Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
151r
Einzelbild herunterladen
 

I5IDe fractura coxeIIITractatus

ceſſe vt ſit ſuſtentatū ſuꝑ locū planum. Ponit curā. dicit ſic: cura iſtius fracture eſt vt infirmus iaceat. duo hoīes fortes incipiāt extēdere coxas infirmi ita vt vnuſquiſqꝫ extēdat coxā ſuā: alius teneat manum infirmi: vt ille extēdit coxas poſſit trahere īfirmum. reſtauratores incipiāt cōprimere anchā vehementia fortitudine donecequetur. deinde ponatur ſuꝑcoxam emplaſtrū: reſupinetur patiens ſuꝑ glomere qd̓habeat duritiē: hoc eſt ꝓximū quo curatur ſpatula. qn̄ coxa frangitur ex latere anche: tunc cura eſt curahumeri. oꝫ vt ſuꝑ ligamentum adminiſtretur humectatio: puluilli equentur ẜm oportet: os oportet vt ſuſtentetur ſuper locū planum.Capitulum. xiiij. De fractura coxe.Um coxa frangit̉ neceſſaria ē extenſio vehemens: deinde equet̉ẜm formā naturalē eſt ei: ē gibboſitas ſilueſtris ꝑs eius cōcauitas pauca in eiꝰ domeſtico ẜm ambulatiōem forme eſt ei in ſanitate: obſeruent̉ in diſpoſitione fracture medij eiꝰ aut extremitatis eiꝰ ſuꝑiora et inferioris diſpoſitiōisque decem ſunt in cap̄. adiutorij: et ſit ſtrictura ad ſuꝑiora cōſeruās et retinens. Ponit curā de fractura coxe. diuiditur ī ꝑtes tot quotponit regulas de fractura coxe. Partes patebūt exponēdo lr̄am. Dicit ſic de pͥma ꝑte coxa frāgitur ē neceſſariū vt vehemēter extēdatur: deinde equetur ẜm formamnaturalē: que forma naͣlis coxe eſt vt ſit gibboſa a parte fiueſtri: ſit cōcaua a ꝑte domeſtica ẜm eſt in ſanitate. etobſeruetur in diſpoſitione fracture que pars coxe eſt fracta ẜm eſt in capitulo adiutorij. fractura verſus partesinferiores ſit cōſeruās retinens. Deinde cum dicit: Dixerūt: qn̄ frangit̉ conuertit̉ ad locaanteriora et ad exteriora: illud ē: qm̄ip̄a eſt lata ab hac ꝑte naturaꝫ: et equet̉manibꝰ et ligamentis: et ſpeciebꝰ extēſionis que ſunt ẜm equalitatē: aut ſtrictura vniꝰ duaꝝ ligaturaꝝ ſupra fracturā inmedio. Si aūt fractura fuerit inclinata amedio: et fuerit ꝓpinqua capiti coxe: tūcſumat̉ ligamentuꝫ et inuoluat̉ in medioeiꝰ lana vt incidat carneꝫ: et ponat̉ mediū eiꝰ ſuꝑ pectineꝫ: et aſcendāt extremitates eiꝰ ad ꝑteꝫ capitis et dent̉ miniſtrovt retineat eas ad inferiora. et ſi fracturafuerit in eo qd̓ ſequit̉ genu tūc ponemus ligamentū in ſoꝑiori ꝑte fracture.eleuabimꝰ extremitates eīꝰ ad illud extendat eas ad ſuꝑiora. et teneat genuligamento inuoluens ip̄m deſuper. et eq̄tur membrū iſtud infirmo iacente ſuperfaciem ſuā: et crure eius extenſo. Ponit fecundā regulā. dicit ſic: quidā dixerunt: qn̄

coxa frangitur cōuertitur a loco inferiori ad exteriora: etequetur fractura manibus ligamētis ſpēbus extenſio.nis ẜm equalitatē ſtringēdo ligatur ā ſuꝑ mediū fractureEt ſi fractura fuerit ꝓpe caput coxe: tūc ſoluatur ligamētum: in medio coxe inuoluatur lana vt īcidat carnē.Et ponat̉ mediū ligamēti ſuꝑ pectines ligādo verſustes ſuꝑiores inferiores: ſi fuerit fractura in eo qd̓ ſequitur genu: tunc ligamentū ꝓcedat verſus partes ſuꝑioreset inferiores plus: equetur mēbrū iſtud infirmo iacenteſuꝑ faciē ſuā: crure eiꝰ extenſo. Deinde cum dicit: Et ſi fuerint oſſa pungentia tunc oꝫ vtequent̓ ſicut diximus multotiens. exeis eleuant̉ capiāt̉. Regimen vero ſit ẜm diximꝰ in curatiōe adiutorij. et os ꝗdēcoxe ſtringit̉ in ꝗnquaginta noctibus. Ponit tertia regulam. dicit ſic: ſi aliqua oſſa fuerintpungētia: tunc equētur ẜm diximus multotiens. oſſaque eleuātur cooꝑiantur. regimen ſit ẜm diximus incurationē adiutorij. os coxe ſtringit̉ in quinquaginta diebus. Deinde cum dicit. Et ego enūciabo quō oꝫ vt ſit ſitus eipoſtqͣꝫ aggregat̉ curatio cruris. Et oꝫ vtponat̉ inter duas coxas tūc pila de lignoet ei ſil̓ibus ſeruas ea ad formā ẜm quamequata ē: et reſtauret reſtauratiōe cognita ẜm intelligit̉ ꝓpter illud qd̓ acciditde apate et pruritū. Et qn̄ accidit ſuꝑ coxam: na eſt apa forte: et eſt ex eis que feſtinant ad coxa tūc oꝫ vt ꝓprie ꝑueniat̉ adſoluendū vt reſpiret: et extendat̉ ap̄a. tuꝗdem ſciuiſti embrocas ꝓprias. Ueꝝin caugualib et albarauach: et ſūt tabulemagne in quibꝰ eſt paꝝ cōcauitatis vt decenter cōponant̉ ſuꝑ inuolutiōēs et capiant longitudinē pedis: qm̄ ſi breuiant̉ et reſtaurant̉ ſuꝑ crus: et abſeindūt īfraillud vtilitas: et eſt vtilitas queſita. etſi ꝓlongant̉ erit infirmꝰ ex eis in laboreꝫlicꝫ ſi ip̄e abbreuient̓ erit expers laboris: et vtilitas elōgatiōis eaꝝ eſt vt ꝓhibeāt iteꝝ ꝑtem ſanā pedis moueri fuerit motus illius quātitatis nociuus fracture. et proprie in diſpoſitōne dormitationis et ſomni. et neceſſitas horum inſtrumentorum non eſt niſi in fractura magnavalde: eſt poſſibile cum hoc vti eis:niſi anteqͣꝫ apoſtemet̉: quoniā apoſtema tolerat hmōi. Et ad vltimū eſt grauitas et malitia labor: oꝑꝫ vt fugiat̉ abeis exceptio ꝑſeuerat ingenijs alijs.Situs aūt reſtaurate coxe oꝫ vt ſit ẜm