Druckschrift 
De proprietatibus rerum
Einzelbild herunterladen
 

Liber

Huic ergo paſcitiue virtuti. qͣttuor ꝟtutes ꝑticulaēs ſubminiſtrātſcꝫ appetitiua que nutrimentūueniens attrahit ip̄is membris etad nutrimentū carnis attrahitperamentū ſāguinis ad nutrimē cerebri et pulmonis tꝑamentūflegmnatis. et ſic de alijs. Itē ei cooꝑatur ꝟtus digeſtiua que cōuenientia ab incōueniētibus nutriendo ſeparat et diuidit purū ab impuro. Iteꝫ ꝟtus retentiua que ſcꝫpurū nutrimentū cuſtodit. et qd̓ actione nature excoctū ē ſingul̓mēbris incorporat aſſimilat atqꝫvnit. Iteꝫ expulſiua que ſuꝑflua amēbris tracta eis nullatenꝰ aſſimilandancario expellit. Et ideoſicut vis appetitiua oꝑatur calido et ſicco. et digeſtiua cum calido et humido et retentiua cuꝫ frigido et ſicco. ſic expulſiua cum frigido et humido operat̉. Capitulū decimūqͣntūde ꝟtute vitali cuiꝰ initiū eſt cor.Irtutē at naturalē ſequit̉virtus vitalis viuificatcuiꝰ fūdamentū ſiue ꝓpriūdomiciliū ē cor a quo ꝓcedit vita ad om̄ia membra viuificandaIſtius ꝟtutis oꝑatōni cooꝑaturvis volūtarie motiua qua cor etarterie dilatant̉ et conſtringūturEt dicit̉ hec dilatatō motꝰ cordisa medio in oēs extremitates. Sicecōuerſo ꝯſtrictio dicit̉ motus abextremitatibꝰ ad ip̄m mediū ſicut

tus e̓go vitalis cor dilatādo mediāte pulmone ad cor aerē attrahit et a corde ad alia mēbra arterias trāſmittit. Et iſta virtusvirtuteꝫ dilatatiuā cordis et conſtrictiua. anhelitū in aīali operat̉qui mouet pectus motu continuoneruis tn̄ motis pͥmitus lacertꝭ.Iſte aūt flatus ſiue āhelitus nc̄a/rius eſt ad caloris naturalis mitigationeꝫ et ad ſpūs vitalis nutrimentū necnō ad ſpūs aīalis generationē. Cuſtodia enī caloris naturalis eſt frigidi aeris tēꝑatusattractꝰ et cuſtodia vitalis ex cuius tēperamēto generat̉ ſpiritusaīalis. et id̓o ad vite ꝯſeruatōeꝫnihil eſt magis nc̄ariū qͣꝫ anhelitꝰbene diſpoſitus in oībus ordinatus Hec om̄ia habent̉ Conſtātꝭ.in pantegni. Sine cibo eniꝫ et potu ad horā poteſt ꝯſiſtere animalſine attractiōe vero aeris nec admomentum pōt animal in debitacōſiſtentia ꝑmanere. Corrūpiturtn̄ hic anhelitus ſiue aer attractꝰmultis modis et ſequit̉ nc̄ario deſtructio aīalis. Primo ex cerebrimala diſpoſitione. naꝫ cerebrocunqꝫ modo in ſuo officio impedito ꝓpter defectū influentie ſpirituū. deficit cordis dilatatio et debita cōſtrictio vnde ſequit̉ nc̄arioanimalis ſuffocatio vt patet in apoplexia et in alijs cauſis cōſimilibus. Itē idem accidit ex cordisleſione qn̄ humoꝝ ibi naturaliterexn̄tium fit euacuatio et per ꝯn̄sſpirituū exinanicio ſic aeris attra