Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Einzelbild herunterladen
 

FenDe cura.IIII

in vno modo vulneris eſt maior ſuſpitio in alio minor:ẜm etiam hoc diuerſificatur modus curationis. ſic procedit. quia in prima parte facit quod dictū eſt. ſecūdo ponit quoſdā canones qui obſeruari debent in adminiſtratione medicaminis taliū vulnerū. ſecunda ibi. Et oportetvt obſerues. Prima in tres. Primo ponit curam vulnerꝭfacti in neruo qd̓ eſt aperta fiſſura ẜm longitudinē. ſecurdo ponit curā vulneris facti in neruo qd̓ eſt aperta fiſſura ẜm ſatitudinem. tertio ponit curam vulneris quod eſtpunctura. ſecunda ibi: Si autem diſrumpatur in latitudine. tertia ibi: Cum ergo eſt in eo ſtrictura ⁊cͣ. Circa primam partē intellige iſte modus curationis quē ponitdebet intelligi fieri quādo .ſ. ſumus ſecuri ne accidat apoſtema: quādo etiam ſedata eſt doloris vehemētia. tamēquia in vulnere iſto eſt multa ſuſpitio propterea: quiain tali vulnere accidit multa leſio in neruis: ſicut dcm̄eſt prius: iccirco Auicen. ſolum expreſſit modum curationis qui debetur vulneri ratione vulneris vt eſt factumin neruo. Secundo intelligit cum dicit: Et pone ſuꝑ ipſum medicinas pungitiuas quas diximus: hoc non debet intelligi ſicut ſonat ſuperficies verboꝝ: quia dictum ēprius debet caueri medicamen pungitiuū mordificatiuum in vulnere neruoꝝ: precipue quando neruꝰ diſcoopertus eſt. ſed expone aut per medicinas pungitiuas ip̄e ītelligit medicinas exiccatiuas vehementer: qm̄tales medicine competūt in vulnere nerui reſpectu vulneris facti in mēbro carnoſo: quia neruus eſt ficcior multo plus qͣꝫ caro. Aut intelligit adminiſtrent̉ medicinepungitiue ſole: ſed cōmixte eo quod remouet mordicationem ip̄arum reducit eas ad temperamētū ſicuteſt oleum. ſicut ſupra dictū eſt pͥmo cap̄. Et conſtringe ipſum ⁊c̄. Hoc enim eſt dicere: ſtringe hoc vulnus cum ligamento quod reuoluatur ſuper magnā partē loci ſani.Quō autē iſta ligatura fiat que fit ad incarnationē: dictūeſt ſupra in capitulo de cura vlceꝝ. etiam in capitulo dequalitate ligandi vulnera: vnde hic non eſt neceſſe reperire. Deinde cum dicit:Si aūt diſrūpat̉ in latitudine tunc neceſſarium eſt ſuere ipſū cōglutinat̉. In iſta parte ponit curā vulneris quod eſt aperta fiſſura facti in neruo per latū. Et duo facit. Primo ponit modum curationis illius quod fit in neruo per latum exquoin toto neruus inciditur. ſecūdo ponit modū curationisper latum in quo neruus ex toto non inciditur. ſecundaibi: Et quando properat res. Circa primā partē intellige iſte modus curationis quē ponit per ſuitionem vulneris eſt conueniens vulneri in quo ex toto incidit̉ neruus. Dicit em̄ Galie. ſexto de inge. ſani. et dictū eſt prius ſi neruus ſit ex toto inciſus ſeꝑatus: eger nullaꝫ ſuſptionē timorem habebit. Et ꝓpter ea curabitur illud vulnus ſicut curantur alia vulnera ſimplicia per incarnatio ſuitionē: membrū tn̄ qd̓ motū recipiebat ab illo neuo ip̄m ꝑdit. gloſa dictū Aui. Si aūt neruus diſrūpat̉in latitudine ſupple ex toto: tūc neceſſariū eſt ſuere tpm: intelligo neruū: qꝛ neruus ſuitur: quia eſt vnibilis per ſuitionē ſic ut caro: ꝑꝑ modū ſub̓e quā hꝫ. Sed expone neceſfariū eſt ip̄m ſuere .i. tale vulnus: ſi non ſuꝑple ſuitur: conglutinat̉ .i. incarnat̉ hoc vulnus.em̄ in tali vulnere ꝓpter multā ſeꝑationē partiū diſtantiā que ſit in ip̄o qn̄ inciditur neruꝰ ex toto ꝓpter multamcōtractionē partiū nerui que cōtrahūtur eſt poſſibile fieriincarnationē ſolū ligature: ſed oꝫ ſuere vt ꝑtes īdemelius poſſint cōduci ſeruent̉ cōducte. ſi fiat ſuitio cōglutinatur: ſed tranſibit in vlcus qd̓ poſtea diſtabit tꝑe lōgiori ad cōſolidationē. Uel pōt exponi. ſi nonſit hoc cōglutinat̉ .ſ. neruus inciſus: quaſi hoc velitdicere tale vulnus debet ſui: qm̄ ſuitionē ꝑtes nerui

