Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
151v
Einzelbild herunterladen
 

De fracturisFenIIIII

fuit cōſuetudo eiꝰ in ſanitate de aſſiduation cōſtrictiōis dilatatōis: illud qd̓ ēmagis vincēs ē dilatatio. ſcias ille cuius coxa ancha ſūt fracte parū denudat̉a claudicatiōe: qn̄ abſcindūt̉ fruſta lacertoꝝ eiꝰ mādat priª: deīde minuit̉ ſcd̓o Ponit aliā regulā: dicit ſic: ego annūciabo quō oꝫvt ſit ſitus cruris qn̄ aggregat̉ curatio eiꝰ. qm̄ oꝫ vt ponatur inter duas coxas pila retinēs coxā reſtauratā ẜm figuram: ẜm quā equata eſt: reſtauret̉ coxa reſtauratiōe cognita ẜm intelligit̉ de ap̄ate pruritu. Et qn̄ ſuꝑ coxaꝫaccidit ap̄a forte: tūc oꝫ vt feſtine veniat̉ ad ſoluēdū ligamentū vt reſpiret: apa capiat locuꝫ. Et tu ꝗdē ſciuiſtiembrocas ꝓprias ap̄ati. Sed tabule ponunt̉ ad reſtaurandū oꝫ vt decēter cōponant̉ vt ſint maiores qͣꝫ opotet. Et non eſt poſſibile vti iſtis tabulis niſi anteqͣꝫ locusap̄et̉: qm̄ ap̄a tolerat hec: inceptio apatis perſeuerat fugiat̉ ab iſtis tabulis: cura ingeniis alijs: ſed ſitꝰcoxe reſtaurate oꝫ ſit ẜm quod ē cōſuetudo coxe in ſanitate. Et ſcias ille cuiꝰ coxa ancha ē fracta parū denudat̉ a claudicatiōe. Et qn̄ fruſta lacertorū coxe ſcindunt̉.natura mandat materiā ad membrū: deinde maͣ minuit̉. De fractura rotul e poplitis.Capl̓m .xv.O tula paꝝ frāgit̉: ẜm plurimūcōterit. Et cognoſcit̉ illud qd̓ accidit tactu et aſꝑitate: et vacuitate que intelligit̉ tactu et audit̉ aure. Et oꝫ in curatōe eius vt extēdat̉ crus:deinde intromittat̉ rotula in locū ſuum.et ſi ſeparata fuerit aggregetur prius:inde intromittatur. Ponit curā de fractura rotule. dicit ſic: rotula parūfrangit̉: ẜm plurimū cōtrahit̉ cognoſcitur hoc tactuauditu. Et in curatiōe eius oꝫ vt extendat̉ crus: deinde ītromittatur rotula ad locū ſuū: ſi rotula fuerit ſeparataprius aggregetur: deinde intromittatur.Capl̓m. xvi. De fractura cruris.Uādo frāgit̉ os paruū cruris eſtſaluiꝰ qͣꝫ ſi frangat̉ os magnum.qn̄ frangit̉ harūdo parua ſuꝑidreſt inclinatio ad exteriora ante: et ē ambulatio hoc poſſibilis. et ſi frangit̉ harūdo magna inferior declinat crus ad exteriora: qn̄ frangunt̉ vtreqꝫ harūdinesſimul: tūc eſt deteriꝰ: et tūc quidē acciditcruri inclinatio ad om̄es ꝑtes. Et ſciascuratio fracture cruris eſt ẜm cōſideratonem curatiōis adiutorij: in eiꝰ ſil̓itudīeet ē diſpoſitio eruris ī tortuoſitate queaccidit figure ſue naturali ſicut diſpoſitōadiutorij: īmo eſt rectū: quare oꝫ vt ſit extēſio eiꝰ ad hoc vt redeat ad rectitudinē. Ponit curā de fractura cruris parui. dicit ſic: quando os paruū cruris frangit̉ eſt ſaluiꝰ qͣꝫ ſi frangat̉ os magnū. ſi harūdo parua ſuꝑior frangit̉: declinatio oſſis eſtad exteriora ante: eſt motus hoc poſſibilis. Et ſi ha

