Druckschrift 
Expositio super tertia, quarta, et parte quintae fen IV. libri Avicennae
Seite
86v
Einzelbild herunterladen
 

Fen.IIII.

eſt ſi vulnus ē ex incidēti ſit ibi cōquaſſatio diminutio carnis: aut cōpleāt curationē que facit naſci carnēet hoc ē ſi ſit vulnus ſimplex: ītellige hoc qd̓ hic dicit in vulneribꝰ carnis: ſꝫ ſi fagitta vulnerat neruū: tuncbene eſt idē modus extractōis ip̄ius ī carne neruo. ſꝫ curatio vulneris qd̓ remanet ē eadē ſicut cura vulnerisneruoꝝ vulnerū carnis. illud qd̓ dic̄ Aui. dic̄ īcōplete.: qꝛ illud qd̓ dic̄ dicit incidētal̓r ad quandam rememoratione. qꝛ vt ip̄e met dixit priꝰ cura vulneris vel ap̄atis qd̓ accit poſt extractionē rei īfixe dicta ē prius qͣꝫtū ad mēbra carnoſa: d̓r qͣꝫtum ad mēbra neruoſa. ſi acciderit vulneri cal̓ꝫ ap̄a: tūc oꝫ vt curet̉ embrocis emplaſtris. intellige ſi vulnus ſit ſolū in carneaccidat ei ap̄a: tūc curet̉ embrocis emplaſtris dictaſūt prius in caº de vulneribꝰ ẜm eis aſſociat̉ ap̄a: ſi autem vulnus ſit in neruo: tūc curet̉ ap̄a qd̓ ei accidit cumembrocis emplaſtris que dicent̉ in tractatu de vulneribus neruoꝝ ẜꝫ eis accidūt ap̄ata. Deinde dicit.Si aūt ligatura figatur in os extrahemus inſtrumēto. Si aūt prohibetex hoc aliquid carniū tūc oportet vt concauemus ip̄m: aut ꝑforemus illud. Qd̓ ſiſagitta infixa fuerit in ꝓfundū oſſis tuncnos ſciemꝰ illud ex firmitudine ſagitteparuitate motionis eius nouerimꝰtūc neceſſariū erit nobis vt incidamus īprimis os qd̓ eſt ſupra ſagitta cuꝫ inciſorio: aut ꝑforemus ip̄m terebello faciēdo foramē in circuitu eiꝰ ſi os fuerit groſſum et euadit ſagitta per illud. Auic docet modū extractionis ſagitte qn̄ figitur in o ſſe et patet qd̓ dicit. Deinde cum dicit. Qd̓ ſi ſagitta fixa fuerit in aliquo membroꝝ pͥncipaliū ſicut cerebro: aut corde:aut pulmone: aut vētre: aut inteſtiniſ: autepate: eūt matrice: aut veſica: apparentſigna mortis: tūc oꝫ vt abſtineamꝰ ab attractiōe ſagitte: qm̄ fiet inde inquietudopl̓ima ne ſuꝑueniat nobis locus ſermōisſtolidoꝝ hoc paꝝ cōferimꝰ īfirmo.Si aūt apparuerīt ſigna mala alia exquibꝰ timemª de accidētibus tūc p̄mittemus ſermonē in ꝑditiōe que accidit plurimū: deinde incipiemꝰ ī curatiōe. Multotiens em̄ de illis quibꝰ accidit illud ſaluatur aliquis abſqꝫ ſpe mirabil̓r. Et multotiēs egredit̉ ꝑs epati? aliꝗd ſiphacqd̓ eſt ſupra vetrē et zirbo matrix totaet accidit inde mors: verū tn̄ ſi nos dimiſerimꝰ iterū in his mēbris pͥncipalibꝰaccidet mors ẜm oēm diſpoſitione etportionabunt̉ ad paucitatē miſericordieſi aūt abſtulerimus ſagittam fortaſſe ſal-