inciſi melius adinuicē vniūtur. vn̄ in corꝑibꝰ in quibꝰ poteſt reſtaurari vera ſol̓o cōtinuitatis inneruis ſuitiōemtalis vulneris poterūt partes nerui vniri. Si aut non fiatſuitio: qꝛ ꝑtes iſte multū abinuicē diſtant ꝑꝑ cōtractiōemipſaꝝ vniētur adinuicē. iſto legēdo haberethoc locū niſi in quibuſdā corꝑibus puerilibꝰ exn̄tibꝰ inetate puerili: ſicut ſupra dictū fuit in capitulo de vulneribus. in̄ alijs corꝑibꝰ ſi ſuatur hoc vulnꝰ: ſol̓otinuitatis in neruo vere reſtauratur. Deīde dic̄: Et ſi qn̄ ꝓperat res et times putrefactione ſuccurre qͣꝫtū tibi ē poſſibile. Qd̓ſi apoſtemet̓ adueniat frigus: ꝓuenietei ſpaſmus: et putrefactio cōtrahit membrū: qua ꝓpter oꝫ vt īcarnet̉ caput vulneris: neqꝫ colligatur niſi poſt ſanitatē. Ponit Aui. modū curatiōis vulneris qd̓ fit latū qn̄ex toto neruꝰ inciditur. dicit. Et qn̄ ꝓꝑat res ⁊c̄. .i. qn̄vulnꝰ ē tale ad ip̄m ꝑueniatur euētꝰ rei .i. ap̄atis repletionis multe in neruo ꝑꝑ vehemētē dolorē: ex etiam timetur ne accidat putrefactio in neruo ꝑꝑ hūiditatē attractiuā replentē neruū. ꝗdē timet̉: ſicut.. apꝑuit in vulnere nerui qd̓ ſit latū qn̄ ex toto incidit̉ neruꝰ ſuccurre qͣꝫtum poſſibile ē .i. tūc intēde priuꝫ ad ea que ꝓhibentaduētꝰ iſtoꝝ: ſic in tali vulnere oꝫ ꝓcedere ſtatimhis que incarnāt adiuuāt ꝑtes vulueris: ſed pͥus oꝫ ꝓhibere aduētꝰ iſtoꝝ vel remouere ip̄a ſi incipiūt appere. qꝛ: qꝛ ſi ap̄at̉ .ſ. tale vulnꝰ: adueniat ei frigꝰ putrefactio cōtrahit̉ mēbrū: ꝑdit motū ſuū: qꝛ qn̄ adueniūt ſibiilla: aut ex toto ſperāt̉ ſicut ſi putrefiat: aut necͣriū eſt nosex toto incide̓ vt ꝓhibeamq aduētū ſpaſmi: ſic̄ dcm̄ fuitin cap̄. alio. hec aūt ē qͣre remanet mēbrū cōtractū ſinemotū. ſubdit Aui. Quaꝓpter oꝫ vt incarnet̉ ⁊c̄. niſi poſt ſanitatē .i. niſi poſtqͣꝫ locꝰ ſanꝰ ē totꝰ ab illis accn̄tibꝰque ſuſpectiora ſūt qͣꝫ ſit ip̄m vulnꝰ. Deinde cum dicit. Cum ergo eſt in eo ſtrictura ampliet̉:quoniā illud perducit ad putrefactionēvulnerū per illud quod aggregatur ī eisde viris et alijs: et cum hoc dolor ſit vehemens: quare oportet vt incarneturom̄ino niſi poſtqͣꝫ exiccatur exiccationedecenti: ſecuritas fit ex omni apoſtemate putrefactione. Et propter illud oportet vt ſoluatur ſtrictura ſuper medicamēet medicamen vt feſtinet̉ ex alio. Et fortaſſe ſoluitur in dic: aut in nocte bis: autter. Et fortaſſe eſt neceſſariū vt facias illud iterū in nocte illius dici: aut die illiꝰnoctis ſi fuerit in longitudine: et propriequando illic eſt mordicatio. Qd̓ ſi fuerit tunc neceſſitas illius erit minor: et ſufficiet bis facere illud mane et veſꝑe. In parte iſta Aui. ponit curā vulneris ſiue modū curationis que debetur vulneri quod eſt punctura. et patet qꝛdicit. Et propter illud .ſ. vt ſtrictura ſuper medicamen: etmedicamen .i. vt reiteratio fiat ligature: remoueat̉ medicamen: ſicut patei per ea que dicit. Et ꝓprie quādo eſtillic mordicatio .i. quādo ſentitur poſt medicamen appo