Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

y2Tertius

alijs ſenſibus iam ſunt dicta Namvirtus animalis eſt cauſa efficienscauſa materialis et inſtrumentaliseſt lingua ꝓpria ſuis arterijs. ſpiritū animalē ad ꝑfectionē virtutisguſtabilis ꝑficiens. que quidē linguā ẜm ſue ſubſtātie ꝯplexionē eſtꝯcaua. poroſa. humidā et inſipidaCōcaua quidē eſt vt ſui ꝯcauitatehumoroſitatē rei guſtabilis reſolu in ſe ſuſcipiat. Poroſa vt quodeſſet groſſū vel ſubtile de re guſtāda ad neruos lingue libere ſubintraret. et vt virtus attractīa ad patiendū ea plus vigeret. Humidaquidē fuit vt cooꝑaret̉ ad accepto diſſolutionē. vt ſi aliqua ficca etdura forſitan lingue vel palato applicarent̉ humiditate lingue ad digeſtionē ſiue qualēcūqꝫ reſolutōnēfacilius optarent̉. Erat etiā et inſipida vt eſſet cuiuſlibet rei et ſaporis receptius ſicut aqua. que ſi det̓minatū ſaporē haberet: alteriꝰ qͣlitatē ꝑcipere valeret. Fit auteꝫguſtꝰ hoc modo Duo nerui in medio lingue infigunt̉ qui poſtmodūin multos ramos. in extremitatibꝰlateralibꝰ diſpertiunt̉ et eos ſpiritus animalis in linguā defert̉.ergo res guſtanda ſubintrans linguā vl̓ poros neruoꝝ. ſpūs aīalisexiſtens ibi immutat̉ ẜm eius proprietates quas poſtea iudicio aīerep̄ſentat. guſtus ergo tanto olfactu groſſior eſt quanto fumꝰ aquaſubtilior inuenit̉. qꝛ odoratꝰ natura eſt fumoſa. guſtꝰ aūt ſenſibilitas

humectatio ē aquoſa vt dicitſtantꝭ. Hic ſenſus animali ꝑutilis ēad indiuidui ꝯẜuationē. guſtu em̄corrupto vel ablato vis nutritiuadeficit. et ſic ſubſtantia aīalis paulatim perit. Guſtus aūt corrumpit̉qn̄ ſua inſtrumenta ledunt̉. vel qn̄corrupti humores in ip̄is dominātur. et hoc fit qn̄ ſaporandā ſentit. vel qn̄ ſaporanda ſub propriaqualitate apprehēdit. et hoc accidit qn̄ ſingularis humor in lingue ſubſtantia dn̄at̉. verbi gr̄a ſidn̄at̉ colera rubea om̄ia ſētit amara. etſi ſalſū fleuma ſentit ſalſa. ſicde alijs vt pꝫ in febricitantibus inquibꝰ dominiū corrupti humorisguſſū inficit et corrūpit. Immutat̉etiā qn̄ ledit̉ maliciā rei que guſtat̉ vt pꝫ in aloe et in alijs nimisamaris quoꝝ horrore guſtꝰ aſperat̉. delectat̉ aūt guſtꝰ in dulcibuspropter illā quā habet dulcedine aſſimilationē. qꝛ dulcedo fundat̉ ſuꝑ calidū et humidū que ſil̓iseſt om̄ibꝰ membris que dulcibꝰ maxime nutriunt̉. dulcia em̄ multi ſūtnutrimēti et de facili membris aſſimilant̉ ſicut dicit Iſaac in diet̓. Ca. xxj.kDe tactu.Ictus eſt ſenſus ſpēꝝ tāgibiliū ꝑceptiuꝰ. virtutetactꝰ aīa apprehendit cali et humidū. frigidū et ſiccū. molſe et durū. lene et aſperū. Uel ẜmAuicꝭ. tactꝰ ē vis ordīata in neruis