rundo magna frangit̉: declinat crus ad exteriora. quando vtreqꝫ harūdines frāgūtur tunc eſt deterius: tūc quidem crus inclinatur ad omnes partes. Et ſcias cruscuratur ſi frangat̉ ſicut adiutoriū: ſed diſpoſitio figuracruris eſt recta diſpoſitio adiutorii eſt tortuoſa: ſic oꝫvt crus extendatur ad rectitudinem. De fractura calcanei.Capl̓m. xvii.Alcaneꝰ eſt excuſatꝰ a fracturapter duritiē ſuā circūdatiōemdefenſionū et plurimū eiꝰ qd̓ accidit ei ē niſi diſtocatio: dictū ē ea. Ponit curā de fractura calcanei. dicit ſic: calcaneus frangitur ꝓpter duritiē ſuā: ꝓpter defenſionē eiꝰ plurimū quod accidit calcaneo eſt niſi diſlocatio. Et iamdictum eſt de ea .ſ. diſ locatione calcauei. De fractura tali.Capl̓m. xviii.Ractura tali eſt ꝑua: et eiꝰ curatioeſt difficilis. et plurimū quidemfrangit̉ cuꝫ cadit ex loco alto:qm̄ conterit ſuꝑius pedis. fortaſſe accidit eo attritio oſſis curſu ſanguinisad ventres qui coagulat̉ in eis: qn̄qꝫducit ad egritudines magnas ex febre etꝑmixtiōe rōnis ex tremore ſpaſmo pedis. ergo accidit in eo apa cōgelatuꝫqd̓ apꝑet egredit̉: apꝑet tenebroſitas que fuit eſt ſignū malū: ſignificās eſt in via putrefactiōis. Si aūt ēapa apꝑens īpellens manū: tūc eſt meliꝰet fortaſſe fit facilis eiꝰ eruptio. qn̄ talusreſtaurat̉ deambulatio eſt doloroſa ſuꝑipſum. et quando non reſtauratur talusẜm oportet deſtruitur iuuamentum. Ponit capl̓m de fractura cauille pedis. dieit ſic: fractura tali .i. cauille pedis eſt praua: curatio eiꝰ ē difficil̓.Et plurimū quidē frangit̉ .ſ. talus cadit homo ex locoalto: qm̄ ꝑs ſuꝑior pedis cōuertit̉. fortaſſe cum iſto caſuaccidit attritio oſſis curſu ſanguinis ad venas qui ſanguis coagulat̉ in venis: ꝑducit qn̄qꝫ ad magnas egritudines vt ad febrē ꝑmixtionē mētis ſil̓ia. Et ſubdit accidit ap̄a cōgelatū: apꝑet tenebroſitas in membrotūc eſt ſignū ſignificās mēbrū eſt in via putrefactōnis.ſi aūt eſt ap̄a apparēs tūc eſt meliꝰ. fortaſſe eruptio iſtiꝰap̄atiꝫ ſit facilis. cum talus reſtaurat̉ ẜm oꝫ: tūc iuuamentū ambulationis deſtruitur.Capl̓m. xix. De fractura digitorum pedis.Uratio eorū in fractura et diſlocatiōe eſt curatio digitorū manꝰ.Et qn̄qꝫ reſtaurator equat eos pede ſuo calcando eos cum eo. Ponit curā diſlocatōnis digitoꝝ pedis. dicit ſic curatio iſtoꝝ digitoꝝ in fractura diſlocatōe eſt curatio digitorū manus. qn̄qꝫ reſtaurator equat iſtos digitos pede ſuo: ſic equat̉ ē. Gentilis florentini ſuꝑ tractatū tertiū ꝗnte ſen quarti canonis Auicēne de fracturis expoſitio explicit.