primusLiber
gierra aſſimilatur grādini ꝓpter quinqꝫ.¶Primo qꝛ grādo eſt frigidiſſima quo adtactū. Nā grādo eſt ſtilla pluuie frigoris⁊ vēti rigore in aere cōgelata vt dicit Ariſtote. fit enim ex vapore frigido ⁊ humidoad īteriora nubis fugato ꝑ dn̄ium caloriscircūſtātꝭ: qꝛ vapor in nube recipit̉ ⁊ a frigiditate condenſat̉. Nā quādo vapor eleuat̉ ita alte virtute caloris qd̓ nō cōſumit̉fit nubes calidiſſima: eo ꝙ multū de calore remanet in vapore. Ideo ex calore circūfuſo in aere ꝯfortat̉ frigus ⁊ coartat̉ ī vnūlocū: ⁊ ex calore ipſius nubis aperiēte frigus repēte intrās ꝯgelat ⁊ fit grādo. Itaex calore iracūdie dominante ⁊ ex vaporeſuꝑbie cor ſubītrāte: ⁊ ex frigore alicuiꝰ iniurie vl̓ aduerſitatꝭ generant̉ diſcordie etguerre: q̄ corda hominū frigida faciūt expulſo charitatꝭ calore. Psͣ. cxlviij. Ignisgrādo nix glacies ſpūs ꝓcellarū ⁊cͣ. Perignē ītellige irā. ꝑ niuē ⁊ glaciē aliqua aduerſitatē vel iniuriā cor ſtringentē. ꝑ ſpūmintellige peſtē ſuꝑbie: ⁊ ex his ſequūt̉ procelle belloꝝ ¶ Scd̓o qꝛ grando eſt dura adictū. Nā grado fortiter ꝑcutit ex eo ꝙ dura exiſtit. Un̄ ⁊ grana eiꝰ in ſcriptura lapides appellant̉: Eccī. xliij. Cōfracti ſūt lapides grādinū. Prouenit aūt duricia grandinis ex eo ꝙ frigus vt dictū ē fugiēs calorem aeris ad interiora nubis ſe recipit ⁊ exſua aggregatiōe virtꝰ eiꝰ inualeſcit. Un̄ vaporē quē in nube inuenit ſua virtute ꝯſtrīgit: ⁊ in durā ſubſtātiā cōuertit: ⁊ ideo magis qͣꝫ in hyeme fiūt grādines in eſtate: qꝛvirtus frigoris q̄ eſt in eſtate vnit̉ ⁊ in vnaꝑte aeris adunat̉. In hyeme ꝑ aerē totumdiſꝑgitur quare debilior reddit̉: nec ad cōgelandū vaporē ſufficiēs īuenit̉. Ita guerre ⁊ diſcordie ex calore iracūdie .ſ. ex frigore malicie generate: corda hominū ſic īdurāt ꝙ vnꝰ erga aliū qͥ aduerſāt̉ ſemꝑ ſeuiat: ⁊ nulla pietate ſeu benignitate molleſcat. Unde guerra ſi diu durat corda lapidea generat: Sap̄. y. A petroſa ira plenemittent̉ grādines ¶ Tertio quia grandoeſt ſubita ſiue impetuoſa quo ad deſcēſuꝫ.Nam cū de ſe ſit grauis vēto etiam impellente cū impetu deſcēdit. Et ita etiā ſimiliter cum impetu ire ⁊ violētie guerre ⁊ bella gerūtur. Cū tamē iacobꝰ moneat ꝙ omnis homo ſit tardus ad irā. Nā ira nō habet miſericordiā neqꝫ erūpēs furor: Eſa. x
xviij. Sicut īpetus grādinis turbo cōfringens ⁊cͣ. ¶ Quarto qꝛ grando nō eſt totaliter rotūda quo ad aſpectū. Nā habet figurā quaſi dētis vel mochi. Cuius cauſaꝫquidam aſſignāt: qꝛ cū vapor vnde generatur eſſet expāſus in latus: frigus cōtrahēs magis traxit de materia a lateribꝰ qͣꝫa ſuꝑiori ꝑte: ⁊ cū latꝰ eſſet magnū cōgelauit partē anteqͣꝫ alia flueret ad eā: ⁊ adheſit ei ſicut cōgelata gutta: ⁊ ſi aliquādo inueniat̉ rotūda dicūt ꝙ ē ꝑ accidēs. Quiadeſcēdēdo ꝑ inferiorē ꝑtē aerꝭ q̄ ꝑ reflexionem radioꝝ eſt tēperate calida liqueſcit etminuitur ⁊ rotūdatur. Quia ergo figurarotūda ꝑfectionem ẜm ph̓m importat: deficit in grādīe rotūditas figure: qꝛ cōmuniter bella et lites cōtingunt ex defectu charitatis vel imꝑfectione. Charitas enī ē vīculū pacis vt dicit̉ Coloẜ. iij. Nā cui charitas ꝑfecte adeſſet etiā iniuſte ledēti minime repugnaret: dicente dn̄o: Mat. v. Quiꝑcuſſerit in vnā maxillā prebe ei ⁊ aliā. EtApo. Ro. xij. Non voſmetip̄os defēdentes chariſſimi: ſed date locū ire: Sap̄. xvj.Fructus inimicoꝝ exterminabat ignis ardēs in grādine. Ignis qͥdem ardēs in grādine eſt charitas feruēs in ꝑſecutionē. Ethec frequenter inimicos exterminat dumeos ad beniuolentiā mutat. vnde Apl̓usad Ro. xij. Si eſurierit inimicuſ tuus cibaillum. ſi ſitit potū da illi: hͦ eniꝫ faciēs carbones ignis cōgeres ſuꝑ caput eiꝰ. ¶ Quīto quia grando eſt noxia quo ad effectuꝫ.Nam cū imꝑetu terrā petit. ſegētes fructꝰ⁊ floreſ plurimū ledit. vnde in Psͣ. lxxvij.Percutit in grādine vineas eoꝝ. Interdūetiā ex grādine animalia occidūtur: ẜm illud. Psͣ. lxxvij. Occidit in grādine iumēta eoꝝ: precipue quādo grādo eſt multumgroſſa: quia tūc grauior exiſtit ⁊ impetuoſius ruit. Et nota ꝙ deſcēdit grādo maiorvel minor ẜm ꝙ altiori loco vel terre viciniori cadit: quia ex maiori motū in aere calido minorat̉ ⁊ retardatur: ideo maior cadit a viciniori loco: Apocal̓. xvj. Grandomagna ſic̄ talētū deſcēdit de celo ī hoīes:ml̓to auteꝫ magꝭ ꝑ guerras qͣꝫ ꝑ grādinesarbores vaſtāt̉ ⁊ ſegētes etiā occidūt̉ homīes: aīalia rapiūt̉ ⁊ bōa īnūerabilia diſſipātur ⁊ diſpergunt̉. ¶ Ca. XXIIuitie huiꝰ mu