De medicinis attrahentibusuahitur infirmus quandoqꝫ. In ꝑte iſta Aui. ponit quedā canone circa extractionēſagittarū vt infigunt̉ in mēbris principalibus nobilibꝰet hec ſunt mēbra interiora que nobilia dicūtur reſpectum ad exteriora. interiora quedā ſūt magis nobilia ſicut cerebrum cor epar dicunt̉ a medicis mēbra principalia: quedā autē ſut minus nobilia vt alia: ſigna autēqn̄ accidit ſagitta in aliquo iſtoꝝ ſunt poſita pͥus in quodam capl̓o qd̓ intitulat̉ ſumma de vulneribꝰ in mēbris.et nolumꝰⁱ ea repetere: ſed ibi querāt̉. Dicit ergoſi ſagitta ⁊cͣ. apparēt ſigna mortis. ſigna mortis ſūt qn̄ ītendunt̉ illa ſigna que poſita fuerūt in illo capl̓o: apparent plura ex illis ſignis: tūc oꝑtet vt abſtineamus ab extractione ſagitte ⁊cͣ. reddit tres cauſas. vna ē qꝛ fiet maiōe inquietudo poſtea infirmo. puta ex fluxū ſanguīs etſimilibus. vnde citiꝰ morirent̉: Secūda ē. qꝛ ſtolidi nobis imputabūt ip̄m interfeciſſe. Gal̓. dicit alibi. Nolite medicari egritudines malas ne nominemī medici mali. tertia qꝛ parnū iuuamētū accipiet ex hoc infirmꝰ.in tali caſu debemꝰ ipſam extrahere. Si aūt apparent ſigna mala in p̄ſenti vel timemꝰ accidāt: tūc pͥusdebemº dicere amicis ẜm pl̓imū accidit inde mors.poſtea cōſenſu amicorū extrahere. qꝛ multotiēs ſaluatur aliquis ex iſtis: abſqꝫ medicus ſperet de eo ſalutēUerūtamē ſi nos p̄dixerimꝰ iteꝝ ⁊c̄. Hic Aui. addit quiddam ad cautelā medici. dicit. ſi nos extrahimꝰ ſagittaꝫinfixam in talibus mēbris p̄dixerimꝰ accidit mors ẜꝫomnē diſpoſitionē .i. ſiue ſagitta extrahat̉. ſiue: ſupple accidat infirmū mori: ꝓportionabimur ad paucitateꝫ miſcd̓ie .ſ. a vulgo. hoc ē licet p̄dixerimꝰ vulgo accidat mors ſiue extrahat̉: ſiue: ſi nos extrahamꝰ accidatmors vulgus parū miſerebit̉ nobis. qꝛ ſemꝑ dicet nosinterficimꝰ ip̄m. Si aūt abſtulerimus ip̄am ſagittā fortaſſe ſaluabit̉ infirmꝰ qn̄qꝫ. Ex hoc habet̉ cautela quā debꝫmedicus habere. quaſi vult dicere Aui. qn̄ non apparent tibi ſigna mortis: lꝫ tu timeas in pluribꝰ ſeꝗturmors: tamē meliꝰ eſt extrahere qͣꝫ extrahere: qꝛ aliqn̄ſanatur infirmus: ſed debes extrahere hac cautela: qꝛdebes multotiēs predicere amicis anteqͣꝫ tu extrahas ſagittam: mortē debes te multotiēs facere rogari ab amicis: magnū ſalariū petere. qꝛ ſi tu facias ita: ſequat̉mors ex vulnere vulgus īputabit tibi tu interfecerisipſum parum miſerebitur tibi. et hec verba ſunt valdenotanda: memorie cōmendanda.Cap̄. xi. Medic ine attrahentes.Portet vt ſuꝑ illū locū ponat̉ armoniacū qm̄ eſt attractatiuū ſorte: aut ſumat̉ radix harūdinis: etiterat̉ emplaſtret̉ ea: et fortaſſe conficit̉ melle: et affodili iteꝝ et folia papaueris nigri: folia arboris fici cum ſanic:aut ſeme iuſquiami albi ꝓprie cum calcadis: ſil̓r fructꝰ iuſquiamī albi diſpoſitione ſua. Et iteꝝ alkeiri et ſpēs eius etariſtologia cepe narciſci. Et ex aīalibꝰres plurime de quibꝰ ē rana excoriata: eteſt mirabilis valde fixis in oſſibꝰ: et ſimiliter eradicat dentes. Et cancer iterūtritus. Et vtriqꝫ lepores et coagula omnia. Et dicitur lacerta eſt vehementis attractionis ad illud ſuper quod fin-