideria mentis cum calore deuotionis fouendo vſqꝫ ad complementum operis perducunt: quaſi ſuꝑ oua cubantes ⁊ a ſuo calore fouentes vſqꝫ ad pullorum natiuitatem
S 3